E perhumbur megjithate njerezore
Takimi / Pozicionin e letersise ne Ballkanin e shekullit XXI Vladimir Arsenijevi e shikon poshte majes ku lexuesit e ngjiten deri ne vitet shtatedhjete te epokes se socializmit.
Vladimir Arsenijevi 1965 ka hyre ne letersi jo nga nje formim letrar perkundrazi nga studimet per turizem dhe kulinari. Ne rinine e hershme muzika ishte pasioni i tij. Ne diskutimet e tij duket sikur ai ben kete sqarim ceshte prej pasionit eshte e vertete cnuk motivohet nga pasionet cnuk vjen prej andej ka te beje thjesht me nevojat per te jetuar.
Vladimiri ka luajtur ne nje bande ne fund te viteve 70 dhe ne fillim te tetedhjetes kur ishte epoka e shperthimit te levizjes punk dhe new wave edhe ne ish Jugosllavi. U be pjese e asaj tabloje dhe prej andej u perfshi ne shkrimtari. Une nuk jam tipi akademik.
Nuk kam studiuar kurre letersi ne thelb nuk kam studiuar kurre asgje tregonte per Shekullin dy vjet perpara ne Prishtine ky autor qe njihet si nje nga pak zerat publike serbe i deklaruar pro pavaresise se Kosoves.
Me romanet Meksiko. Ditari i luftes Ishmail Protador eshte pjese e new realism te pas nentedhjetes.
Libri i tij i pare u botua me 1994 ishte per renien e ish -Jugosllavise dhe luften ne Kroaci 1991. shte autor tejet i lidhur me realitetin e perditshmerise. Te gjithe librat e tij jane te lidhur ngushte me pervojen e jetes ne ish Jugosllavi ne vitet 1990-2000.
Ne nje nga takimet e Poetekes Festivali Nderkombetar i Poezise qe kete edicion te gjashte eshte festival i letersise dhe arteve per shkak te zgjerimit te perfaqesimit te diskutimeve dhe artisteve pjesemarres takim i quajtur Ne pritje te eurolexuesit Arsenijevi u gjend vetem perballe intervistuesit Agim Baci kur pritej nje diskutim tresh perkrah dy autoreve shqiptare Amik Kasoruho dhe Besnik Mustafaj qe nuk erdhen.
U lexua njehere Dekalogu i shkrimtarit nga Beogradi ku jepen Dhjete arsye te shendosha per te qene shkrimtar ne nje vend ballkanik.
shte nje nder esete e librit Te jesh shkrimtar ne... propozim i Poetekes ne edicioni i kaluar qe sheh driten e botimit tani. Autore dhe perkthyes japin pervojat personale ide dhe argumente se si ia del nje autor te jete ai qe eshte ne vendin e tij apo me tej.
Arsenijevi shprehet ne dekalogun si nje gjoja futurist i shekullit te XXI qe ne vend qe ta mohoje traditen i referohet asaj per te dhene kontrastet me sot te gjendjes se shkrimtarit te letersise dhe fames nepermjet saj te letersise dhe publikut.
Nje nga arsyet e para te keqija per te qene shkrimtar ne Ballkan eshte lexuesi. Ne fakt lexuesi qe se ke vazhdon Vladimiri ne nje dialog me veten shkrimtare. Dhe ti do te vuash per kete sepse e ke nje detyrim ndaj lexuesve.
Detyrim eshte cilesia e letersise qe ben. Po edhe kjo - ketu Vladimiri vazhdon me ironine e paradokseve te Dekalogut te tij sduhet te jete nje cilesi e madhe. Libri ka nje domethenie ne vetvete por ai eshte zhvleresuar nga kjo vale konsumizmi ne Ballkan.
Ta pakesojme numrin e lexuesve dhe ata shume te tjeret ti leme te kenaqen me shijet e perkohshme te jetes Tek e fundit njerezit edhe ne Ballkan lexojne gjera qe ndoshta skane lidhje me letersine. Lexuesi u referohet blogeve dhe faqeve pa fund ne internet dhe ne jemi te rrethuar nga fuqia e teknologjise.
Ai pyet A ka me kuptim te thuhet se ne keto ane te Evropes dikur ne komunizem lexohej shume kur sot sasia e informacionit qe marrim eshte e jashtezakonshme fale teknologjise
Nuk eshte kjo pozita prej totemi qe e kemi pare dhe deshiruar nga letersia prandaj Vladimir Arsenijevi kerkon pak perulesi le te jete perfytyrimi per letersine dicka me natyrale dhe jo idilik e romantik si dikur. Keshtu e shoh letersine ne shekullin XXI te perhumbur megjithate njerezore.
Le ta quajme ana e ndricuar e pesimizmit te Vladimirit kete diskutim.
Duke shetitur ne Tirane ai eshte ndjere....si ne shtepi. Ne kioska shiten byreke njerezit i duken te njohur si te vetet ne shtepise se tij te vertete ne Beograd. Menyra se si rrine ne tavolina se si pijne e si sillen.
E megjithate letersine e njeri-tjetrit nuk e njohim. Ja dhe trau i kufirit ku optimizmi i cdo ballkanasi per vellazerine me byrek dhe te pira shfaq anen e erret. Duhet nisur nje pune misionare per edukimin e lexuesit me letersine e njeri-tjetrit shton shkrimtari qe megjithate eshte me i besueshem ne pesimizmin e tij qe pretendon prej letersise asnje mision pervec letersise se mire.