Ulet konsumi shqiptaret nuk shpenzojne
TIRAN- Familjet shqiptare po shpenzojne nga dita ne dite me pak para per konsum. Ulja e dergesave te emigranteve kredite konsumatore ulja e shpenzimeve publike mungesa e dukshme e parase ne treg si dhe frika e krizes ka bere qe individet te jete me pak te prirur per te shpenzuar per plotesim te nevojave te perditshme. Konsumatoret ndahen ne dy grupe.
Te paret jane ata te cilet jane perballur me ulje te te ardhurave individe shpenzimet e te cileve financohen kryesisht nga dergesat e emigranteve kredite konsumatore apo punesimi sezonal. Keta persona realisht nuk kane se cfare te shpenzojne. Pjesa tjeter jane individe te cilet kane te ardhura te mjaftueshme per te perballuar shpenzimet per konsum por pasiguria per te ardhmen i ben qe me shume te jene te prirur te kursejne para.
Kjo e fundit shpjegohet edhe me rritjen e depozitave pergjate vitit te shkuar. Sipas Bankes se Shqiperise depozitat e shqiptareve pergjate vitit 2010 kane pesuar nje rritje me 18.5 per qind ose me 123 miliarde leke krahasuar me vitin paraardhes.
Vijimi i prirjes rritese te depozitave me afat te individeve krahas rritjes se treguesit te kursimit te perfituar nga vrojtimi i besimit konsumator sugjerojne per vazhdimesine e kujdesit te shtuar te individeve ne shpenzimet e tyre - citohet ne raportin per vitin 2010 te BSH-se.
Ulja e shpenzimeve pasqyrohet edhe ne treguesit e tregtise me pakice. Nese pergjate gjashte mujorit te pare te vitit 2010 indeksi i tregtise me pakice u rrit me 1.6 per qind tregues shume i ulet krahasuar me vitet e meparshme ne fund te gjashte mujorit te dyte te ketij viti ky tregues ra ne 0.9 per qind.
Per 20 vjet radhe dergesat e emigranteve kane qene financuesi kryesor i shpenzimeve te mijera familjeve shqiptare por kriza ekonomike qe ka perfshire vendet ku ata punojne ka ulur se tepermi parate e derguara ne Shqiperi. Referuar raportit te BSH-se dergesat e emigranteve pergjate vitit 2010 kane vijuar uljen duke bere qe ne vend te hyjne 11.7 per qind me pak valute krahasuar me nje vit me pare.
Shpenzimet publike per investime bejne qe ne qarkullim te hidhen me shume para duke stimuluar keshtu edhe shpenzimet e konsumatoreve. Por pergjate vitit 2010 investimet publike u tkurren me rreth 33 per qind. Ulja e shpenzimeve ishte nje mase e qeverise per te mbajtur nen kontroll deficitin buxhetor pas investimeve te larta ne vitin 2009.
Ne keto kushte konsumi privat eshte mbeshtetur vetem tek pagat. Konsumi privat eshte mbeshtetur nga rritja e te ardhurave te disponueshme e shkaktuar ne pjesen me te madhe nga rritja e pagave gjate vitit 2010. Burimet e tjera te financimit flukset hyrese te remitancave dhe kredia konsumatore kane qendruar ne nivele te uleta gjate ketij viti. Remitancat kane rene ne nivel vjetor me rreth 11.7 per qind gjate vitit 2010. Edhe kredia konsumatore eshte tkurrur disi- thekson BSH ne raport.
Emigrantet derguan 91.6 mln euro me pak ne 2010
Emigrantet po dergojne gjithnje e me pak para ne Shqiperi. Te dhenat e Bankes se Shqiperise raportojne per nje ulje te metejshme te tyre edhe pergjate gjysmes se dyte te vitit te shkuar. Ne 2010-ne emigrantet iu derguan familjeve te tyre rreth 11.7 per qind me pak te ardhurave ose rreth 91.6 milione euro me pak krahasuar me nje vit me pare.
Ajo qe eshte me shqetesuese ka te beje me faktin se dergesat ulen nga tre mujori ne tremujor. Krahas krizes ekonomike ne vendet ku ata kane emigruar kete fenomen ekspertet e shpjegojne edhe me rritjen e shpenzimeve te tyre. Sipas tyre rreth 20 vjet pas fillimit te emigracionit masiv nje pjese e mire e emigranteve jane bere me familje dhe femije duke bere qe te rriten edhe me teper shpenzimet.