E Diel, 1 Nëntor 2026

Rama me Ramizin, si barku me kurrizin

Greva e uris, e fundit vepr komike e socialistve t Rams deri n kto aste, la nj shije t hidhur tek shumica drrmuese e qytetarve, artistve dhe politikanve shqiptar, prve t tjerash, edhe pr faktin se gjeti mbshtetjen e plot t Ramiz Alis, udhheqsit t fundit komunist n vendin ton. Sigurisht kjo nuk ishte arsyeja e vetme, q nj lvizje e till politike e Rams, Ngjels & Co u konsiderua si vepr e frymzuar nga “idealet komuniste e partizane” t rinovuara apo “internacionalizmat aziatik” t vonuar, por ishte dshmia m e qart e vazhdimsis dhe besnikris puniste n Partin Socialiste t kryesuar nga nipi i nj prej byroistve m fanatik t diktaturs. Me pak fjal, kjo ngjarje e bujshme, m shum sesa nj rendje kundr rrjedhs ishte nj tentativ donkishoteske pr t ecur prpara, duke mbajtur kokn pas, t prqendruar gjith sy e vesh tek zrat dhe fytyrat e ringjallura t brezit byroist t asaj kohe t mallkuar nga pjesa drrmuese e qytetarve shqiptar. Seneka - i Riu thot se “brezat e shkuar na lan trashgim jo aq zgjidhjet e gatshme t problemeve sesa vet problemet”, por natyrisht do t kishte mbetur pa fjal nse do t prfytyronte bmat e brezit t komunisto-punistve shqiptar prgjat 45 viteve monizm, deri n fund t viteve ‘80. Nj nga problemet m t mdha q shoqria shqiptare trashgoi nga byroizmi ekstrem i atyre viteve, ishte izolimi dhe pasojat traumatizuese q ai shkaktoi n jetn e qytetarve tan. Izolimi i diktaturs komuniste n Shqipri ishte varfri, injoranc, politizim, spiunim, kufoma prgjat kufirit, luft klasash, tollona ushqimi, burgime politike e kshtu me radh. Kjo mynxyr i shoqroi shqiptart edhe gjat 5-6 viteve t drejtimit t vendit nga Ramiz Alia, duke u krijuar atyre mjaft pasoja tragjike. Ndrkoh q gjith vendet e Evrops Lindore hapnin kufijt dhe ekonomin pas rnies s Murit t Berlinit, regjimi i Alis vazhdonte t’i ndshkonte me plumb koks shkelsit e kufirit, t’i varte n litar poett dhe intelektualt q guxonin pr fjaln e lir si dhe t fuqizonte tufzat dhe arzat n fshat. Sidoqoft, izolimi i dhuroi Ramiz Alis prfitime t shumta morale e materiale, t cilat i kujton me nostalgji, ndaj e ndjek me kureshtje do ngjarje q prmban elemente t ksaj natyre. Ndoshta pr shkak t nj prmbajtjeje t till e prkrahu ish-diktatori nr. 2 i regjimit komunist grevn e uris s socialistve t ngujuar pr rreth 20 dit n bulevardin “Dshmort e Kombit” prball godins s Kryeministris. Si dihet, qllimi i organizimit t ksaj greve ishte dmtimi i qeveris “Berisha” n prag t finalizimit t proceseve integruese pr liberalizimin e plot t vizave dhe marrjen e statusit t vendit kandidat pr n Bashkimin Evropian. Ndrmarrja e ktyre veprimeve penguese pr t ardhmen integruese t Shqipris, sikundr nnvizojn t gjith prfaqsuesit e komunitetit ndrkombtar n deklaratat e tyre publike, domosdo q onte uj n mullirin e izolimit ramizian t rinovuar t vendit. Por absurdi i ksaj ngjarjeje, m shum sesa tek strategjia e ndrtuar, qndronte tek krkesat e tepruara apo ultimatumet e Rams ndaj qeveris “Berisha” pr ta shtyr at drejt veprimeve t paligjshme, duke i krkuar Kryeministrit: “Hap kutit ose largohu!” Pra, shkel ligjin e ceno demokracin, q me fjal t tjera do t thot: “Dorzo qeverin n tavolin!...” Pak rndsi ka pr ta se ky sht nj veprim antidemokratik, antiligjor, antishqiptar dhe antiperndimor. E rndsishme sht t vihet e t qndrohet n nj pushtet t standardeve komuniste, q u tregon vendin perndimorve dhe bashkpuntorve t tyre n Shqipri, si ka ndodhur pr gati gjysm shekulli pas lirimit t vendit nn pushtetin e Enver Hoxhs dhe Ramiz Alis. Prononcimin e Alis “pro” grevs s uris, ndonj socialist joramist mund ta quaj nj veprim t nxituar prej tij. Por ish-diktatori nr. 2 i Shqipris ndihej i ezaltuar teksa shihte fmijt, nipat dhe mbesat e shokve t tij t lufts e puns q po “sakrifikonin” si etrit e tyre dikur, n prpjekje pr t triumfuar “idealet komuniste e partizane”, si ua kishte ln amanet Enveri i tyre i dashur, ndaj s’mund ta prmbante m veten, duke punuar ashtu nn rrogoz, sikundr kishte vepruar tr jetn. Prderisa n krye t PS-s jan sot fmijt, nipat dhe mbesat e shokve t tij t idealit t kuq, ngutja pr