Paqja ne eceni eshte diktature

Kater vjet nga vrasja e Ana Politkovskaja ne Republiken e Kaukazit dhuna dhe shtypja vazhdojne. Tani eshte bere edhe me e rrezikshme te denoncosh poshtersite e Presidentit Kadyrov dhe bashkepunetoreve te tij. Ngjarjet e fundit nga nje vend i cili vazhdon te jete nen pushtetin rus e ku mbizoteron terrorizmi

Zyrtarisht lufta ka perfunduar madje nuk ekziston me fare. Jeta duket sikur rrjedh normalisht. Pothuajse sepse gjendja ne Ceceni vazhdon te jete e tensionuar. Studentet e mi enderrojne te behen anetare te sherbimit special te Kadyrov pasanike te forte te fuqishem dhe te pushtetshem. Dhuna eshte rrenjosur thelle ne mentalitetin e ceceneve peshperit Amina nje profesoreshe e re. Arsyeja gjendet vetem disa kilometra larg.

Shkolla e Amina-s ndodhet dy hapa larg stadiumit Tarek skuadra vendase aktualisht ne mes te klasifikimit ne kampionatin rus i cili u rikonstruktua i gjithi ne 9 maj te 2004-s pasi u shkaterrua i gjithi per shkak te nje eksplozivi te vendosur ne tribune ku humbi jeten edhe Presidenti i Republikes Akhmad Kadyrov babai i Ramzan-it. Qe nga ai moment Putin vendosi tia linte gjithcka te birit nje tip arrogant te cilit i pelqen shume vetja aq sa te le pershtypjen sikur personaliteti eshte jashtezakonisht i ngjashem me ate stalinian. Ne vitin 2007 Putin e uli ne kolltukun e tij qe ka qene e te atit me qellim qe ti jepte fund konfliktit cecen. Duket si nje loje fjalesh por ne fakt nuk eshte keshtu. Strategjia e Moskes ishte e qarte qe cecenet te eliminonin njeri-tjetrin shpjegon Dick Marty nje nga anetaret e raportit te Keshillit te Europes mbi situaten e te drejtave te njeriut ne Kaukazin e Veriut. Ne kete mision Kadyrov ka qene mjaft i dobishem madje problemi ishte se i kaperceu pak kufijte.

Numri i personave qe kane humbur jeten ne Ceceni nga viti 2000 deri ne luften e dyte cecene 1999-2000 eshte pothuajse pese mije vete. Ne ate kohe Putin fliste per fundin e operacioneve antiterroriste ne Ceceni. Gjendja ishte teper e tensionuar rrembeheshin njerez sepse mbronin te drejtat e tyre kerkonin te verteten ose sepse dukeshin si terroriste islamike ndonjehere mjaftonte mjekra e gjate dhe asnje nga pergjegjesit nuk u vu para drejtesise edhe pse familjaret e viktimave kane ngritur qindra padi kunder fajtoreve. Kush protestonte arrestohej ndeshkohej ose vritej si Ana Politkovskaja e cila para kater vjetesh u gjet pa jete ne shtepine e saj ne Moske.

Tani qe operacionet antiterroriste kane perfunduar jo vetem qe rrembimet vazhdojne por numri i tyre eshte rritur jashtezakonisht. Ne maj te 2009-s u sekuestrua dhe u vra Natalia Estemirova paladine e te drejtave te njeriut dhe anetare e OJQ-se Memorial u vrane aktivistet Zarema Saudoulayeva dhe Alik Djabrailov etj. Qe prej kohes kur u vra Natalia edhe qendra jone ne Gronzy e ka te veshtire te ece perpara shpjegon Aleksander Cherkasov nga OJQ-ja Memorial. Jemi ne dijeni te shume episodeve. Eumlshte e qarte se rrembimet vazhdojne dhe presioni shtohet por informacionet jane te pakta dhe mungojne statistikat sepse njerezit nuk denoncojne me raste ne polici. Ata u tremben paditjeve. Gjeja me e keqe eshte te jetosh me frike.

