E Diel, 1 Nëntor 2026

Festivali i Filmit TIFF Figurat fantazmë në zemër të errësirës

Autori i Lajmit: Redaksia
Festivali i Filmit në Tiranë vazhdon me shfaqjen e filmave konkurrentë në sallën e Teatrit Kombëtar, por jo vetëm. Një sërë aktivitetesh të tjera vazhdojnë të organizohen në kuadër të këtij festivali. Pikërisht sot, në sallën e Ministrisë së Kulturës “TIFF 2009” në bashkëpunim me “ArtKontakt” organizojnë seminarin me temë “Ndryshimi i madh pas viteve 90: nostalgjia dhe e ardhmja”, ku në panelin e diskutimit do të jetë profesor Artan Puto dhe Eldon Gjikaj, ndërsa koordinatori i këtij seminari do të jetë Mevlan Shanaj, aktori dhe regjisori i mirënjohur shqiptar. Ndërsa “takimet e vogla” sjellin më në qendër të vëmendjes kinematografinë, në ekranet e mëdhaja të “Tirana International Film Festival 2009” janë ende duke u shfaqur mbi 115 filmat konkurrues, të selektuar këta të fundit nga 700 filma që aplikuan nga 80 shtete të ndryshme të botës. Një ndërthurje e filmave më të rinj shqiptar, por edhe filmave që kanë bërë legjendë në kinematografinë shqiptare. Një homazh për kineastin e mirënjohur shqiptar Viktor Gjika do të sjelli në ekranin e madh të Festivalit Ndërkombëtar të Filmit filmat “Debatik”, “Rrugët e bardha”, “Komisari i dritës”, “Gjeneral Gramafoni” (1978) etj. Ky festival ka zgjeruar hapësirat e prezantimit të filmave, duke prezantuar edhe një kategori të re të filmit me metrazh të gjatë dhe kategorinë “DigiArt Film” televiziv me metrazh të shkurtër. Ndërsa mbrëmja e parë e “Tirana International Film Festival” është hapur me filmin e “Muaj mjalti”, filmi i parë serbo-shqiptar, parada e filmave do të vazhdojë me filma të tjerë si "Platoss Academy" e regjisorit grek Filippos Tsitos, "Devils town" Vladimir Paskaljevìc (Serbi), "Cold Souls" Sophie Barthes (Francë) e të tjerë. Prania e regjisorit serb Goran Paskaljevic, i cili ishte i pranishëm në premierë ishte surpriza e parë e këtij eventi.

Filmat konkurrentë

Deri më 6 dhjetor, në sallën e madhe të Teatrit Kombëtar projektohen rreth 15 filma të gjatë, ndër të cilët "Platoss Academy" e regjisorit grek Filippos Tsitos, "Devils toën" Vladimir Paskaljevìc (Serbi), "Cold Souls" Sophie Barthes (Francë). Në sallën e vogël të teatrit publiku mund të shohë shfaqjen e rreth 100 filmave me metrazh të shkurtër të ndarë në seksionet fiktion, dokumentarë dhe të animuar. Kurse autorë shqiptarë të kësaj gjinie të filmit janë afro 30.
Për programin special të festivalit, një nga hartuesit e programit, Genc Përmeti përmendi shfaqjen e tri filmave të regjisorit grek Teos Angjelopulos "Eternity and a day" (1998), "Lanscape in the mist" (1988) dhe "UlyssesGaze" (1995). Sipas organizatorëve, regjisori grek ka konfimuar qëndrimin e tij në ditën e fundit të festivalit.

