E Shtunë, 31 Tetor 2026

Sekreti eshte baza e qyteterimit

05-12-2010 / Nga Il Foglio

Disa vite me pare antropologu italian Franco La Cecla shkroi nje sprove te shkelqyer mbi mass-mediat te quajtur Surrogatet e pranise ne te cilin i jepte nje hapesire te mjaftueshme konceptit te fshehtesise qe konsiderohet ende sot si shtylla kurrizore e shoqerise. Sakaq pas nxjerrjes se sekreteve planetare nga Wikileaks i kerkojme nese ende ka kuptim te flasim per fshehtesine. Ai shprehet se Sekreti eshte nje nga themelet mbi te cilin ne ndertojme nje identitet. Sepse identiteti formohet duke perjashtuar te tjerat. Cdo kulture ndertohet perreth nje sekreti mund te jete edhe nje sekret i hapur por ky sekret eshte e ndare nga ca njerez dhe kuptohet vetiu qe perjashton te gjithe te tjeret. Ka ca gjera qe smund te komunikohen nje sekret qe mund te thuhet vetem brenda grupit tuaj brenda rrethit. Sigurisht kjo eshte konsideruar si dicka jo-demokratike porse kulturat formohen vetem ne kete menyre. Kete gjithashtu e thote dhe filozofi dhe kritiku i njohur George Steiner ne librin e tij Babel Nder njerez tendenca eshte qe te mos kete homogjenit por per tu dalluar. Gjuhet lindin keshtu duke markuar nje kufi te qarte.
Rasti Wikileaks duket se eshte krijuar per te shumefishuar dyshimet. Kemi transparence demokratike ne pushtet Historia e Wikileaks eshte qesharake - thote antropologu La Cecla ndash sepse e ka kthyer diplomacine ne nje rrjet social fiks si Facebook. Kemi nje thashethemizim te marredhenieve nderkombetare. Z. Asanzh sigurisht ka pasur intuite por fakti eshte se udheheqesit tane jane njerez Facebook-u. Dhe rrjeti social ka te beje me te fshehten por eshte sikur nje njeri te shikoje ne vrime te celesit me miratimin tend. Eumlshte ende nje shoqeri e sekretit por eshte sekreti i shtepiakes. Wikileaks eshte nje thashethem qe ushqehet me sekrete. Ne kete kuptim eshte e kunderta e transparences sikur te thone na japin te drejten per te pare ne vrime e celesit.
Me nje llaf sekreti megjithate humbet auren e saj. Ai shprehet se Ligjerimi mund te behet ne disa nivele. Thashetheme si Facebook-u eshte rezultati i nje mirekuptim mes njerezish nje shkelje syri. Komunikimi megjithate ka shume pak te beje me elementet themelore te nje kulture. Mediat nuk e rrisin homogjenitet njerez flasin per thashetheme por identiteti eshte diku tjeter.
Pra ne interneti nuk eshte homogjenizuesi i madh. Te ndash informacione nuk do te ndash arsyet dhe motivime. Perndryshe bota arabe do te ishte tashme e jona. Ne vend te kesaj ne vitet e fundit eshte rritur shume perdeja mes botes. Dhe ndoshta ka qene e mjaftueshme qe interneti arriti ne Egjipt qe organizata e Vellazerise Myslimane te zhdukej Jo sepse per shkak se rrjetit eshte siperfaqesor dhe se organizata e Vellazerise Myslimane ka derdhur aty permbajtjen e tyre. Ekuacioni medium eshte mesazhi eshte plotesisht e shkaterruar. Nje bindje tipike katolike sociologu McLuhan vete eshte katolik. Sigurisht. Ideja e jezuiteve sipas te ciles ne te gjithe mendojme ne te njejten menyre nuk eshte e gjetur. Pretendimi universalist i sistemit te komunikimit ka deshtuar. Pasi nje here e nje kohe Kisha Katolike kishin mjetet e duhura per te mbeshtetur kete universalitet kurse sot nuk eshte me e mundur. Edhe pse mediat jane pak te varfer per shkak te simboleve.
Ne fund te fundit me daljen e Wikileaks-it ska ndodhur asgje dhe ndoshta ky eshte problemi. Ai thote Ne fakt eshte nje zhgenjim i madh ne kemi zbuluar ate qe tashme e dinim. Perkunder antropologu eshte i interesuar per paradigmen e rrjetit social Facebook. Berlusconi tashme ka fituar duke e kthyer jeten e tij private ne jeten publike dhe eshte e gjitha cka ata po bejne. Politika eshte e gjitha nje thashethem dhe disa njerez jane duke e bere kete me qellim sepse kane kuptuar se keshtu ndikojne me shume mbi popullin. Sarkozy lidhet me Carla Brunin sepse ndryshe do te ishte nje person i merzitshem dhe nuk do te ishte nje lajm. Rasti i Wikileaks sipas La Cecla e fsheh te verteten i vendos perde botes se sotme. Deshtimi i madh i politikes nderkombetare eshte se askush nuk priste qe te gjeni blloqe kaq te padepertueshem. Mjafton vetem te besh nje turne ne vendet arabe. Televizioni eshte bere mjeti me i forte i identitetit kurdet nuk do te ekzistonin po te mos ekzistonte Televizioni kurd. Njerezit nuk e shohin CNN apo Fox News ata shohin kanalet lokale. Ne Indi kane krijuar nje sistem mediatik kaq te fuqishem saqe se vrasin mendje per cka prodhon Hollivudi. Provincializmi eshte duke u afirmuar ne shkalle globale.
Pergatiti Lavdrim Lita

...

Më shumë nga Analiza

Të gjitha ›