t’u evidentuar publikisht n mbshtetje t tyre, m shum sesa nj huq sht nj hutim nga ngazllimi. Edhe sikur Ramizi t rrinte ende n prapasken, t pakt do t ishin ata q s’do ta kuptonin se kush qndron realisht pas protestave dhe grevs m t fundit t uris s socialistve t Rams. Pr kdo sht e qart se n krye t ktyre mbshtetsve sht Ramiz Alia, i cili edhe pas 20 vitesh demokraci krkon t’u mbush mendjen shqiptarve me lloj-lloj t pavrtetash, se jo vetm fmijt apo nipat e mbesat e byrositve, por edhe ata vet kan punuar pr Shqiprin, madje dhe pr lirin apo demokracin e saj. Madje, ka mbushur nj libr t tr me kto marrzi. Tregojn se kur nj autor i ri i kishte krkuar mendim Lessingut pr nj vepr t tijn, q ia kishte dhn pr t lexuar, ai i qe prgjigjur: “N punimin tuaj ka t reja dhe t vrteta; vese t rejat nuk jan t vrteta dhe t vrtetat nuk jan t reja”. Kshtu ndodh pak a shum me veprimet e reja dhe t vrtetat q krkon t arrij Edvin Rama n krye t partis me mbshtetjen e Ramiz Alis. Nga ana tjetr, Ramiz Alia ka kontributin e vet politik n gjendjen aktuale t PS-s. N qershor t ‘91-shit ai bri t kalonte ylberin e rinovimit nj numr i konsiderueshm antarsh t Partis s Puns, q u konvertuan brenda pak minutash n socialist. Ksisoj, Partia Socialiste e Edvin Rams sht nj prurje politike e Ramiz Alis, t cils po i dmtohen edhe ata pak element reformues q ndodhn n vitet ‘91-‘06, n kohn e drejtimit t saj nga Fatos Nano. Me kooptimin e disa figurave politike nga radht e bijve, nipave e mbesave t byrositve n krye t Partis Socialiste, Edvin Rama po i jep ksaj force nj prmbajtje t qart ramiziste. Kjo prmbajtje revolucionare dhe antiperndimore u shfaq dukshm gjat ktyre 10-11 muajve t fundit, kur Partia Socialiste humbi zgjedhjet e prgjithshme parlamentare pas nj procesi zgjedhor t vlersuar pozitivisht, si asnjher tjetr nga komuniteti ndrkombtar. Qllimi i tyre i prbashkt ishte t njollosej procesi zgjedhor, me pastrtin e t cilit komuniteti ndrkombtar kishte lidhur prshpejtimin e hapave t mtejshm integrues, sikundr ndodhi realisht. Pra, duket qart q ktu inati i Rams dhe Ramizit sht me Perndimin, demokracin, shtetin ligjor dhe efektivitetin qeveriss, q i hapin rrug integrimit t vendit n BE. Dhe inati apo urrejtja komuniste jan shkak pr unitet organik edhe n politik. Ndaj, mbshtetjen apo rolin e Ramizit ndaj veprimeve politike t Rams n krye t PS-s do ta konsideroja n mnyr figurative si forcn dhe energjin jetsore q barku i jep kurrizit n trupin e njeriut. Ezopi n proz dhe La Fonteni n vargje kan filozofuar me fabulat e tyre rreth ksaj shtjeje. N kuptimin anatomik, barku prfshin at pjes t trupit ku jan stomaku, zorrt, mlia e zez dhe organe t tjera apo e thn ndryshe, at pjes t turpit t qenieve t gjalla nga gjoksi e poshte e kundrt me kurrizin. Ndrsa kurrizi sht pjesa e prapme e trupit t njeriut q nga qafa e supet deri tek mesi. N pamje t par duket sikur kurrizi ka rolin kryesor, pasi mbi qaf sht vendosur koka, tek supet-kraht dhe n fund t mesit kmbt, t cilat vn n pun e n lvizje gjith turpin. Por, biologjikisht, pa aktivitetin e barkut ato rrzohen pr tok dhe s’kan m jet. N fabuln “Barku dhe pjest e tjera t trupit”, Ezopi tregon se si njher pjest e tjera t trupit t mbrthyera n fund dhe n krye t shtylls kurrizore u revoltuan kundr barkut. “Ti, o bark, - i than ato, - e kalon jetn birinxhi. Asnjher s’ke punuar, ndrsa ne i bjm t gjitha. Nuk mjafton kjo, por t shrbejm edhe ty pr do gj q t duhet. Kjo, dije, s’ka pr t ndodhur m; prandaj kujdesu vet pr veten tnde!” Kshtu than, kshtu bn. Pjest e trupit e lan barkun ta grinte uria, por nuk kaloi shum koh dhe e psuan edhe vet. Trupi dhe pjest e tjera u dobsuan shum dhe vetm ather e kuptuan budallallkun e tyre. Ndrsa La Fonteni n fabuln e tij “Organet dhe stomaku” e shtjellon prmes vargjesh brilante kt filozofi bashkpunimi e bashkjetese t ndrsjell: “… Kshtu e pa me sy gjith ky popull rebel/ Se ai q e pandehnin t papun dhe dembel/ Kontribuonte m shum se ata n shoqri/ Kjo mund t aplikohet gjithashtu n mbretri/ Ajo merr e jep dhe puna sht njlloj/ Kushdo punon pr t dhe anasjelltas pastaj/ Gjith e marrin ushqimin prej saj”…

Më shumë nga Analiza

Të gjitha ›