A duhet operuar çdo gur në tëmth? Simptomat që tregojnë kur gjendja bëhet e rrezikshme

Dhimbja nën brinjën e djathtë, të përzierat dhe ndryshimet në ngjyrën e lëkurës mund të paralajmërojnë komplikime serioze. Mësoni kur mjafton vlerësimi mjekësor, kur rekomandohet operacioni dhe çfarë duhet të dini për jetën pa fshikëzën e tëmthit

Gurët në tëmth shpesh zbulohen rastësisht, gjatë një ekzaminimi me ultratinguj. Shumë njerëz jetojnë me ta pa pasur asnjë shqetësim, ndërsa të tjerë përballen me dhimbje të forta që shfaqen papritur, veçanërisht pas ushqimit ose gjatë natës.

Megjithatë, prania e gurëve nuk do të thotë domosdoshmërisht se nevojitet operacioni. Vendimi varet nga simptomat, rezultatet e ekzaminimeve dhe rreziku për komplikime.

Si formohen gurët në tëmth?

Fshikëza e tëmthit është një organ i vogël, i vendosur poshtë mëlçisë, që ruan dhe përqendron lëngun biliar. Ky lëng prodhohet nga mëlçia dhe ndihmon në tretjen e yndyrave.

Gurët formohen kur ndryshon përbërja e lëngut biliar, për shembull, kur përmban tepër kolesterol ose bilirubinë.

Faktorët që ndikojnë në formimin e tyre përfshijnë trashëgiminë, moshën, mbipeshën, shtatzëninë dhe çrregullimet metabolike.

Një fakt interesant është se si obeziteti, ashtu edhe humbja shumë e shpejtë e peshës, mund ta rrisin rrezikun e krijimit të gurëve.

Sipas NIDDK, shumë gurë nuk shkaktojnë simptoma dhe nuk kërkojnë trajtim.

Kur gurët fillojnë të shkaktojnë dhimbje?

Problemet shfaqen zakonisht kur një gur pengon përkohësisht daljen e lëngut biliar nga fshikëza e tëmthit.

Kjo gjendje njihet si kolikë biliare dhe karakterizohet nga dhimbje në pjesën e sipërme të djathtë të barkut ose në mes të tij.

Dhimbja mund të përhapet drejt shpinës dhe shpatullës së djathtë, të zgjasë nga disa dhjetëra minuta deri në disa orë dhe të shoqërohet me të përziera apo të vjella.

Edhe kur dhimbja kalon vetvetiu, gurët mund të mbeten dhe sulmet të përsëriten.

Fryrja, urthi dhe gromësirat, nga ana tjetër, nuk janë simptoma specifike të gurëve në tëmth. Ato mund të lidhen me refluksin ose probleme të tjera të tretjes.

Pesë shenja që kërkojnë ndihmë të menjëhershme mjekësore

Disa simptoma mund të tregojnë inflamacion akut të fshikëzës së tëmthit, bllokim të rrugëve biliare ose pankreatit.

Vëmendje të veçantë kërkojnë:

• Dhimbja e fortë e barkut që vazhdon për disa orë.
• Temperatura e lartë ose të dridhurat.
• Të vjellat e vazhdueshme.
• Zverdhja e lëkurës ose e të bardhave të syve.
• Urina shumë e errët dhe jashtëqitja jashtëzakonisht e çelët.

Këto janë shenja që kërkojnë vlerësim urgjent, jo trajtim me preparate shtëpiake apo pritje që shqetësimet të kalojnë vetvetiu.

A duhet operuar çdo gur në tëmth?

Përgjigjja është jo.

Sipas udhëzimeve klinike NICE, gurët që nuk shkaktojnë simptoma dhe ndodhen në një fshikëz të tëmthit me strukturë normale, zakonisht nuk kërkojnë trajtim.

Kur shkaktojnë sulme dhimbjeje, rekomandohet vlerësimi për heqjen laparoskopike të fshikëzës së tëmthit.

Gjatë operacionit hiqet i gjithë organi, jo vetëm gurët, sepse ata mund të formohen përsëri.

Në rast inflamacioni akut, ndërhyrja e hershme kirurgjikale rekomandohet kur gjendja e pacientit e lejon.

Ekzistojnë edhe barna që mund të shpërbëjnë disa gurë të vegjël të kolesterolit, por përdorimi i tyre është i kufizuar dhe nuk garanton rezultat të përhershëm.

Çfarë ndodh nëse ultratingulli zbulon polipe?

Polipet e fshikëzës së tëmthit shpesh janë beninje, por vlerësimi varet nga madhësia, pamja dhe faktorët e rrezikut.

Udhëzimet evropiane rekomandojnë heqjen kirurgjikale për polipet 10 mm ose më të mëdha, nëse pacienti është i përshtatshëm për operacion.

Edhe polipet 6–9 mm mund të kërkojnë ndërhyrje kur ekzistojnë faktorë të caktuar rreziku. Polipet më të vogla, pa karakteristika shqetësuese, shpesh nuk kërkojnë trajtim.

A mund të jetohet normalisht pa fshikëzën e tëmthit?

Po. Mëlçia vazhdon të prodhojë lëng biliar, i cili kalon drejtpërdrejt në zorrë.

Shumica e pacientëve, pas rikuperimit, mund të ushqehen normalisht. Fillimisht mund të ndihmojnë vaktet më të vogla dhe kufizimi i ushqimeve shumë të yndyrshme, sipas tolerancës individuale.

Te disa persona shfaqet diarre, sidomos pas ushqimeve të yndyrshme. Nëse vazhdon, nevojitet konsultë mjekësore.

A mund të parandalohet formimi i gurëve?

Ushqimi i pasur me fibra, aktiviteti fizik, ruajtja e peshës së shëndetshme dhe shmangia e dietave ekstreme mund të ndihmojnë në uljen e rrezikut.

Megjithatë, asnjë ushqim apo përzierje natyrale nuk është provuar se i largon me siguri gurët ekzistues.

Njohja e simptomave dhe trajtimi në kohën e duhur mbeten mënyrat më të rëndësishme për të shmangur komplikimet. /Telegrafi/