FMN sheh te rrezikuar rimekembjen e ekonomise boterore
Fondi Monetar Nderkombetar sheh te rrezikuar rimekembjen e ekonomise boterore. Per kete arsye ai ka korigjuar duke ulur me 075 per qind parashikimin e tij per rritjen ekonomike globale ne krahasim me prognozen e shtatorit 2011. Rritja e ekonomise globale sipas raportit te fundit te Fondit do te jete 325 per qind. Arsyeja eshte kryesisht qe per Evropen kete vit presim nje recesion te bute tha kryeekonomisti i FMN-se Olivier Blanchard te marten 24.01.2012 ne Uashington.
Por edhe rritja e shpejte e vendeve ne ekspansion industrial do te ngadalesohet tha Blanchard. Shkak eshte perkeqesimi i mjedisit te jashtem por edhe i kerkeses se brendshme per keto vende.
Rimekembja globale eshte ne stanjacion rreziqet e renies po shtohen keshtu e titullon FMN raportin e tij te aktualizuar tremujor World Economic Outlook. Per Fondin eshte e qarte edhe se kush eshte shkaktarja e premisave me te erreta te rritjes ekonomike kriza e borxheve ne Eurozone. Sfida imediate politike eshte rivendosja e besimit te tregjeve ne Eurozone dhe dhenia fund krizes tha Blanchard.
Frenuesit e rritjes masat e kursimeve dhe ngushtica ne kredidhenieBildunterschrift Groszligansicht des Bildes mit der Bildunterschrift Bankat duhet te behen me rezistente ndaj krizave
Dy frenues te rritjes ekonomike sheh Blanchard ne Eurozone. Shume shtete jane te detyruara te rimekembin buxhetet dhe te zvogelojne borxhet por nese masat e marra per kete qellim jane shume te forta ato mund te frenojne rritjen. Megjithate jo te gjitha shtetet e Eurozones jane ne te njejten situate. Disa vende jane ne nje pozite me te favorshme se te tjerat dhe duhet te ecin me ngadale me masat e konsolidimit te buxhetit per te mos rrezikuar rritjen ekonomike.
Se dyti bankat duhet te marrin me shume masa per perballimin e krizes dhe te pajisen me me shume kapital baze. Por kjo nuk duhet te arrihet nepermjet kufizimit te kredidhenies nga bankat. Perkundrazi duhet bere gjithcka per shmangien e nje ngushtice kredish dhe pasojat e saj shkaterrimtare ne ekonomine reale. Per kete arsye Banka Qendrore Evropiane duhet te vazhdoje te ofroje likuiditet te mjaftueshem dhe te mos nderprese programin e saj per blerjen e obligacioneve shteterore keshillon FMN.
Rreziku i perhapjes se krizesBildunterschrift Groszligansicht des Bildes mit der Bildunterschrift Evropa fajtore - rimekembja e ekonomise globale ka ngecur
Per SHBA-ne Fondi parashikon nje rritje te dobet prej vetem 18 per qind ndersa Eurozona do te tkurret ne total me 05 per qind. Kjo ka pasoja edhe tek vendet ne ekspansion industrial thote kryeekonomisti i FMN-se Olivier Blanchard Keto vende tashme jane prekur. Kur ne vendet e industrializuara ekonomia paralizohet bie edhe niveli i tregtise me vendet ne ekspansion dhe ato mund te eksportojne me pak. Kesaj i shtohet edhe pasiguria financiare Vendet ne ekspansion do te perballen me flukse parash tejet te luhatshme. Kjo ndoshta nuk do te rezultoje katastrofale por problemi do te paraqitet.
Ekonomite e zhvilluara sipas te dhenave te FMN-se do te rriten mesatarisht 15 per qind gjate ketij viti. Pas renies drastike ne vitin e krizes 2009 kjo rritje eshte shume e vogel per te luftuar me efikasitet papunesine thote Blanchard Ne kemi nevoje per rritje te forte. Pa rritje te forte nuk mund te besh shume kunder papunesise. Ajo mund te zbutet dhe eshte e rendesishme te mbeshteten ata qe jane per nje kohe te gjate te papune. Por duhet te jemi realiste rritja e forte ekonomike eshte rruga e vetme.
Autor Rolf Wenkel / E. Xhani
Redaktoi Elert Ajazaj