Interesat, rritje tjeter per lekun
Bankat e nivelit po rrisin interesin e depozitave per monedhen vendase lekun dhe po ulin normen e interesit per depozitat ne dollare. Procredit Bank ka njoftuar dje ndryshimin e normave te interesit, por veprime te ngjashme keto dite kane bere edhe bankat e tjera te nivelit te dyte. Reagimi i sistemit bankar erdhi pas disa kritikave te ashpra te Bankes se Shqiperise e cila akuzoi bankat se ofronin interes per depozitat 7 per qind me pak se sa kerkonin per kredite. "Rishikimi i interesave ne monedhen vendase vjen si rezultat i politikes monetare te ndjekur nga Banka e Shqiperise, si dhe reflekton sinjalet dhe pritshmerite e tregut", njoftoi dje Procredit Bank. Norma mesatare e interesit per kursimet ne monedhen vendase per afate 12 mujore eshte rreth 7 per qind. interesi i kursimeve ne leke ka ardhur ne rritje keto dy vitet e fundit per shkak se, Banka e Shqiperise ka rritur cmimin baze te lekut ne niveli 6,5 per qind.
Prirja rritese e normave te interesit eshte ne ndjekje te sinjaleve shtrenguese te politikes monetare, shpjegon Banka Qendrore. Interesat per depozitat ne leke kane treguar nje rritje te ndjeshme, gje qe ka sjelle zgjerimin e diferences se tyre me interesat e depozitave ne valute. Por ne te njejten kohe bankat kane rritur normat e interesit ne leke dhe ate ne euro. Ndikimin me te madh ne rritjen e normes se interesit per huat duket se, e ka dhene rritja e kerkeses per kredi. Si rezultat i kesaj situate norma mesatare e kredise ne monedhen vendase, leke eshte mbi 14,1 per qind, nga 13 per qind qe ishte ne fillim te 2007. Gjithashtu, normat e interesit jane rritur edhe per kredine ne euro gjate vitit 2007 ne perputhje me ecurine e interesave ne tregun nderkombetar. Por, nga ana tjeter rritja e normave te interesit nuk ka ndikuar ne uljen e ritmeve te dhenies se kredise, duke ndikuar keshtu ne zgjerimin e parase jashte kanaleve bankare. Norma e interesit te depozitave eshte nje nder elementet kryesore, qe perdor nje banke tregtare per te terhequr klientet drejt saj. Ne qofte se nje banke ofron interesa te larta per depozitimet, te shoqeruara me nje nivel te larte sigurie dhe cilesie ne sherbim, atehere klientet jane te siguruar. Mirepo, normat e interesit te depozitave perbejne kosto per bankat tregtare. Ne tregun tone bankar, bankat pranojne depozitime per maturitete dhe monedha te ndryshme. Ne pergjithesi, normat e interesit si ne leke, ashtu dhe ne valute, varen nga politikat vetjake te bankave tregtare, si ruajtja e konkurrences ne tregun bankar, te qenit agresive per te fituar pjese ne kete treg, terheqja drejt tyre e nje monedhe te caktuar etj. Normat e interesit per depozitimet ne valute varen kryesisht nga politikat monetare te bankave qendrore te monedhave perkatese. Per shembull, normat e depozitave ne euro dhe ne dollare varen nga ecuria e normave te interesit ne keto monedha, te percaktuara nga Banka Qendrore Evropiane dhe FED. Per sa u perket normave te interesit te depozitave ne leke, ato pershtaten ne varesi te sinjaleve te politikes monetare te Bankes se Shqiperise apo dhe ecurise se interesit te bonove te thesarit. Por bankat e nivelit te dyte ne vendin tone japin norma interesi per depozitat shume me te uleta, sesa fitojne nga interesat e qe marrin nga kredite.
