Marrëveshja e re e çarmatimit - Shtetet e Evropës Qendrore ndërmjet SHBA-së dhe Rusisë
Jo vetm duartrokitje, por edhe vshtrime gjith shqetsim e ndoqn Presidentin amerikan Obama n Prag, ku ai nnshkroi marrveshjen me homologun e tij rus.
Premtimi i Presidentit amerikan Barack Obama para nj viti u prit n Prag me entuziazm. “Jam ktu pr t thn se SHBA-ja nuk do t largohet kurr nga njerzit e ktij vendi. Neve na lidhin historia dhe vlerat e prbashkta, si dhe premtimet e aleancs son, sepse artikulli 5 i Marrveshjes s NATO-s e thot shum qart: sulmi ndaj nj antari sht sulm ndaj t gjithve".
Tani shumkush sht skeptik lidhur me vizitn e prbashkt t tij me Presidentin rus Medvedev. Nj "orgji t till dashurie" me Rusin nuk ka pasur n 20 vitet e fundit, pohon ish-ministri pr Evropn, Aleksander Vondra. Gazeta “Reflex” boton nj karikatur t Presidentit Obama n nj prqafim t zjarrt me ish-liderin rus Leonid Brezhnjev. Mesazhi i tyre sht se Perndimi sht gjunjzuar para Rusis. Shikuar nga aspekti historik, ky lloj dshprimi sht i kuptueshm, mendon socialdemokrati Lubomir Zaoralek: “Kto ndjenja n eki dhe vendet tjera postkomuniste, pr fat t keq, ende jan prezente: Rusia si figur kryesore paraqet rrezik pr paqen n Bot. Por as SHBA-ja n fakt nuk ka asnj shkak, q Rusis t'i bj lshime”. N eki dhe vendet tjera postkomuniste afrimi i ruso-amerikan shikohet si krcnim. Kto vende kan frik se do t ndryshoj edhe axhenda amerikane. N nj letr t hapur drguar Presidentit Obama, intelektualt e vendeve t Evrops s Mesme dhe Lindore kan paralajmruar para nj viti nga mundsia e dobsimit t NATO-s dhe revizionizmit rus.
Frika sht shtuar pas vendimit t Obams q n Poloni dhe eki t mos ngrej rrjetin e mbrojtjes nga raketat, mendon politologu Petr Kratovil. Ky projekt ishte pr shum njerz nj lloj simboli i angazhimit t Ameriks n rajon. Ngjashm si ekia edhe Polonia dhe vendet baltike konsiderojn se nga SHBA-ja nuk jan trajtuar si duhet.
ekia dhe shum vende t tjera t rajonit nuk e shohin veten si nj terren neutral mes Lindjes dhe Perndimit. Uashingtoni sht pr shumicn e tyre nj partner i natyrshm, m shum se BE-ja. Prandaj edhe jan kaq t dshpruara me ndjenjn se partnert n Evropn Lindore po viktimizohen prej qeveris amerikane pr shkak t nj fillimi t ri dhe partneriteti me Rusin.
T pakta jan vendet si Sllovakia, t cilat pyetjen “Uashingtoni apo Moska” e shohin me nj sy pragmatik, shpjegon ministri i Jashtm Miroslav Lajak.
"Asnj vend n bot nuk do t shtronte ktu pyetjen "ose - ose". Rusia sht nj lojtar global, ndrkoh q Sllovakia varet gati 100 pr qind prej importit t energjis nga Rusia. Do t ishte e paprgjegjshme, q t mos vlersohet ky fakt, apo q ai t injorohet".
Barack Obama m Prag do t prballet me nj list t gjat t brengave dhe dshirave. Deklarimet e tij lidhur me kto gjra u interesojn njerzve n Prag, Bratislav apo Varshav m shum se vet nnshkrimi i nj marrveshjeje t re pr armatimin.