Llogaria cinike e Putinit

Nga Vittorio Emmanuele Parsi
(La Stampa)

Gjashtëmbëdhjetë muajt e luftës civile dhe të paktën 16 mijë të vdekur në mesin e popullatës, e shkaktuar kryesisht nga ushtria e Bashar al-Asad dhe milicisë së tij, në një kulm vagnerian, duket gjithnjë e më e zbehtë dhe e ligë.  Është e një dite më parë masakra e fundit (200 të vdekur në provincën e trazuar të Hama) e denoncuar nga aktivistët dhe konfirmuar dhe nga regjimi, por që ia ka kaluar përgjegjësinë për të "grupeve terroriste në paguara nga fuqitë e huaja". Assad duket se ka zgjedhur përfundimisht rrugën për të luajtur për  gjithçka ose për asgjë.
Ndoshta i vetëdijshëm se as kjo do të lejojë atë për të mbijetuar politikisht, por njëkohëshisht i gatshëm për të shfrytëzuar çdo mundësi të vetme që impotenca e bashkësisë ndërkombëtare ka për t’i ofruar. Intifada me e përgjakshme arabe e nisur nga sakrifica e një shitësi të ri tunizian e shikon botën, në fakt, ende në kërkim të një zgjidhje të aftë për ndalimin e tmerrit sirian. Në qoftë se, në orën e fundit Pekini ka deklaruar gatishmërinë e tij për të konsideruar një mocion dënimi për regjimin sirian i cili nuk përjashton shqiptimin e armëpushimit, mbetet një veto ruse për çdo rast të ndërhyrjes ushtarake  nga jashtë. Për sa mund të duket cinike pozita Ruse, Kremlini është i vetëdijshëm  "qëndrimi i çuditshëm" i saj në krizën siriane është ajo që e ka lejuar atë të kthehet në një shtim të peshës së saj në Lindjen e Mesme pas më  shumë se dy dekadash. Putini është i vetëdijshëm se një mbështetje e pacaktuar dhe e pakushtëzuar për Asad nuk është e mundur (për më tepër për të hapur mundësinë e një përsëritjeje të tensioneve të paqetësuara ndonjë herë me pakicën e madhe myslimane në Federatën Ruse), e di gjithashtu mirë, se me rënien e Regjimi, rëndësia e Moskës do të jetë përsëri zero. Është pikërisht kjo pikë që e bën kaq të vështirë gjetjen e një mirëkuptim midis Perëndimit (dhe Lidhjes Arabe) dhe Rusisë.
Një tranzicion për pas Asad-in do të thotë në mënyrë të pashmangshme fundin e regjimit Baathis, pra, humbja interlokutorit me Kremlinin. Regjimi sirian nuk është më i reformueshëm. Ndoshta nuk ka qenë kurrë, pasi përfituesit janë të shumtë pas katër dekadash pushtet absolut, ku ekuilibrat janë garantuar gjithnjë nga prania e familjes Asad. Sigurisht, megjithatë, nuk është reformueshme tani, pas 16 muajsh dhe 16 mijë të vdekurve.  Përtej vullnetit të mirë perëndimor drejt Moskës, nga dëshira për të mos poshtëruar Rusinë siç ndodhi në Libi, Perëndimi nuk është në gjendje t’i ofrojë asgjë Moskës, përpos një ecjen në këtë mënyrë ose të pranojë që ka humbur çdo ndikim mbi të ardhmen e Sirisë.
Nga ana e saj, për më tepër, vetë Perëndimi nuk duket e qartë përballë opsionit ushtarak, pa të cilin duket se është e pamundur për të ndaluar konfliktin. Sigurisht, sjellje e egër e shtypjes do të e ka lejuar me kohë ndërhyjnë në bazë të “përgjegjësisë për të mbrojtur” mishëruar në Kartën e Kombeve të Bashkuara dhe e thirrur në rastet e Libisë dhe Kosovës (ku u veprua edhe pa autorizimin e OKB-së); por fakti është që opinioni publik perëndimor (duke filluar me atë amerikane në një vit elektoral) janë të lodhura nga luftërat e Lindjes së Mesme që përfshijnë ushtritë e tyre nga 1990 (Stuhia shkretëtirës, për çlirimin e Kuvajtit), dhe asetet ushtarake janë shkurtuar në këto vite  nga një krizë ekonomike që zgjat prej viti 2008 dhe nuk dihet se kur dhe si do të përfundojë, çka e bën jashtëzakonisht të vështirë të se ku të gjenden burimet e një fushate nga një kalendar tërësisht i paparashikueshëm.
Siria nuk është Libia, me sa duket. Nuk është për pajisjet ushtarake (dje ka pasur thashetheme shqetësuese për transferim të armëve  kimike nga vendet e magazinimit), nuk është për lidhjet ndërkombëtare (Irani nuk do të mbetej duke parë shkatërrimin e aleatit kryesor të saj), nuk është për pozita gjeografike (Libani do të shpërthente dhe kufiri izraelit do të nxehej). Për më tepër, kushdo që donte të ndërhynte në vend do duhet të  kishte një plan për rajonin që mendon dhe zgjidhjen e problemit palestinez. Ishte e qartë Xhorxh H. Bush, kur vetëm pas luftës së 1990/91 kundër Sadamit filloi bisedimet në Madrid dhe procesin e Oslos, nga e cila as Amerika e fuqishme e atyre viteve, megjithatë, nuk ishte në gjendje për t’u mbrojtur sabotimi i ndërgjegjshëm i qeverisë së Tel Aviv-it. Ndërlikimi i mëtejshëm, atëherë, është vëzhgimi që pothuajse dy vjet nga pranvera arabe është shënuar rritja e jashtëzakonshme e rëndësisë në rajon  e Arabisë. Dhe në qoftë se Luigji XV nuk kishte asnjë dëshirë për të "luftuar për Mbretin e Prusisë”, ju mund të bast se as Barack Obama nuk ka dëshirë për të luftuar për Abdullah Ibn Saud.