KE: Kriza, me e rende se mendohej
Eksperienca ka treguar se recesioni ekonomik i shkaktuar nga nje krize financiare ka tendence qe te jete i rende e i gjate. Keshtu thuhet ne nje dokument te Keshillit te Evropes, i cili do te trajtohet me gjeresisht ne ditet ne vijim. "Aktualisht, besimi i konsumatoreve dhe ndermarrjeve ndodhet ne nivelin me te ulet te regjistruar ne dhjetevjecaret e fundit dhe situata rrezikon te perkeqesohet", thuhet ne dokument. KE nenvizon gjithashtu se masat kunder krizes jane aktivizuar, por paralajmeron se do te duhet durim per te pare efektet ne ekonomine reale. Lajmin e kane publikuar mediat italiane, te cilat i referohen nje dokumenti te pergatitur nga Keshilli i puneve ekonomike dhe financiare te BE-se, i cili pritet qe t'u komunikohet kete te hene ministrave te Financave te 27 vendeve anetare. "Eksperiencat tregojne se recensionet ekonomike te provokuara nga krizat financiare tentojne te jene me te rendat, por edhe te gjatat ne kohe", citon dokumentin qe ende nuk eshte bere publik zyrtarisht, gazeta "Il Sole". "Por situata rrezikon te perkeqesohet me tej dhe masat antikrize qe jane marre nga qeverite do te duhen ende kohe te japin efektet e tyre", paralajmeron raporti i pergatitur nga ekspertet e Bashkimit Evropian. Raportet e institucioneve te specializuara nderkombetare pervecse po konfirmojne gjithmone e me shume bindjen se kriza aktuale eshte me e renda qe ka perjetuar bota, pas depresionit te vitit 1929, paralajmerojne gjithashtu se nga ajo nuk do te shpetoje askush. Dy dite me pare, drejtori i FMN-se per Evropen Marek Belka, paralajmeroi se kriza do te preke rende edhe vendet ne zhvillim te Evropes Qendrore dhe asaj Juglindore, te cilet fillimisht mendohej se do te ishin me pak te goditurit. Tregjet e aksioneve ne mbare boten pesuan humbje te renda vitin qe shkoi, ndersa ekonomia globale vazhdon te ngadalesohet. Rusia ishte mes vendeve me te demtuara. Indeksi i burses ruse humbi 72 perqind te vleres gjate 2008-es, renia me e madhe ne 10 vjet. Tregjet ne Azi pesuan gjithashtu humbje. Indeksi i Shangait ra 65 perqind kete vit. Tregjet ne Hong Kong, Indi, Singapor dhe Tailande rane 50 perqind. Tregjet amerikane mund te humbasin 40 perqind te vleres. Cmimet e naftes kane rene gati 60 perqind kete vit ndersa renia ekonomike pakesoi kerkesen. Qeverite ne mbare boten kane marre masa per te lehtesuar ndikimin e krizes dhe shpresojne ta bejne 2009en nje vit me te mbare.