Bankat japin më shumë kredi në lekë për shkak të zhvlerësimit të tijNga Fitim ZekthiSistemi bankar në vend vazhdon të jetë nën ngërçin e shkaktuar nga kriza ekonomike botërore, ndonëse me nisjen e 3-mujorit të dytë ka filluar të ndihet një përmirësim

Nëse dëshironi të lexoni edicionin online të gazetës në PDF klikoni këtu.

Sistemi bankar në vend vazhdon të jetë nën ngërçin e shkaktuar nga kriza ekonomike botërore, ndonëse me nisjen e 3-mujorit të dytë ka filluar të ndihet një përmirësim i lehtë i aktivitetit në atë që është më e rëndësishmja për ekonominë: dhënien e kredive. Banka e Shqipërisë bëri me dije dje në një raport të sajin për 3-mujorin e parë të tashëm se kreditë krahasuar me 3-mujorin e fundit të vitit 2008 janë rritur gjatë këtij 3-mujori, por ky ritëm është i vogël krahasuar me ritmin e pjesës së parë të vitit të vjetshëm apo edhe me herët. Ritmi i rritjes së kredisë, tha Banka e Shqipërisë, vlerësohet rreth 5.25% apo 20.84 miliardë lekë, kundrejt rritjes me 5.07% (19.14 miliardë lekë) një 3-mujor më parë. Por, sipas vlerësimeve, e gjithë kjo rritje më së shumti ka të bëjë me ndryshimin e kursimit të këmbimit të lekut me monedhat e huaja. Pra, zhvlerësimi i lekut ka bërë që sasia e kredive të duket sikur është rritur ndjeshëm, gjë që në fakt nuk është e tillë me gjithë shenjat pozitive të shfaqura.

Në lidhje me treguesit e tjerë të sistemit bankar në vend Banka Qendrore tha se ai ka regjistruar një rritje të lehtë të totalit të aktiveve, në masën 0.04% në terma relativë kundrejt fundit të vitit 2008. Një tregues shqetësues mund të konsiderohet rënia e kredive në valutë, në rast se kjo gjendje do të vazhdojë. Ndryshe nga 3-mujori i fundit i vitit që kaloi, në 3-mujorin e parë të këtij viti vihet re se janë dhënë më shumë kredi për ekonominë sesa për individët. Ky mund të jetë një lajm i mirë, ndonëse mund të ndikojë te konsumi duke e ulur atë. Kreditë e këqija, sipas raportit të Bankës, kanë qenë më ulëta gjatë këtij 3-mujori. Raporti “Kredi me probleme/teprica e kredisë” përllogaritet në nivelin 7.55% krahasuar me 6.64% në fundvitin 2008. Ky tregues regjistroi nivelin më të lartë të gjashtë viteve të fundit në muajin shkurt të vitit 2009, kur arriti nivelin 7.77%. Cilësia e kredive vijon të shfaqet më problematike për bizneset. Gjithashtu, portofoli i kredive në lekë vijon të jetë më problematik në drejtim të cilësisë së tij kundrejt portofolit te kredisë në valutë. Fenomeni i tërheqjes së depozitave, i cili u shfaq fillimisht gjatë muajit tetor 2008, ka vijuar edhe gjatë tremujorit të parë të vitit 2009. Në fund të marsit totali i depozitave të sistemit paraqitet 634.5 miliardë lekë, 2.5% më pak krahasuar me fundin e vitit. Gjithashtu, që nga muaji tetor, muaji mars 2009 përbën muajin me rënien më të vogël. Bazuar në të dhënat operative, për periudhën 1 prill 2009 deri më 08 qershor 2009, rezulton se depozitat në tri monedhat kryesore kanë shfaqur rritje.