Pas GJND-së, sfidë shtrirja në veri
Hapat e par pr shtrirjen e autoritetit n veri t Kosovs pas mendimit t Gjykats Ndrkombtare t Drejtsi, sipas zyrtarve t Ministris s Punve t Brendshme, do t jen forcimi i pikave kufitare, kontrolli i hyrje-daljeve dhe luftimi i krimit t organizuar.
Zvendsministri Fatmir Xhelili tha se institucionet e Kosovs, n bashkpunim me misionet ndrkombtare q veprojn n Kosov, gradualisht do ta forcojn rendin dhe ligjin n at pjes t Kosovs. Hapat konkret do t jen prforcimi i pikave kufitare dhe evidentimi i t gjitha hyrje-daljeve n pikat tona kufitare. “Hapat konkret do t jen prforcimi i pikave kufitare dhe evidentimi i t gjitha hyrje-daljeve n pikat tona kufitare. Do t fillojm me goditjen e krimit t organizuar dhe besoj se me kt ne do t prfitojm shum n lehtsimin e jets s qytetarve e posarisht t qytetarve serb n pjesn veriore”, - tha Xhelili. Ai theksoi se institucionet e Kosovs do t jen t kujdesshme, n mnyr q t mos vijn deri te prkeqsimi i situats n at pjes t Kosovs. “Do t orientohemi m prpara n bindje, sesa n zbatim t dhuns apo n represion. Qllimi yn sht q t’i inkorporojm t gjith qytetart e Kosovs q t inkuadrohen n jet dhe t vazhdojm jetn e prbashkt”, - theksoi Xhelili. Nga ana tjetr, analist politik dhe prfaqsues t shoqris civile konsiderojn se, para s gjithash, pr t vepruar n veri t Kosovs pas vendimi t GJND-s, duhet t sqarohet n radh t par qndrimi i misioneve ndrkombtare kundrejt statusit t Kosovs. Analisti Agron Bajrami tha se pas opinionit t GJND-s rritet prgjegjsia e faktorit ndrkombtar n drejtim t shtrirjes s ligjshmris n veri t Kosovs. “Sidomos e asaj pjese t bashksis ndrkombtare q ende nuk e ka njohur Kosovs. Dhe ktu, para se gjithash, mendoj n misionet e ndryshme, t cilat mbajn nj qndrim neutral ndaj statusit . Pra, nse pavarsia e shpallur e Kosovs nuk sht n kundrshtim me ligjin ndrkombtar dhe nuk sht shkelje e Rezoluts 12 44, ather e gjitha ajo q duhet t bj KFOR-i, EULEX-i dhe UNMIK-u, sht t zbatojn Rezolutn 12 44 n at pjes q automatikisht do ta integronte at pjes n trsin territoriale t Kosovs n hapsirn unike ligjore”, - vlersoi Bajrami. Edhe drejtori ekzekutiv i institutit KIPRED, Ilir Deda, tha se pas mendimit t GJND-s pr ligjshmrin e shpalljes s pavarsis s Kosovs, misionet ndrkombtare q veprojn n Kosov, duhet ta prmbushin plotsisht mandatin e tyre.
"Ather n veri t Kosovs nuk ka vend pr institucionet e Serbis dhe nuk ka vend pr forca policore t siguris s Serbis. Edhe EULEX-i duhet ta zbatoj n trsi autoritetin e vet n veri”, - u shpreh Deda. Megjithat, analisti Bajrami vlersoi se institucionet e Kosovs, n koordinim t plot me misionet ndrkombtare, duhet t mos vonojn n shtrirjen e autoritetit n veri. Veprimet e njanshme nga ana e institucioneve vendore apo ndrkombtare, si u shpreh Bajrami, mund t sjellin konflikt me komunitetin serb.
“Prgjegjsia pr veriun e Kosovs bie n kuadr t prgjegjsis, jo vetm t institucioneve, por edhe t pranis ndrkombtare ktu dhe mendoj se do hap duhet t bhet bashkrisht me ta. Posarisht pasi kemi verdiktin e GJND-s, mendoj se argumentet jan n favorin ton q t krkojm ose pr m tepr edhe t insistojm nga misioni i BE-s t shtrij autoritetin plotsisht dhe pa asnj vones, sepse mendoj se nj veprim i vetm i institucioneve t Kosovs do t na kthehej n konflikt”, - tha Bajrami. Sido q t jet, autoritetet kosovare tashm kan thn se Kosova, ve shtjeve t brendshme, duhet t angazhohet edhe n antarsimin n mekanizmat ndrkombtar.