Semundjet e zemres, 7 mije vdekje ne vit
Semundjet kardiovaskulare shenojne rreth 7 mije vdekje ne vit, kurse numri i te prekurve eshte disa here me i madh. Keto lloj semundjesh renditen te parat ne vendin tone dhe regjistrojne edhe gjysmat e pacienteve por edhe te vdekjeve. "Prevalenca e ketyre semundjeve, vazhdon te rritet si pasoje e ndryshimeve moshore dhe te menyres se jeteses. Nese ne fillim te viteve '90 ka pasur rreth 5 mije vdekje ne vit nga semundjet kardiovaskulare, aktualisht ky numer eshte mbi 7 mije", eshte shprehur mjeku kardiolog, Ahmet Kamberi, ne kuader te Dites Boterore te Zemres. Sipas tij, numri i madh i ketyre rasteve te vdekjeve, ka te beje me kapjen e semundjes ne stade te avancuara.
Rastet
Semundjet e zemres mbajne numrin rekord te vdekjeve ne Shqiperi, duke regjistruar shifra te frikshme. Keshtu nga 14 mije te prekur nga kjo semundje, gjysmat nuk mund t'ia dalin mbane kurimit te saj. Kjo shifer eshte tre here me e larte se ne vendet fqinje nderkohe qe shume prej ketyre vdekjeve mund te parandalohen, por mjeket thone se shoqeria shqiptare eshte pak e informuar mbi semundjet kardiologjike, si pasoje e nje mungese te theksuar te kultures se te jetuarit."Rreth 53 per qind e vdekjeve jane nga zemra dhe nje pjese e madhe e tyre jane te parakohshme dhe te kurueshme", ka nenvizuar kardiologu Ahmet Kamberi.
Faktoret
Faktoret kryesore te cilet ndikojne ne shfaqjen e semundjeve te zemres, jane semundje te tjera te cilat dobesojne punen e zemres. Sipas specialisteve, tre jane faktoret e rritjes se numrit te viktimave si pasoje e semundjeve kardiake; diabeti, tensioni dhe obeziteti, nga te cilat vuajne 30 per qind e popullsise shqiptare. Nderkohe faktore te jashtem te cilet ndikojne per perkeqesimin apo shfaqjen e semundjes jane edhe duhani, alkooli, menyra e te ushqyerit dhe mungesa e aktivitetit fizik. Kryesisht, semundjet e zemres fillojne pas moshes 45-vjec, por nuk perjashtohen rastet ne mosha te reja. Megjithate pjesa me e madhe e pacienteve jane mbi 55 vjec. Nderkohe sipas nje studimi te kryer nga Instituti i Shendetit Publik, ka rezultuar se pjesa me e madhe e te prekurve nga semundjet e zemres jane shtresat e mesme. Nga ana tjeter ky institucion ka pergatitur nje model te ri sherbimesh prane mjekut te familjes, me qellim kapjen e hershme te shkaqeve te semundjeve kardiovaskulare. Kjo menyre e re do te perfshije trajtimin ne kohe por edhe faktoret qe ndikojne ne shfaqjen e semundjeve kardiovaskulare. Mjeket gjate vizites, duhet "te marrin ne pyetje" pacientin per pirjen e alkoolit, duhanit, ushqyerja e pabalancuar, mbipesha dhe menaxhimi i keq i stresit.
Shkaktaret e semundjeve te zemres
Pirja e alkoolit ne sasi te medha
Duhanpirja
Ushqyerja e pabalancuar
Mbipesha
Menaxhimi i keq i stresit
Tensioni i larte i gjakut
Niveli i sheqerit ne gjak
Kolesteroli larte
Rastet
Semundjet e zemres mbajne numrin rekord te vdekjeve ne Shqiperi, duke regjistruar shifra te frikshme. Keshtu nga 14 mije te prekur nga kjo semundje, gjysmat nuk mund t'ia dalin mbane kurimit te saj. Kjo shifer eshte tre here me e larte se ne vendet fqinje nderkohe qe shume prej ketyre vdekjeve mund te parandalohen, por mjeket thone se shoqeria shqiptare eshte pak e informuar mbi semundjet kardiologjike, si pasoje e nje mungese te theksuar te kultures se te jetuarit."Rreth 53 per qind e vdekjeve jane nga zemra dhe nje pjese e madhe e tyre jane te parakohshme dhe te kurueshme", ka nenvizuar kardiologu Ahmet Kamberi.
Faktoret
Faktoret kryesore te cilet ndikojne ne shfaqjen e semundjeve te zemres, jane semundje te tjera te cilat dobesojne punen e zemres. Sipas specialisteve, tre jane faktoret e rritjes se numrit te viktimave si pasoje e semundjeve kardiake; diabeti, tensioni dhe obeziteti, nga te cilat vuajne 30 per qind e popullsise shqiptare. Nderkohe faktore te jashtem te cilet ndikojne per perkeqesimin apo shfaqjen e semundjes jane edhe duhani, alkooli, menyra e te ushqyerit dhe mungesa e aktivitetit fizik. Kryesisht, semundjet e zemres fillojne pas moshes 45-vjec, por nuk perjashtohen rastet ne mosha te reja. Megjithate pjesa me e madhe e pacienteve jane mbi 55 vjec. Nderkohe sipas nje studimi te kryer nga Instituti i Shendetit Publik, ka rezultuar se pjesa me e madhe e te prekurve nga semundjet e zemres jane shtresat e mesme. Nga ana tjeter ky institucion ka pergatitur nje model te ri sherbimesh prane mjekut te familjes, me qellim kapjen e hershme te shkaqeve te semundjeve kardiovaskulare. Kjo menyre e re do te perfshije trajtimin ne kohe por edhe faktoret qe ndikojne ne shfaqjen e semundjeve kardiovaskulare. Mjeket gjate vizites, duhet "te marrin ne pyetje" pacientin per pirjen e alkoolit, duhanit, ushqyerja e pabalancuar, mbipesha dhe menaxhimi i keq i stresit.
Shkaktaret e semundjeve te zemres
Pirja e alkoolit ne sasi te medha
Duhanpirja
Ushqyerja e pabalancuar
Mbipesha
Menaxhimi i keq i stresit
Tensioni i larte i gjakut
Niveli i sheqerit ne gjak
Kolesteroli larte