Ish-te perndjekurit, ne mars nis ndarja e fondit
Shperndarja e fondit per ish-te perndjekurit politike pritet te nise ne fund te muajit mars te 2009. Skema mbi te cilen do te procedohet per planifikimin e plote te fondit qe do te vihet ne dispozicion te kesaj kategorie, konsiston ne nje shume prej 2.2 miliarde lekesh, si dhe totalit prej 10% te te ardhurave, qe pritet te grumbullohen me privatizimin e ndermarrjeve shteterore. "Shuma prej 2.2 miliarde lekesh, eshte parashikuar per t'iu shperndare ish-te perndjekurve politike vitin e ardhshem. Behet fjale per 2 miliarde leke, qe qeveria ka planifikuar ne buxhetin 2009 dhe per 10 per qind te te ardhurave qe do te sigurohen nga privatizimi i Operatorit te Sistemit te Shperndarjes", bene te ditur dje per "Koha Jone", burime zyrtare nga Ministria e Financave. Drejtues te kesaj ministrie saktesojne per "KJ", se per vitin e ardhshem, shperndarja e fondit do te jete ne varesi te hartimit te listes me emrat e ish-te perndjekurve qe do te perfitojne, liste kjo qe hartohet nga Ministria e Drejtesise, ne bashkepunim me shoqatat e ish-te perndjekurve. "Nese do te respektohen te gjitha afatet ligjore, atehere shperndarja e fondit duhet te nise ne fund te tremujorit te pare te vitit te ardhshem", - shprehen drejtues te ministrise. Po sipas tyre, duhet qe te behet gati lista me emrat e ish-te perndjekurve dhe me pas ajo te miratohet nga Parlamenti. Ne baze te afateve ligjore, si dhe ligjit tashme te miratuar edhe nga Parlamenti, te gjithe ish-te perndjekurit do te perfitojne njesoj nga demshperblimi financiar. Deri tani, per kete kategori nuk eshte shperndare asnje lek, si pasoje e mungeses se nje liste paraprake mbi te cilen do te procedohet dhe fondi qe do te vihet ne dispozicion. Ne kete drejtim, zevendesministri i Financave, Sherefedin Shehu, tha dje per "Koha Jone", se "te gjithe ish-te perndjekurit do te perfitojne nje shume te barabarte nga fondi i destinuar per ta. Deri tani nuk eshte bere asnjehere kompensimi per shkak te mungeses se listes dhe kritereve".
Perfituesit sipas ligjit
Ne baze te ligjit, Ministria e Drejtesise i percjell Ministrise se Financave kopjen e plote te dosjeve individuale te ish-te denuarve politike, qe perfitojne demshperblim. Dikasteri i Financave, sipas buxhetit te vene ne dispozicion, shperndan, ne vlere te plote, demshperblimin per cdo te denuar politik, qe perfiton sipas ketij ligji nepermjet celjes se depozites bankare, ose per llogari te tij ose te familjareve te tij, ne nje banke private. Dokumenti i hapjes se llogarise bankare i bashkelidhet dosjes ne Ministrine e Financave. Ministri i Financave urdheron shperndarjen e demshperblimit, sipas radhes se perparesise se caktuar ne ligj. Cdo i denuar, per cdo dite vuajtjeje apo heqieje denimi te kryer ne burg, spital psikiatrik, spital burgu, izolim ne hetuesi, nga data 30 nentor 1944 deri me 1 tetor 1991, demshperblehet financiarisht sipas kritereve te ketij ligji.
Terheqja e parave
Demshperblimi financiar, i depozituar ne llogarite bankare, terhiqet personalisht nga vete ish-i denuari politik apo nga kujdestari i tij ligjor, kur ai ka humbur zotesine juridike per te vepruar, apo nga familjari i viktimes se ekzekutuar. Depozitat e celura, ne perputhje me ligjin, jane te kerkueshme 3 vjet nga celja e tyre. Kur brenda 3 vjeteve prane bankes nuk paraqitet asnje i interesuar, apo kur te interesuarit nuk plotesojne kriteret e caktuara te ligjit, llogaria transferohet drejtperdrejt ne Thesarin e Shtetit, sipas nje rakordimi paraprak, te kryer nepermjet bankes se nivelit te dyte dhe Ministrise se Financave.