“Vështroj Ulysses-in”

Regjia: Theo Angelopulos
Skenari nga: Theo Angelopulos
Me pjesëmarrjen e: Tonino Guerra, Petros Markaris, Giorgio Silvagni
Kinematografia nga: Jorgos Arvanitis
Prodhimi i projektuar nga: Jorgos Patsas dhe Miodrac Mile Nicolic
Prodhuesit: Giorgio Silvagni, Eric Heumann, Dragan Ivanoviq-Hevi, Ivan Milovanovic
Prodhim: Theo Angelopulos Productions, Qendra e Filmit grek, MEGA Channel, Paradis Film, La Generale dImages, La shtator Kinema, me pjesëmarrjen e Canal +, Basic Cinematografica, Instituto Luce, RAI, Tele-Muenchen, Concorde Filmat, Herbert Kloider dhe në bashkëpunim me Channel 4
Me: Harvey Keitel (A), Maia Morgenstern grua (në Follorinë / Penelope, Kali / Calypso, ve / Circe, Naomi Levi / Nausica), Erland Josephson (Ivo Levy), Thanassis Vengos (shofer taksi), Jorgos Michalakopoulos (Nikos) Dora Volanaki (grua e vjetër në Shqipëri), Mania Papadimitriou (nënë në kujtesën As).

SINOPSI

Një regjisor greko-amerikan, i njohur thjesht si “A”, kthehet në vendlindjen e tij në Greqinë e veriut për shfaqjen e filmit të tij të fundit të diskutueshme. Arsyeja e tij e vërtetë për tu kthyer mbrapa, megjithatë është për të gjurmuar gjatë tre reels-të filmit të zhdukur nga Greqia, për vëllezërit e pioniere Manakia, i cili në vitet e para të kinemasë udhëtuar nëpër Ballkan, duke injoruar konflikte nacionale dhe etnike si dhe regjistrimin e njerëzve të zakonshëm, veçanërisht mjeshtrit, në film. Mbajeni kyç për pafajësinë e humbur dhe të vërtetën thelbësore, në një kuptim të historisë së Ballkanit. Kështu ai zbarkon në një kërkim, nëpër shkatërrimin që ka lënë pas lufta e Ballkanit, një peizazh të figurave fantazmë dhe ëndrrat e thyera, të drejtën në zemrën e errësirës: një arkiv të dëmtuar të filmit në Sarajevë, ku mbaron edhe kërkimi i tij. Ashtu si një ditë e fundit, Ulysses-i gjen “Ithaca-n” e tij, të humbur. Filmin e pazhvilluar dhe më në fund është bashkuar me punën e vëllezërve Manakia ... komunave me shikimin e tij tyre dhe fillon një tjetër udhëtim.

“Përjetësia dhe dita e vetme”

Regjia: Theo Angelopulos
Idea dhe Skenari: Theo Angelopulos
Në bashkëpunim me: Tonino Guera dhe Petros Markakis
Kinematografia: Jorgos Arvanitis, Andreas Sinanos
Producent ekzekutiv: Hënë Economopoulos
Me: Bruno Ganz (Aleksandër), Fabrizio Bentivoglio (poet), Isabelle Renauld (Anna), Achilleas Skevis (si djalë), Alexandra Ladikou (Anna së nënës), Eleni Gerasimidou (Urania), Iris Hatziantoniou (Aleksandrit të vajzës), Nikos Xhaxhai Kouros (Annas), Alekos Oudinotis (Anna e babait), Nikos Kolovos (mjeku)
Prodhim: Theo Angelopulos, greke Qendra e Filmit, Televizioni grek ET1, Paradis Filmat, IntermediasS.A, LA shtator CINEMA, me pjesëmarrjen e: Canal +, Classic Srl., Istituto Luce dhe WDR Köln
Ky film u mbështet nga: Eurimages, Fondi i Këshillit të Evropës

