Hal Singer këtu!

Saksonisti që theu dëshpërimin e epokës së tij, legjenda e xhazit dhe R&B-së, 93-vjeçari Hal Singer do të jetë në Tiranë në kuadër të festivalit ndërkombëtar të xhazit. Singer, ky portret i “dërrmimit” dhe “tronditjes” së viteve ‘40, shënon kulmet në vitet ’70, duke shkelur mbi 28 vende të Afrikës dhe duke shëtitur në 88 vende në Evropë me grupin “Rocket 88”, e muzikantë të tjerë, ndërsa u rishfaq në vitet ’90, duke fituar çmimin e filmit "Taxi Blues", duke qenë sërish vetja, e më pas mori edhe titullin prestigjioz "Chevalier des Arts" në vitin 1992, nga ministri i Kulturës franceze

Në një kohë kur gjithçka kishte pamje të dëshpëruar, të trishtë, ndoshta edhe pa shpresë, ai e përjetoi ndryshe. Gjeti një formë, një mënyrë edhe për të shprehur atë çka ndjente, e dinte. Sot, ndonëse po lë prapa një shekull-histori në artin e jazz-it, ai njihet si legjenda e gjallë e tenorit të sax-it. Është Hal Singer, i cili në moshën aktuale 93-vjeçare interpreton ende me kuriozitet instrumentin e tij. Veç shumë të tjerësh, Singer do të vijë në Shqipëri si një i ftuar në “Vesa Jazz Festival” në Teatrin e Metropolit. Mbajtësi i titullit francez “Chevalier des Arts” dhe shumë i njohur për interpretimet e tij të shumta në SHBA, Francë dhe Afrikë do të interpretojë për herë të parë, nesër, edhe në skenën shqiptare. Së bashku me Singer do të luajnë edhe saksonisti tjetër amerikan, Jerry Weldon, pianisti Massimo Farrao, kitaristi bas, Aldo Zunino dhe bateristi Byron Landham.

Ka luajtur dhe regjistruar një karrierë që pothuajse po lë një shekull pas vetes. Që në eksperiencën e tij të hershme janë shënuar bashkëpunimet me emrat e njohur të këtij zhanri, kryesisht me grupe të ndryshme jugperëndimore si Ernie Fields, Lloyd Hunter, dhe Nat. Brenda një periudhe shumë të shkurtër kohore, ai mori emër nëpërmjet hiteve të Wynonie Harris, një stil R&B si “Good Rockin’ Tonight” në 1947, Little Willie John’s me “Talk To Me, Talk To Me” në vitin 1958, duke vijuar kështu një karrierë të suksesshme që nga viti 1948. Veçse luante me emrat më të njohura të jazz-it duke përfshirë Lucky Millinder Duke Ellington, në një epokë të tronditur e të dërrmuar, shumë shpejt admiruesit do ta njohin me një pseudonim që do të jetonte për disa vjet me radhë, “Cornbread” (Bukë misri). Harold Joseph Singer ka lindur në 1919 në Tulsa, Oklahoma. Ka studiuar instrumentin e violinës që në moshë fare të vogël deri në kohën e adoleshencës së tij. Po ashtu, studimet e tij janë përqendruar edhe në instrumentin e klarinetës, alto dhe tenor saksofon, i cili u përzgjodh edhe si instrumenti që do të lëvronte në të ardhmen. Një vit më vonë, kur ai ishte vetëm 19 vjeç (në Universitetin Hampton) u bashkua me grupin e lokaleve trompist "T" Holder dhe punoi me ta për disa vjet me radhë, duke bashkëpunuar edhe më të tjera banda të kryesuar nga Geechie Smith, Ed Christian, Ernie Fields, Nat Towles, para se të luante edhe me orkestrën e Lloyd Hunter në qytetin Kansas në vitin 1942. Duke qëndruar në KC Singer luajti me bandën e Tommy Douglas, e më pas me atë të Jay McShann në 1943, si dhe më pas studioi me Garvin Bushell, Frank Fushat dhe Eddie Barefield, ndërsa më vonë u bë pjesë e grupet e Willie "The Lion" Smith, Chris Columbus, Earl Bostic, Roy Eldridge, Big Sid Catlett, Don Byas, dhe Henry "Red" Allen midis viteve 1943 e 1946. Një vit më vonë u bashkua me bandën Hot Lips Page's, në një frymë me Tom Archia. Në 48-ën ai lë grupet me të cilët kishte shëtitur për vite me radhë, mori guximin të krijonte një grup të tijin. Ai luajti në një periudhë kur gjendja e aso kohe ishte tejet e dëshpëruar për Savojës Records, duke përfshirë Brownie McGhee me hitin e R&B “My Fault”, Teddy Reig, që këndoi me Singer dhe bandën e tij vetëm për pak kohë. Vitet pasuan me një aktivitet të zgjeruar artistik, duke luajtur në klube të mëdha të New York-ut si “Metropole” me Roy Eldridge, Coleman Hawkins, Charlie Shavers, Henry "Red" Allen, komod Cole dhe Klod Hopkins dhe grupe të tjetra të njohura të jazz-it, R & B dhe rock 'n' roll. Nga mesi i vitit 1960 pas disa turneve në Evropë me grupin Earl "Fatha" Hines', Singër ndaloi në Paris për të dhënë leksione pianoje së bashku me Art Simmons dhe Bernard Maury. Atje, ai nisi edhe regjistrimin e disa materialeve muzikore në Black & Blue, Polydor, Futura, Atlantic, Pathe Marconi, Polydor, Le Chant du Monde, JSP Records, CBS, Ades, Carrere, Fnac Music and Azzura Music edhe si udhëheqës, ku në 1970-ën ai kishte vizituar si artist 28 vende të Afrikës, Evropën në 88 vende të ndryshme me grupin “Rocket 88”, e muzikantë të tjerë. Hal gjithashtu u shfaq në 1990, duke fituar çmimin e filmit "Taxi Blues", duke qenë sërish vetja e më pas mori edhe titullin prestigjioz "Chevalier des Arts" në vitin 1992, nga Ministri i Kulturës franceze, Jack Lang, e më pas çmimin pastaj "Commandeur". Në atë kohë Hal ishte 85 vjeç, ku nuk hezitoi të interpretonte hitin "the Jitterbug Ball" në Ealing Town Hall, në Londër.

Festivali i xhazit

Natën e parë të Festivalit, më 12 maj, do të performojnë vokalistja Crystal White, pianisti Andre Rea, kitaristi bas Caramelo Lelotta, bateristi Elio Coppola dhe Jerry Weldon. Data 14 maj do të sjellë në skenë vokalisten Laura Luppi, vokalistin Gian De Martini, i cili është bërë i njohur për publikun shqiptar si fitues i njërit prej edicioneve të “Amici”, pianisti Massimo Farao, kitaristi bas Caramel Lelotta dhe bateristi Elio Coppola. Kurse në datat 15 dhe 16 maj do të interpretojnë; kitaristi Sandro

Gibellini, saksofonisti Jerry Weldon, pianistët Andra Rea dhe Massimo Farao, kitaristët bas Aldo Zunnino dhe Caramel Lelota, si dhe bateristët Elio Coppola dhe Byron Landham.