Nje situate qe ndihet edhe jashte Kaukazit. Omar Israilov nje ish-ushtar cecen qe thoshte i bindur se kishte pare Kadyro-in ne rolin e torturuesit u vra ne Vjene me 19 janar te 2009-s. Me 28 mars te vitit 2009 ne Dubai u vra me arme zjarri Sulim Yamadayev nje komandant i ushtrise hero i Rusise dhe lider i klanit te vetem cecen qe ishte ne gjendje te perballej me Dadyrov-in. Vrasesi i tij i dyshimte avokati Adam Delimkhanov eshte mik i ngushte i Presidentit. Ne shtator te 2008-s u vra ne Moske nje njeri tjeter i forte i klanit Yamadayev deputeti Ruslan. Sipas sherbimeve franceze ekziston nje grup vrasesish cecene me sherbim ne Europe dhe Lindjen e Mesme.

Paralelisht me dhunen e shtetit rriten edhe veprat e terrorizmit brenda e jashte republikes. Qe nga nje janari e deri ne mes te shtatorit ministri i Brendshem rus Rachid Nourgaliev ka numeruar 498 krime terrorizmi ne te gjithe Kaukazin e Veriut nje tendence e cila nga Cecenia eshte perhapur ne Lindje te Daghestan-it dhe ne Perendim te Inguscezia-s. Ne kete magme dhune mbreteria e Kadyrov eshte bere ferri i Kaukazit gje qe krijon me pak shqetesim per Mosken por vetem perkohesisht sepse nese ne Inguscezia dhe sidomos ne Daghestan atentatet jane ceshtja kryesore e dites ne Ceceni ende nuk ka paqe. Qe prej 2009-s ne Ceceni mund te numerohen mijera sulme perfshi ketu rrembimet vrasjet dhe aktet e terrorizmit lexohet ne raportin e Dick Marty-t i prezantuar ne fund te qershorit. Rasti i fundit i dhunes eshte shenuar ne fund te gushtit rebelet sulmuan policine ne Tsentoroi fshati i lindjes se Presidentit. Ne kete perleshje mbeten te vrare 12 militante dhe humben jeten pese police. Kadyrov ofroi 10 milione rubla 326 dollare shperblim per ate qe kishte informacion mbi autoret e sulmit.

Kadyrov eshte i pathyeshem. Duket sikur askush nuk mund ta kritikoje. Por cila eshte pika e tij e dobet Kremlini i ka dhene te gjithe pushtetin e mundshem megjithate sulmet ende vazhdojne. Duhet nje presion i forte nga Perendimi per ta vene ne veshtiresi analizon Andrei Soldatov gazetar i Novaja Gazeta gazeta e Politkovskaja. Kadyrov e lidh gjithcka me Kuranin. Dyqanet mund te shesin alkool vetem dy ore ne dite poligamia vleresohet nga Presidenti dhe kujdestaret e zellshem te moralit matin gjatesine e perceve dhe kontrollojne se si vishet veli i detyrueshem ne te gjitha vendet publike. Motoja e Kadyrov-it eshte Nje grua duhet te konsiderohet si prone e nje burri. Natalia Estemirova ne 2008-n u perjashtua nga Keshilli i te Drejtave te Njeriut sepse refuzoi te perdorte perce ne vendet publike me pas u vra.

Eumlndrra ka shijen e turizmit. Pasi ndryshoi pamjen e kryeqytetit Kadyrov deshiron te beje investime ne malet Kaukaz. Kemi malet me te sigurta te Rusise thote krenar Presidenti. Nga Moska dhe investitoret private pritet te vijne 500 milione euro investime. Ne asnje vend tjeter te botes nuk kam pare male kaq te bukura thote biznesmeni Rouslan Baissarov. Te tjere si Soldatov kolegu i Politkovskaja-s shtrojne pyetjen E kush do te guxonte te shkonte me pushime ne nje vend ku cdo jave ndodhin sulme terroriste.