Matura rregullat e reja te provimeve per vitin 2011. Rastet kur penalizohesh

Afatet e plotesimit te formulareve dhe te gjitha procedurat e zhvillimit te provimeve.  Tashme maturantet kane hyre zyrtarisht ne sezonin e matures 2011. Duhen akoma disa muaj qe te afrohen ethet e 4 provimeve por nderkaq pergatitjet duhen nisur. Per tu ardhur ne ndihme nxenesve Ministria e Arsimit publikon rregulloren e matures. Sipas saj brenda dates 15 shkurt do te jete gati formulari A1. Me ane te tij maturantet do te caktojne lendet me zgjedhje qe do te japin provim. Ate duhet ta plotesojne patjeter te gjithe maturantet. Sipas rregullores afati i fundit i dorezimit ne shkolla eshte data 10 mars. Po keshtu brenda dates 30 qershor do te miratohet formulari A2. Kandidatet qe deshirojne te vazhdojne studimet ne IALP duhet te plotesojne formularin A2 brenda dates 30 korrik dhe ta dorezoje ate ne shkolle pasi kandidati eshte njohur me te gjitha rezultatet e provimeve te matures percakton rregullorja. Nuk do ta plotesojne formularin A2 maturantet qe rezultojne mbetes ne nje nga provimet e detyruara ose me zgjedhje te matures. Nderkaq eshte sanksionuar se rezultatet e secilit provim te matures nuk kushtezojne hyrjen ne provimet e tjera. Kandidatet qe duan te vazhdojne studimet vetem ne programet e studimit ne Akademine e Arteve te Bukura Akademine e Edukimit Fizik dhe Sporteve ne programin e studimit te Edukimit Fizik ne universitetin Luigj Gurakuqi Shkoder si dhe ne programin e studimit te Edukimit Fizik ne universitetin Aleksander Xhuvani Elbasan mund te konkurrojne ne keto IALP pa qene te detyruar te japin provimet me zgjedhje por keta kandidate duhet te plotesojne formularet perkates sipas rastit thote rregullorja.
Maturat e meparshme
Rregullorja percakton te gjitha procedurat e aplikimit per ne universitet per te gjithe maturantet qe kane mbaruar me pare shkollen e mesme dhe nuk kane dhene provimet me zgjedhje. Te gjithe personat qe kane kryer shkollat e mesme para vitit shkollor 2005-2006 kane marre deftese pjekurie dhe deshirojne te vazhdojne studimet ne IALP do te japin dy provimet me zgjedhje thote rregullorja. Sipas saj regjistrimi per provimet me zgjedhje do te behet ne shkollat ku ata kane mbaruar duke dorezuar nje liste dokumentesh. Se pari duhet vertetimi qe ka mbaruar shkollen e mesme i shoqeruar me notat e 4 kater ose 5 pese viteve te shkolles se mesme leshuar nga drejtori i shkolles perkatese kopje e noterizuar e defteses se pjekurise kopje e noterizuar e mjetit te identifikimit dhe kerkesa me shkrim per dhenien e provimeve. do maturant qe ka mbaruar shkollen e mesme para vitit shkollor 2005-2006 por nuk ka marre deftesen e pjekurise jep provime te detyruara dhe me zgjedhje percakton rregullorja. Sipas saj te gjithe maturantet qe ne vitet shkollore 2005-2006 2006-2007 2007-2008 dhe 2008-2009 kane dhene vetem provimet e detyruara per te ndjekur programet e studimit qe ofrohen ne institucionet e arsimit te larte publik kete vit duhet te japin provimet me zgjedhje ne shkollat e mesme ku kane dhene provimet e detyruara. Per kete ata duhet te bejne kerkese prane KMSH te DAR/ZA perkatese duke paraqitur deftesen origjinale te pjekurise. Perjashtohen nga ky rregull kandidatet qe duan te vazhdojne studimet vetem ne programet e studimit ne Akademine e Arteve Akademine e Edukimit Fizik dhe Sporteve ne programin e studimit te Edukimit Fizik ne universitetin Luigj Gurakuqi Shkoder si dhe ne programin e studimit te Edukimit Fizik ne universitetin Aleksander Xhuvani Elbasan pasi te kene plotesuar formularet perkates sipas rastit. Te gjithe keta maturantet duhet qe te paguajne gjithashtu edhe tarifen e matures shteterore. Nje udhezim i posacem i Ministrise se Arsimit do te percaktoje se sa do te jete kjo tarife. Ne rast se krahas dokumenteve qe kerkohen per tu regjistruar ne provime nuk dorezohet mandati qe ka paguar tarifen e matures regjistrimi nuk quhet i plote.

Lendet me zgjedhje kur njihen rezultatet

Te gjithe personat qe ne vitet shkollore 2005-2006 2006-2007 2007-2008 dhe 2008-2009 kane dhene provimet me zgjedhje te matures shteterore dhe nuk jane shpallur fitues ose nuk jane regjistruar ne asnje nga programet e studimit te shkollave te larta per kete vit nuk jane te detyruar te rijapin provimet me zgjedhje. Kete percakton rregullorja e matures. Ata do tu nenshtrohen provimeve vetem ne  rastin kur e kerkojne  vete. Ne perllogaritjen e pikeve per sistemin merite-preference per kete lende merret koeficienti qe ka kete vit. Per te gjithe personat qe ne vitet shkollore 2005-2006 2006-2007 2007-2008 dhe 2008-2009 kane dhene provimet me zgjedhje te matures shteterore dhe nuk jane regjistruar ne asnje nga programet e studimit te IALP rezultatet e arritura nga personi ne provimet me zgjedhje ne nje vit shkollor ruhen konsiderohen te vlefshme edhe ne vitet ne vazhdim edhe ne rastin kur kandidati ka marre vleresim kalues vetem ne njerin nga provimet me zgjedhje pervec rasteve kur personi kerkon ta rijape lenden thote rregullorja. Ne rast se personi e ka dhene me shume se njehere nje lende te caktuar ne provimet me zgjedhje dhe kerkon ti njihet rezultati i saj do ti njihet rezultati i arritur ne vitin e fundit kur e ka dhene lenden.

