Rrisqet e mazhorancës
Qeveria shqiptare dukshem ka qene aktive muajt e fundit. Pothuajse ne cdo mbledhje te kabinetit behet e ditur nje nisem e re ligjore. Kohet e fundit, te dendura kane qene paketat qe synojne formalizimin e ekonomise dhe tregut. Madje eshte krijuar nje ide, se kemi nje over doze ne kete drejtim, sidomos nisur nga interpretimi qe i bejne nje pjese e mire e medias ne kushte oponence me Kryeministrin.
Qe ne krye duhet te themi se kursi perkunder informalitetit, eshte nje nga fushat me me shume mina ku mund te shkele nje qeveri ne Shqiperi. Sepse informalen e gjejme ngado. Ka pasur vazhdimisht pas viteve 90 nje prirje kombetare per t’iu shmangur detyrimit ndaj shtetit. Madje kjo eshte legjitimuar gati si vlere dhe jo rralle qytetaret e ketij vendi u rrahin shpatullat njeri-tjetrit kur arrijne t’ia “fusin”, shtetit. Dhe keshtu I tregojne si trofe aftesite e tyre per mos konsideruar institucionet e rregullimit dhe kontrolllit.
Informalen e gjejme ne ekonomi, ne vlera, ne sjellje, moral, etj. Por keto te fundit jane probleme te shoqerise dhe qeverise I takon te merret vetem me te paren. Paligjshmerine, ose me sakte ilegalitetin ne ekonomi.
Per t’iu afruar Europes, nuk ka dyshim se tregu ne vend duhet te formalizohet. Zbatimi i ketyre standarteve edhe ne Shqiperi eshte parimisht I mirepritur. Ne vendet e zhvilluara, simbolika kryesore e shtetit nuk jane me skalionet e dhunes, policia, forcat speciale, ushtria, etj. Emblematike eshte sot zyra e taksave. Ne perendim, mund te luash me gjithcka, por aspak me zyren e detyrimeve fiskale.
Kjo culture eshte sigurisht ende krejt e huaj per ne. Rrebelimi ndaj shtetit pas vitit 90, ishte I llogjikshem. Shqiptarte vinin nga nje sistem ku institucionet, edhe pse nuk ishin aspak demokratike, kontrollonin cdo qelize te jetes.
Reaksioni I natyrshem qe erdhi pas renies se komunizmit, shkoi shume larg dhe coi per fat te keq ne nje neveri massive per perfaqesuesin e shtetit. Dhe me se pari per punonjesit e taksave, aty ku mund t’I dhimbte me shume nje trgu te ri ne zanafillen e tij.
Tani ka ardhur koha ku taksat duhen paguar. Cdo tetori tjeter do te ishte humbje kohe.
I vemti problem I qeverise qendron ne faktin se per shkak te terrenit informal, nismat e saj tingellojne dhe vijne ne fakt si radikale.
Formalizimi I ekonomise ne vend, eshte nje proces qe nuk do tem und te kryhej brenda nje mandati parlamentar. Keshtu qe ne kete sens, duke e ditur se zgjedhjet e reja politike jane pas dy vjetesh, iniciativat e koalicionit ne pushtet duken gjithcka por jo pragmatiste.
Lufta kunder informalitetit nuk eshte aspak habi qe te leje te pakenaqur nje shumice ne Shqiperi. Por eshte nje imperativ qe duhet te dominoje nje qeveri te vitit 2007, dhe qe ka nenshkruar marreveshjen e stabilizim-asociimit me BE-ne.
Ajo qe mund te beje dhe duhet te beje me shume qeveria ne kete rast eshte komunikimi me publikun, dhe ne fund te fundit me zgjedhesit. Ajo duhet te kryeje sondazhe se sip o priten nismat e saj. Do te ishte fatale nese e prêt pergjigjen e qytetareve diten e zgjedhjeve te ardheshme, ku mund te mos kete me asgje ne dore per te reflektuar. Ne fund te fundit, per te shmangur fenomenin e 18 shkurtit.
