Ndërron jetë në moshën 100-vjeçare ish-Kryetari i Rezervës Federale, Alan Greenspan

Ish-Kryetari i Rezervës Federale të Shteteve të Bashkuara, Alan Greenspan, i cili për dekada të tëra ndihmoi në formësimin e ekonomisë amerikane, ka ndërruar jetë në moshën 100-vjeçare. Lajmi u bë i ditur përmes një deklarate zyrtare nga bashkëshortja e tij prej 29 vitesh, korrespondentja e NBC News, Andrea Mitchell.

Sipas njoftimit të lëshuar nga Mitchell, Greenspan vdiq në shtëpinë e tyre si pasojë e ndërlikimeve të shkaktuara nga sëmundja e Parkinsonit.

“Ai ishte një njeri gjigant që ndihmoi në formësimin e ekonomisë amerikane për dekada nën presidentët e të両ja partive, bur ishte gjithmonë i ndershëm në pranimin e gabimeve të tij”, u shpreh Mitchell në deklaratën e saj.

Karriera dhe zgjerimi historik ekonomik

I lindur në New York City, Greenspan zhvilloi një karrierë të gjatë si profesor ekonomie në Universitetin e New Yorkut dhe si drejtues i firmës konsulente Townsend-Greenspan & Co. për 21 vjet. Ai shërbeu si këshilltar dhe kryetar i Këshillit të Këshilltarëve Ekonomikë nën administratat e presidentëve Richard Nixon dhe Gerald Ford.

Në vitin 1987, ai u nominua nga Ronald Reagan për të drejtuar Rezervën Federale, post të cilin e mbajti për pesë mandate nën katër presidentë të ndryshëm, deri në përfundim të mandatit të tij në vitin 2006 nën George W. Bush. Me tetëmbëdhjetë vjet e gjysmë në detyrë, ai shënoi periudhën e dytë më të gjatë në krye të këtij institucioni.

Vetëm dy muaj pas marrjes së detyrës, Greenspan u përball me rrëzimin prej 22% të indeksit Dow më 19 tetor 1987, ngjarje e njohur si “E Hëna e Zezë”. Ndërhyrja e tij e menjëhershme duke ofruar siguri se banka qendrore ishte gati “të shërbente si burim likuiditeti për të mbështetur sistemet ekonomike dhe financiare”, ndihmoi në rimëkëmbjen e shpejtë të tregut. Gjatë drejtimit të tij, ekonomia amerikane përjetoi një nga zgjerimet më të forta në kohë paqeje, me papunësi nën 4% dhe teprica buxhetore federale.

Flluska e strehimit dhe dëshmia e vitit 2008

Pavarësisht suksesit fillestar që i dha vlerësimin si “maestro”, periudha e fundit e mandatit të tij u shoqërua me kritika. Pas rënies së ekonomisë në recesion në vitin 2001 dhe pas sulmeve të 11 shtatorit, Rezerva Federale uli normën bazë të interesit deri në 1%. Shumë ekonomistë argumentojnë se këto norma të ulëta dhe mungesa e një mbikëqyrjeje më të mirë kontribuan në fryrjen e flluskës së strehimit, duke nxitur dhënien e kredive hipotekare për huamarrësit e pakualifikuar.

Ndonëse gjatë kohës që ishte në detyrë ai e hodhi poshtë ekzistencën e një flluske kombëtare të banesave, rënia e vlerave të shtëpive dhe falimentimet e bankave në vjeshtën e vitit 2008 e detyruan atë të dëshmonte para Komitetit Mbikëqyrës të Dhomës së Përfaqësuesve.

Gjatë asaj dëshmie, Greenspan pranoi se dëmi ekonomik “kishte rezultuar shumë më i gjerë se çdo gjë që mund të kisha imagjinuar”, duke u shprehur se ndodhej në një “gjendje mosbesimi të tronditur”. Megjithatë, në deklaratat e mëvonshme ai mbrojti politikat e tij, duke dëshmuar se normat e ulëta të interesit nuk ishin shkaktari i krizës dhe duke pohuar se besonte se kishte pasur të drejtë në 70% të kohës gjatë periudhës që shërbeu në detyrë.

/rtsh.al/