Euro, valuta me e perdorur per depozita dhe kredi
Por, pavaresisht se bankat po reagojne ndaj normes se interesit per monedhen vendase dhe dollarin, euro paraqitet si valuta me e preferuar nga klientet dhe bankat per te marre kredi, por edhe per te ruajtur depozita. Sipas nje vezhgimi ne bankat e nivelit te dyte, ne raport me vleren qe euro ka aktualisht me dollarin dhe lekun, interesat jane me te leverdishme. Ne fakt, duke iu referuar normave te interesit, leku duhet te ishte me i favorizuar per depozitat, por per shkak te normes se larte te inflacionit, interesi real qe fitohet nga depozitat ne leke per afatet 12-mujore aktualisht nuk eshte me shume se 4 per qind. Keshtu duke ruajtur kursimet ne euro mbrohen me shume nga inflacioni. Po bankat dhe klientet e kane euron monedhen me te perdorur edhe per kredite. Rreth 70 per qind e kredise ne valute eshte dhene ne euro.
Prirja rritese e normave te interesit eshte ne ndjekje te sinjaleve shtrenguese te politikes monetare, shpjegon Banka Qendrore. Interesat per depozitat ne leke kane treguar nje rritje te ndjeshme, gje qe ka sjelle zgjerimin e diferences se tyre me interesat e depozitave ne valute. Por ne te njejten kohe bankat kane rritur normat e interesit ne leke dhe ate ne euro. Ndikimin me te madh ne rritjen e normes se interesit per huat duket se, e ka dhene rritja e kerkeses per kredi. Si rezultat i kesaj situate norma mesatare e kredise ne monedhen vendase, leke eshte mbi 14,1 per qind, nga 13 per qind qe ishte ne fillim te 2007. Gjithashtu, normat e interesit jane rritur edhe per kredine ne euro gjate vitit 2007 ne perputhje me ecurine e interesave ne tregun nderkombetar. Por, nga ana tjeter rritja e normave te interesit nuk ka ndikuar ne uljen e ritmeve te dhenies se kredise, duke ndikuar keshtu ne zgjerimin e parase jashte kanaleve bankare. Norma e interesit te depozitave eshte nje nder elementet kryesore, qe perdor nje banke tregtare per te terhequr klientet drejt saj. Ne qofte se nje banke ofron interesa te larta per depozitimet, te shoqeruara me nje nivel te larte sigurie dhe cilesie ne sherbim, atehere klientet jane te siguruar. Mirepo, normat e interesit te depozitave perbejne kosto per bankat tregtare. Ne tregun tone bankar, bankat pranojne depozitime per maturitete dhe monedha te ndryshme. Ne pergjithesi, normat e interesit si ne leke, ashtu dhe ne valute, varen nga politikat vetjake te bankave tregtare, si ruajtja e konkurrences ne tregun bankar, te qenit agresive per te fituar pjese ne kete treg, terheqja drejt tyre e nje monedhe te caktuar etj. Normat e interesit per depozitimet ne valute varen kryesisht nga politikat monetare te bankave qendrore te monedhave perkatese. Per shembull, normat e depozitave ne euro dhe ne dollare varen nga ecuria e normave te interesit ne keto monedha, te percaktuara nga Banka Qendrore Evropiane dhe FED. Per sa u perket normave te interesit te depozitave ne leke, ato pershtaten ne varesi te sinjaleve te politikes monetare te Bankes se Shqiperise apo dhe ecurise se interesit te bonove te thesarit. Por bankat e nivelit te dyte ne vendin tone japin norma interesi per depozitat shume me te uleta, sesa fitojne nga interesat e qe marrin nga kredite.
Euro, valuta me e perdorur per depozita dhe kredi
Por, pavaresisht se bankat po reagojne ndaj normes se interesit per monedhen vendase dhe dollarin, euro paraqitet si valuta me e preferuar nga klientet dhe bankat per te marre kredi, por edhe per te ruajtur depozita. Sipas nje vezhgimi ne bankat e nivelit te dyte, ne raport me vleren qe euro ka aktualisht me dollarin dhe lekun, interesat jane me te leverdishme. Ne fakt, duke iu referuar normave te interesit, leku duhet te ishte me i favorizuar per depozitat, por per shkak te normes se larte te inflacionit, interesi real qe fitohet nga depozitat ne leke per afatet 12-mujore aktualisht nuk eshte me shume se 4 per qind. Keshtu duke ruajtur kursimet ne euro mbrohen me shume nga inflacioni. Po bankat dhe klientet e kane euron monedhen me te perdorur edhe per kredite. Rreth 70 per qind e kredise ne valute eshte dhene ne euro.