Deri ne 31 dhjetor 2008, afati per te dorezuar dosjen
Nga ana tjeter Ministria e Drejtesise po pergatit listen e te perndjekurve qe do te perfitojne demshperblim. Sipas ligjit afati i dorezimit te dosjeve eshte pikerisht, 31 dhjetori i ketij viti. Pas ketij momenti Ministria e Drejtesise eshte e detyruar te ngreje nje komision per vleresimin e ligjshmerise se dosjeve, si dhe paraqit listen. Kjo liste i dergohet Keshillit te Ministrave per miratim. Sipas ligjit ky vit i ishte lene ne dispozicion familjeve te persekutuara per te pergatitur dosjet. Keto dosje duhet te kene brenda dokumentet, qe vertetojne kohen e burgut apo internimit. Vendimin e gjykates, certifikaten e lindjes, nese personi ka humbur jeten dhe te vdekjes, si dhe certifikaten e familjes ne kohen kur personi ka qene ne burg, apo ne kohen e internimit. Ne rastet kur personi eshte denuar pa vendim gjykate, apo pushkatuar, eshte komisioni prane Ministrise se Drejtesise qe vendos per ligjshmerine e dosjes. Fillimisht do te trajtohen me demshperblimin ata qe jane gjalle dhe ne moshe pleqerie si dhe te moshuarit e semure. Ne fund do te trajtohen familjaret, ne rastet kur personi ka nderruar jete.
Perfituesit sipas ligjit
Ne baze te ligjit, Ministria e Drejtesise i percjell Ministrise se Financave kopjen e plote te dosjeve individuale te ish-te denuarve politike, qe perfitojne demshperblim. Dikasteri i Financave, sipas buxhetit te vene ne dispozicion, shperndan, ne vlere te plote, demshperblimin per cdo te denuar politik, qe perfiton sipas ketij ligji nepermjet celjes se depozites bankare, ose per llogari te tij ose te familjareve te tij, ne nje banke private. Dokumenti i hapjes se llogarise bankare i bashkelidhet dosjes ne Ministrine e Financave. Ministri i Financave urdheron shperndarjen e demshperblimit, sipas radhes se perparesise se caktuar ne ligj. Cdo i denuar, per cdo dite vuajtjeje apo heqieje denimi te kryer ne burg, spital psikiatrik, spital burgu, izolim ne hetuesi, nga data 30 nentor 1944 deri me 1 tetor 1991, demshperblehet financiarisht sipas kritereve te ketij ligji.
Terheqja e parave
Demshperblimi financiar, i depozituar ne llogarite bankare, terhiqet personalisht nga vete ish-i denuari politik apo nga kujdestari i tij ligjor, kur ai ka humbur zotesine juridike per te vepruar, apo nga familjari i viktimes se ekzekutuar. Depozitat e celura, ne perputhje me ligjin, jane te kerkueshme 3 vjet nga celja e tyre. Kur brenda 3 vjeteve prane bankes nuk paraqitet asnje i interesuar, apo kur te interesuarit nuk plotesojne kriteret e caktuara te ligjit, llogaria transferohet drejtperdrejt ne Thesarin e Shtetit, sipas nje rakordimi paraprak, te kryer nepermjet bankes se nivelit te dyte dhe Ministrise se Financave.
Deri ne 31 dhjetor 2008, afati per te dorezuar dosjen
Nga ana tjeter Ministria e Drejtesise po pergatit listen e te perndjekurve qe do te perfitojne demshperblim. Sipas ligjit afati i dorezimit te dosjeve eshte pikerisht, 31 dhjetori i ketij viti. Pas ketij momenti Ministria e Drejtesise eshte e detyruar te ngreje nje komision per vleresimin e ligjshmerise se dosjeve, si dhe paraqit listen. Kjo liste i dergohet Keshillit te Ministrave per miratim. Sipas ligjit ky vit i ishte lene ne dispozicion familjeve te persekutuara per te pergatitur dosjet. Keto dosje duhet te kene brenda dokumentet, qe vertetojne kohen e burgut apo internimit. Vendimin e gjykates, certifikaten e lindjes, nese personi ka humbur jeten dhe te vdekjes, si dhe certifikaten e familjes ne kohen kur personi ka qene ne burg, apo ne kohen e internimit. Ne rastet kur personi eshte denuar pa vendim gjykate, apo pushkatuar, eshte komisioni prane Ministrise se Drejtesise qe vendos per ligjshmerine e dosjes. Fillimisht do te trajtohen me demshperblimin ata qe jane gjalle dhe ne moshe pleqerie si dhe te moshuarit e semure. Ne fund do te trajtohen familjaret, ne rastet kur personi ka nderruar jete.