Kush mbaron jashte mbron gjuhen shqipe
Shtetasit shqiptare qe kane kryer arsimin e mesem jashte shtetit kane te drejte te vazhdojne studimet e larta ne Republiken e Shqiperise me kusht qe te zoterojne gjuhen shqipe ne nje nivel te pranueshem per te vijuar studimet universitare. Zoterimi i gjuhes shqipe vertetohet nepermjet deshmise se provimit qe zhvillohet mbi bazen e programit per te huajt prane Fakultetit te Filologjise ne Universitetin e Tiranes. Shtetasit shqiptare qe kane kryer arsimin e mesem jashte shtetit dhe qe nuk kane dhene provimet ekuivalente me Maturen Shteterore per tu pranuar ne IALP duhet te japin Matematiken dhe Gjuhen Shqipe amp Letersine ose nje nga gjuhet e huaja te menuse se lendeve me zgjedhje e konceptuar sipas standardit te testit te gjuhes shqipe dhe letersise.

Mesuesit ja penalizimet per favorizime
Testet perfundimtare kodet e sekretimit te maturanteve si dhe piket e notat deri sa te shpallen rezultatet konsiderohen materiale te klasifikuara. Arsimtaret qe do behen pjese e procesit te hartimit dhe vleresimit te testeve duhet te mendohen mire. Ata do te nenshkruajne nje kontrate individuale me ministrine per tu bere pjese e procesit. Ne rast se shkelin rregulloren apo japin informacion per materialet e klasifikuara ata rrezikojne nga verejtje me shkrim deri tek largimi nga puna. Masa e fundit do te ndermerret ne rastet kur mesuesit lejojne qe maturantet te shkelin rregullat gjate dhenies se provimit apo bejne favorizime. Perfaqesuesi i MASh-it per shkeljet e evidentuara ia percjell Komisionit te Shqyrtimit te Parregullsive ngritur nga ministri i Arsimit dhe Shkences i cili pas shqyrtimit te masave ia propozon masat ministrit te Arsimit dhe Shkences qe merr vendimin perkates.

Penalizimet kur perjashtohesh nga provimi

Kush thyen rregullat e vendosura gjate dhenies se provimeve do te perjashtohet nga Matura 2011. Ne kete menyre automatikisht humbet shansin per te kandiduar ne shkollat e larta. Ne rregullore jane renditur detyrat e nxenesve gjate dhenies se provimeve me detyrim dhe atyre me zgjedhje. Maturantit nuk i njihen rezultatet ne rast se diten e provimit nuk eshte i pajisur me dokument identifikimi nuk qendron ne vendin qe i caktohet perpiqet te jape provimin per nje nxenes tjeter thuhet ne rregullore. I njejti penalizim vlen edhe kur kandidati ben perpjekje te fitoje ne menyre te padrejte informacion mbi permbajtjen e testit merr ose jep kopje apo komunikon me nxenes te tjere. Ndalohen gjithashtu edhe komentet lidhur me permbajtjen ose zgjidhjen e testit. Nga provimi perjashtohet edhe nese perdor mjete shkrimi te ndryshme nga ato te specifikuara per kete qellim te cilat jane stilolaps me ngjyre te zeze ose blu. Rezultatet nuk njihen nese kandidati mban me vete telefon celular radio ose cdo mjet tjeter komunikimi ne mjedisin e provimeve sakteson rregullorja. Gjithashtu duhet zbatuar procesi i sekretimit dhe maturantet nuk duhet te largohen me pare. Ata duhet te bejne kujdes qe te mos heqin shkruajne ose demtojne kodin e sekretimit barkodin te vendosur ne test apo testin vete duke e palosur zhubrosur grisur apo duke mos e dorezuar. Maturantet qe dorezojne testin e provimit perpara kohes se percaktuar nuk duhet te dalin nga mjedisi ku zhvillohet provimi para dy oresh nga fillimi i tij por te grumbullohen ne nje salle te percaktuar qe me pare thuhet ne rregullore. Sipas saj nese testi qe i jepet maturantit eshte i demtuar ose me faqe te bardha ai ka te drejte te kerkoje menjehere nderrimin e testit.

Deklarata e mesuesit

Te gjithe pjesemarresit e perfshire ne detyra qe lidhen me zhvillimin e procesit te Matures Shteterore jane te detyruar te nenshkruajne nje deklarate personale. Sipas rregullores ne te  ata duhet te pranojne qe nuk kane femije niper/mbesa maturante/kandidate qe do tu nenshtrohen provimeve te matures ne njesine ku ushtrojne funksione qe lidhen me realizimin e provimeve te kesaj mature.

Skema e vleresimit

Skema e vleresimit eshte nje standard vleresues i njejte per cdo maturant. Sipas rregullores vleresimi i cdo pergjigjeje te dhene nga kandidati per kerkesen perkatese mbeshtetet ne skemen e vleresimit te pergatitur nga hartuesit e testeve. Vleresimi i pergjigjeve te maturanteve ne provimet e detyruara dhe me zgjedhje behet me pike te cilat ekuivalentohen ne note. Pas perfundimit te cdo provimi te matures AVA shpall skemen e vleresimit te testit.

Zirina Llambro