Dënimi i Mubarakut dhe tre mëkatet e diktatorit

Në çdo epokë është e vështirë që ato që përcaktohen regjime mund të rrëzohet pa dhunë, dramë apo proceseve pak a shumë kolektive. Kjo ka ndodhur në Europë në vitin 1989 me rënia e Murit  të Berlinit dhe po ndodh tani, sipas mendimit tim, me pranverën arabe. Dhe në qoftë se, duke dashur të bëjë krahasime, fundi i dhunshëm i Gedafit ndoshta mund të kujtojë fundin e Çausheskut, dhe gjyqi i Mubarakut mund të ngjajë me atë të Honeckerit, megjithëse në përfundime shumë të ndryshme. Edhe pse gabimet e rais-it egjiptian do të duhet të vihet në një kontekst më të mirë dhe të ndahen. Apo nuk ju duket edhe juve?, pyet lexuesi Mario Taliani, drejtorin e rubrikës “Letra”, të gazetës prestigjioze italiane, Corriere della Sera. Dhe ja përgjigja:
“I dashur Taliani, për bashkatdhetarët e tij, dhe veçanërisht për brezin e ri, Hosni Mubarak ka pasur të paktën tri gabime. Gabimi i parë ishte stili i regjimit autoritar dhe shtypës, në të cilën zgjedhjet ishin manipuluara dhe gjithmonë të prodhonte rezultatin e dëshiruar nga regjimi. Edhe pse një herë ndodhi një moment i së vërtetës, në vitin 2005,  ku Raisit iu desh të tërhiqej pas presionit të Kondoliza Rajs, Sekretari i Shtetit të SHBA gjatë mandatit të dytë të George W. Bush, që lejoi “Vëllazëria myslimane” të merrte ë pjesë në rinovimin e asamblesë. Por sapo kuptoi se “vëllezërit” do të kishin fituar shumicën, e kufizoi në mënyrë drastike numrin e vendeve në të cilat ata mund të paraqisnin kandidatët e tyre. Me lëvizjet e vogla demokratike dhe atyre që guxuan ta sfidonin atë në zgjedhjet presidenciale, Mubarak u soll në mënyrë brutale.
Rasti më interesant është ai i Abdullah Nour El Aziz, themelues i Partisë El Ghad (Partia e së nesërmes). Mund të dalë në terren në zgjedhjet e vitit 2005, por regjimi i lejoi atij të marrë vetëm një numër të kufizuar të votave dhe, pasi fitorja i shkoi rais-it, ky i fundit e dënoi atë duke mbajtur atë në burg për katër vite deri në shkurt 2009. Gabimi i tij e dytë ishte konsiderata se Egjipti, sidomos në kohën e privatizimit, si pronë personale, ku presidenti mund të merrte çdo gjë.  Nuk ishte i vetmi. Shumë liderë arabë në dekadat e fundit nga Sadam Huseinit tek Gedafi, nga Assad i Sirisë tek Tunizia e Ben Alisë, e kanë trajtuar vendin e tyre si  një pronë private. Ata janë pasuruar paturpësisht dhe kanë përdorur burimet kombëtare për të përfituar një rreth të madh të afërmish dhe klientësh.
Gabimi i tretë ishte  dhe pika që derdhi qypin, ose siç thonë britanikët, kashta që theu shpinën e devesë.  Kur u afrua koha kur  do të ishte e nevojshme të lente fronin, Mubarak filloi të ngrejë pasardhësin e tij në personin e Gamalit. Ajo ishte atëherë një financier i ri, i cili kaloi disa vite në Bankën e Amerikës, por babai i tij i dha direktivën e dytë të partisë qeveritare dhe i kërkoi të merrte kryesimin e komisionit i cili a ishte ngarkuar për të formuluar politikën. Gamal tha disa herë se nuk kishte ketë ambicie, por deklarata e tij në muajt që çuan deri në revoltë, ishin më pak bindëse. Mubarak, si udhëheqës të tjera rajonale, kërkonte të krijonte një republikë dinastike. Kur u bë e qartë se fuqia e tij do të mbijetonte dhe pas largimin e tij, të rinjtë e Kajros kishin dhe një arsye më shumë për të dalë në shesh”.