SINOPSI

Monologu i parë i Alexanders
-Kohët e fundit kontakti im i vetëm me këtë botë është një i huaj, që më përgjigjet mua
me muzikë të njëjtë. Kush është ajo? Një mëngjes i përcaktuar për ta gjetur, por ndryshoi mendjen time. Do të jetë më mirë të mos e di ... të imagjinohet. Një njeri i vetëm si mua? Ndonjëherë më pëlqen të imagjinoj se ndoshta ajo është një vajzë duke luajtur pak lojra me një të huaj para se të niset për të shkuar në shkollë.
-Çdo gjë ka ndodhur kaq shpejt! Mjekët papritur heshtje ... Këmbëngulja ime për ta gjetur ... ta dini ... Dhe pastaj errësirë ... Organe që nuk i binden më ... Konturet e trupit, gradualisht zbehen në pasqyrë derisa të mbetet një hije ...
-Çdo gjë vuri në dukje faktin se para dimrit ishte papesha e anijeve të përshkruara kundër një ndërprerje të papritur në re, shëtitës i dashuruar në ujora në perëndim të diellit, dhe premtim mashtrues i pranverës ... gjithçka vuri në dukje faktin se para dimrit ishte mbi ...
-E vetmja gjë, që i vjen keq, është Ana, është se nuk kam kryer ndonjë gjë. Planet e mia
mbetën vetëm, fjalë të shpërndara aty-këtu ... liri e kuptimit.
Monologu i dytë i Alexanders
Nënë, unë kam ardhur për të thënë lamtumirë. Unë jam i larguar. Pse, nënë?
Pse nuk punojmë asgjë nga rruga që ne prisnim? Pse?
Pse duhet të kalbemi në heshtje, të shqyer mes dhimbjes dhe dëshirës?
Pse kam jetuar jetën time në mërgim?
Pse është ajo që vetëm momentet kur u ktheva ishin ata rrallë herë kur i është dhënë ende favor të të folurit në gjuhën time ... Gjuha ime vet ... Kur unë ende mund të shërohem nga fjalët e humbura apo fjalët që kam harruar ti rifitoj me heshtje ...
Pse është atëherë dhe vetëm atëherë që unë mund të dëgjoj tingujt e hapat e mia duke i bërë jehonë në shtëpinë time?

“Hapi pezull i lejlekut”

Regjia: Theo Angelopulos
Skenari nga: TheoAngelopoulos, Tonino Guerra, Petros Markaris,
Në bashkëpunim me: Valtinos Thanassis
Kinematografia nga: Jorgos Arvanitis, Andreas Sinanos
Prodhimi i projektuar nga: Mikes Karapiperis
Prodhuesit Ekzekutiv: Hënë Economopoulos, E. Konitsiotis
Prodhim: Greek Film Centre, Theo Angelopulos Productions, Arena Filmat (Francë), Vega Filmat (Zvicër), Erre Produzioni (Itali)
Me: Marcello Mastroianni (politikan të cilët u zhdukën), Jeanne Moreau (gruaja e tij), Gregori Karr (Alexander, gazetar), Ilias Logothetis (kolonel), Dora Chrysikou (nusja e re), Vasilis Vouyouklakis (drejtor i prodhimit), Dimitris Poulikakos (kameramanit televiziv).

SINOPSI

Duke punuar në një histori në zonën kufitare, një gazetar i ri zbulon një qytet të ndarë nga një lumë, i cili është edhe kufitar kombëtar. Ai ka një martesë surreale, në të cilën nusja me qëndrimin e familjes së saj në një breg dhe dhëndërri dhe të afërmit e tij në bregun tjetër, të humbur në një qiell të ftohtë: figura në një peizazh që vetëm gënjehet se ata janë të mjeshtrave të tokës dhe fatin e tyre në qytet, një qytet i largët fantazmë, harruar pothuajse në fund të botës, është quajtur “dhomë pritjeje” nga vendorët, sepse shumica e banorëve të saj janë refugjatë nga vende të ndryshme shumë prej të cilëve kanë kaluar kufirin në mënyrë të paligjshme në një kohë apo tjetër dhe tani janë duke pritur për nga ana e tyre që të largohen dhe të fillojnë një jetë përsëri “diku tjetër”. Në kursin e hetimeve të tij ai gjithashtu vjen me një plakje, refugjat reklusive, i cili jeton aty dhe merret me kultivimin e një fushë. Por gazetari i ri beson se ai është një politikan i njohur grek i cili u zhduk vite më parë, duke lënë pas tij shumë pyetje pa përgjigje. Identiteti i njeriut nuk është zgjidhur, por fati i keq i refugjatëve dhe të ndarë në fshat lejojnë që reporteri të kuptojnë dëshpërimin e tij mbi gjendjen e njeriut.

Ky lajm është publikuar: 03/12/2009

Më shumë nga Aktualitet

Të gjitha ›