Nismat e qeverise duhet te shkojne tek publiku dhe te marrin reagim prej andej. Ndryshe, rrezikojne te behen te rrezikshme, si ato acidet e epruvetave qe djegin fort kur aksidentalisht derdhen ne ambjent.
Qe ne krye duhet te themi se kursi perkunder informalitetit, eshte nje nga fushat me me shume mina ku mund te shkele nje qeveri ne Shqiperi. Sepse informalen e gjejme ngado. Ka pasur vazhdimisht pas viteve 90 nje prirje kombetare per t’iu shmangur detyrimit ndaj shtetit. Madje kjo eshte legjitimuar gati si vlere dhe jo rralle qytetaret e ketij vendi u rrahin shpatullat njeri-tjetrit kur arrijne t’ia “fusin”, shtetit. Dhe keshtu I tregojne si trofe aftesite e tyre per mos konsideruar institucionet e rregullimit dhe kontrolllit.
Informalen e gjejme ne ekonomi, ne vlera, ne sjellje, moral, etj. Por keto te fundit jane probleme te shoqerise dhe qeverise I takon te merret vetem me te paren. Paligjshmerine, ose me sakte ilegalitetin ne ekonomi.
Per t’iu afruar Europes, nuk ka dyshim se tregu ne vend duhet te formalizohet. Zbatimi i ketyre standarteve edhe ne Shqiperi eshte parimisht I mirepritur. Ne vendet e zhvilluara, simbolika kryesore e shtetit nuk jane me skalionet e dhunes, policia, forcat speciale, ushtria, etj. Emblematike eshte sot zyra e taksave. Ne perendim, mund te luash me gjithcka, por aspak me zyren e detyrimeve fiskale.
Kjo culture eshte sigurisht ende krejt e huaj per ne. Rrebelimi ndaj shtetit pas vitit 90, ishte I llogjikshem. Shqiptarte vinin nga nje sistem ku institucionet, edhe pse nuk ishin aspak demokratike, kontrollonin cdo qelize te jetes.
Reaksioni I natyrshem qe erdhi pas renies se komunizmit, shkoi shume larg dhe coi per fat te keq ne nje neveri massive per perfaqesuesin e shtetit. Dhe me se pari per punonjesit e taksave, aty ku mund t’I dhimbte me shume nje trgu te ri ne zanafillen e tij.
Tani ka ardhur koha ku taksat duhen paguar. Cdo tetori tjeter do te ishte humbje kohe.
I vemti problem I qeverise qendron ne faktin se per shkak te terrenit informal, nismat e saj tingellojne dhe vijne ne fakt si radikale.
Formalizimi I ekonomise ne vend, eshte nje proces qe nuk do tem und te kryhej brenda nje mandati parlamentar. Keshtu qe ne kete sens, duke e ditur se zgjedhjet e reja politike jane pas dy vjetesh, iniciativat e koalicionit ne pushtet duken gjithcka por jo pragmatiste.
Lufta kunder informalitetit nuk eshte aspak habi qe te leje te pakenaqur nje shumice ne Shqiperi. Por eshte nje imperativ qe duhet te dominoje nje qeveri te vitit 2007, dhe qe ka nenshkruar marreveshjen e stabilizim-asociimit me BE-ne.
Ajo qe mund te beje dhe duhet te beje me shume qeveria ne kete rast eshte komunikimi me publikun, dhe ne fund te fundit me zgjedhesit. Ajo duhet te kryeje sondazhe se sip o priten nismat e saj. Do te ishte fatale nese e prêt pergjigjen e qytetareve diten e zgjedhjeve te ardheshme, ku mund te mos kete me asgje ne dore per te reflektuar. Ne fund te fundit, per te shmangur fenomenin e 18 shkurtit.
Nismat e qeverise duhet te shkojne tek publiku dhe te marrin reagim prej andej. Ndryshe, rrezikojne te behen te rrezikshme, si ato acidet e epruvetave qe djegin fort kur aksidentalisht derdhen ne ambjent.