Studimi i ISHP-së: Kureshtja për duhanin rrit konsumin

Të dhënat evidentojnë se 11.5% e të rinjve nga 13 15 vjeç janë konsumues të duhanit

Pirja e nj cigareje duket se i tundon shum t rinjt. Pr m tepr, kjo dukuri po prek gjithmon e m shum grupmoshn 13-15 vje. Studimi m i fundit i Institutit t Shndetit Publik jep alarmin se 11, 5% e ksaj grupmoshe sht konsumuese e duhanit. Ajo ka duket me t vrtet shqetsuese, sht fakti se ky numr pritet t rritet ndjeshm n vitin e ardhshm, pasi 1 nga 10 prej t rinjve t ksaj grupmoshe q nuk jan konsumator t duhanit, mendojn ta fillojn at n vitin e ardhshm.

Situata

Statistikat e fundit, sipas specialistve pr shtjet e duhanit n ISHP, flasin pr nj rritje t konsumatorve t rinj t duhanit me 3% krahasuar me vitin 2004. Por krahas atyre q e pin, kureshtja pr ta provuar ndjesin e nj cigareje ka prfshir 50% e ktij targeti, q i jan nnshtruar studimit. Diferenca mes meshkujve dhe femrave sht e ndjeshme, 67% e meshkujve jan duhanpirs dhe 37% e vajzave. Konsumimi i duhanit n kt mosh fare t vogl duket se sht m shum nj problem i qendrave t mdha, kjo pr faktin se n kryeqendrn e vendit jan pjesa m e madhe e atyre q jan duhanpirs, diferenc e ndjeshme vihet re mes femrave n qendrat e mdha q sht 12,2% me femrat n zonat rurale q zn vetm 3,1% t duhanpirseve. Ajo ka mbetet shqetsim pr specialistt e shndetit publik, sht fakti se konsumimi i duhanit pr 1 n 3 konsumator t ksaj grupmoshe ka nisur prpara se t mbushnin 10 vje.

T dhnat

N vendin ton evidentohet nj tendenc e qart rritjeje tek femrat dhe kjo na bn t fokusohemi m shum tek kjo kategori, sidomos tek ato t Tirans, si dhe m t edukuara, q jan n fillimet e tyre t epidemis. Niveli i duhanpirjes pr femrat sht m i lart pr grupmoshn 20-24 vje, n masn 7%, dhe 25-29 vje, 10%, ndrkoh q sht 4% m i ult n grupmoshat m t mdha, ka tregon se duhanpirja mes femrave sht nj dukuri e prhapur relativisht koht e fundit. Mes femrave q aktualisht pin cigare, m shum se gjasht n dhjet (61%) raportuan se kishin pir 10 ose m shum cigare n 24 ort e fundit. Kjo prqindje sht m e larta mes fermave n moshn 25-29 vje (70%), mes atyre q jetojn n zonat urbane (67%) dhe n Tirann urbane (83%), mes femrave me arsim universitar, ose m t lart (74%) dhe mes atyre me nivelin m t lart t pasuris (93%). Prqindja e femrave q jan duhanpirse aktualisht sht rritur nga 3% q ishte n 2002, n 4% n 2008-09. Nivelet m t larta t duhanpirjes pr meshkujt gjenden mes atyre q jetojn n rajonin malor, 46% dhe meshkujve pa arsim apo me arsim fillor 4-vjear, 59%. Ndrkoh, nuk ekzistojn dallime t forta n nivelet e duhanpirjes, sipas vendbanimit urban-rural dhe niveleve t pasuris. Pr meshkujt, nivelet e duhanpirjes rriten me moshn, duke arritur n masn prej 56% mes meshkujve n moshs 30-34 vje; pas ksaj moshe mbetet n nivel t ngjashm, 53 deri 55%, duke treguar q nivelet e duhanpirjes mes meshkujve nuk kan ndryshuar n mnyr thelbsore gjat viteve t fundit. Mes meshkujve q pin cigare, m shum se nnt n dhjet (93%) raportuan se kishin pir m shum se 10 cigare n 24 ort e fundit. Nuk ekzistojn dallime t forta n prqindjen e meshkujve q pin 10 ose m shum cigare n dit dhe karakteristikave t ndryshme t przgjedhura, prve grupmoshs 15-19 vje, e cila karakterizohet nga nj prqindje shum m e ult e atyre q pin 10 ose m shum cigare (72%) sesa grupmoshat e tjera (91-97%).