Pengesa per investime ne SHBA

Kurre nuk do te kisha menduar se nje dite do te kerkoja nga Sony Ericsson dhe Rolls Royce per te investuar ne SHBA tha Jeff Immelt kryetari i koncernit amerikan General Electric ne mes te te qeshurave te shefave te firmave dhe te eksperteve te ekonomise. Takimi u zhvillua ne dhomen elegante Benjamin Franklin te Ministrise se Jashtme. Mikpritesja ishte ministrja e Jashtme Hillary Clinton. Tema nxitja e investimeve te huaja.

Situata eshte aq serioze saqe nga konkurrente behen aleate se paku perkohesisht. Sepse me nje kuote papunesie 91160 nuk ka me rendesi se nga cili vend eshte firma qe u sjell amerikaneve paga dhe buke. Ndoshta mendojne pjesemarresit eshte gjithsesi koha per tu distancuar nga termi i huaj kur kompanite operojne ne mbare boten dhe kane qendra ne me shume se nje vend.

SHBA kane humbur atraktivitetin

Bildunterschrift Groszligansicht des Bildes mit der Bildunterschrift Shefi i Kodakut Antonio M. Perez

Koha per arrogance ka kaluar me kohe. Antonio Perez shef i kryesise se Kodak si anetar keshillit per pune dhe aftesi konkurruese te presidentit Obama shpjegoi qarte Ne nuk mund te ndajme me boten ne SHBA Evrope dhe pjesa tjeter e parendesishme. SHBA dhe Evropa kane ende gati 50 per qind te fuqise blerese te botes por ketu jeton vetem 17 perqind e popullsise dhe pjesa tjeter e botes po i arrin ato shpejt ne te dyja fushat. Dhe eshte lehte per te kuptuar pse. Sepse ne qofte se Perez flet ne SHBA per kushtet e shkelqyera te investiemeve shefat e tjere te koncerneve ne rradhe te pare gjermanet ia lejojne vetes te kundershtojne me edukate por ne menyre te vendosur.

Ne Evrope eshte ndjenja se ketu trajtimi nuk i barabarte se kompanite amerikane jane me te preferuara tha Peter Solmssen anetar i bordit te Siemens AG. Por kompania ndihet shume amerikane me 65.000 te punesuar ne SHBA ne miliarda fitime dhe eksporte me vlere 2 miliarde dollare. Por koleget thone se sidomos Buy American Act rregullat ligjore nga te cilat me kontrata qeveritare privilegjohen produktet amerikane i bejne te rrudhin ballin shume menaxhere ne qendrat e koncerneve.

Iniciativa e Obames Select USA synon te ndihmoje

Bildunterschrift Selia e koncernit ThyssenKrupp ne Gjermani

Ndihme do te jape iniciativa qeveritare Select USA e themeluar pak muaj me pare. Punonjesit e saj duan tu sinjalizojne firmave te huaja se ata jane te mireseardhura dhe kane mbeshtetje logjistike ne investime. Dhe si zakonisht ne shtetet e tjera edhe ministrat duhet te marrin ne dore telefonin per te bindur shefat e firmave te huaja se ia vlen per te investuar ne SHBA.

Sipas Ministres amerikane te Tregtise Rebecca Blank investimet e huaja arrijne ne 2.3 trilione dollare amerikane. Keto kompani paguajne mbi mesataren dhe financojne me shume se 5 milione vende pune ne te gjitha 50 shtetet thote ministrja. Por shifrat jane ne renie. Nje dekade me pare Shtetet e Bashkuara kane terhequr 25 per qind te investimeve globale ne vitin 2009 kane qene vetem dymbedhjete per qind.

Shume pak punetore te specializuar

Bildunterschrift Groszligansicht des Bildes mit der Bildunterschrift Koncerni BASF ne Ludwigshafen

Ajo qe mungon ne Amerike ndryshe nga ne Kine dhe Indi jane punetoret e kualifikuar. Martin Daum presidenti Daimler Trucks ne Ameriken e Veriut shton Kur eshte fjala per nje inxhinier apo shkencetar nuk duhet te kerkoj jashte SHBA. Nje punetor te kualifikuar ai do ta gjente ne Meksike por jo ne SHBA. Ketu punetoreve shpesh u duhen mesuar njohurite elementare ne matematike dhe drejtshkrim. Kjo e kufizon rritjen e kompanive mendon Daum Une mund te ngre fabrika meksikane 3-4 muaj me shpejt se sa amerikane ku punetoret duhet te arsimohen. Keto pune paguhen mire nga firmat e huaja me nje rroge mesatare prej 77.000 dollare thote Matt Slaughter ekonomist ne Universitetin e Dartmouth.

Kosto te larta infrastrukture e dobet

Menaxheri i Daimlerit Daum ka edhe shqetesime te tjera kostot ne rritje te sigurimit shendetesor. Ne shohim nje rritje shtate per qind per cdo vit kritikoi ai. Ne afat te gjate kjo nuk perballohet dhe do te kushtoje vende pune sidomos te punetoreve te pakualifikuar. Edhe rregullat e komplikuara e te shtrenjta per marrjen e vizave u krijone kompanive probleme. Hans-Ulrich Engel shefi i financave te BASF thekson nje tjeter pengese nga kendveshtrimi i tij qendrore infrastruktura e dobet e vendit. Per problemet e tjera ne si kompani gjejme zgjidhje thote ai. Infrastruktura e mire dhe cmimet e lira te energjise mund te jene nje nxitje e madhe per te investuar. Koncerni BASF ben nje te katerten e shitjeve te tij ne SHBA dhe puneson ketu 14.000 punonjes.

Autore Christina Bergmann/Angjelina Verbica

Redaktoi Pandeli Pani

Angelina Verbica