Pa Kosovafilm nuk ka kinematografi të Kosovës
Intervistë me drejtorin e Shtëpisë së Filmit Kosovafilmi, z. Gani Mehmetaj
Shtpia filmike e Kosovs, ndr m t njohurat, “Kosovafilm”, ka gati dy projekte kinematografike, q presin financimin nga Qendra Kombtare Kinematografike. Por bashk me kto dy projekte, ky vit shnon nj rikthim t ksaj shtpie filmike q e gjen n t njjtn gjendje filmin. Drejtuesi i “Kosovafilm” flet pr raportin e kinemas me shtetin, se si ky i fundit ende nuk po gjen gjuhn pr t shtuar atmosfern filmike n Kosov
Z. Mehmetaj, cilat jan planet e “Kosovafilmit” pr sivjet?
Shtpia pr prodhimin, distribuimin dhe shfaqjen e filmave, “Kosovafilm”, sivjet konkurroi me dy projekte kinematografike. “Tri stint e Kosovs” mban titullin filmi artistik i metrazhit t gjat, q prfshin tri periudha m t rndsishme t Kosovs s Paslufts s Dyt Botrore. Filmi sht nj omnibus, t cilin do ta realizojn tre regjisor: Emin Halili, Fahri Hysaj dhe Ujkan Hysaj. Llogaritet ndr projektet m t mdha filmike q ka realizuar “Kosovafilm” deri m tash. Besoj se, nse do t arrijm ta realizojm, pra nse do ta financoj Ministria e Kulturs, do t jet nj projekt interesant. Mirpo, me mjetet t cilat i ka Ministria e Kulturs, prkatsisht ato mjete q kjo ministri ia ka dhn QKK-s, sht vshtir t bj film cilado shtpi filmike, sepse nuk mjaftojn. “Kosovafilm” shpreson edhe n nj bashkprodhim me nj shtpi filmike jasht Kosovs, konkretisht me “Jadran filmin” e Zagrebit, e cila ka shprehur gatishmri t bj film t prbashkt. Ndrkaq, projekti tjetr i takon zhanrit vizatimor. “Prtej” sht titulli i tij, ndrsa vizatimet, animimin dhe regjin do ta bje Nexhat Krasniqi - NEKRA, emr i njohur i animacionit dhe filmit vizatimor. sht me shum rndsi t fillojm edhe me realizmin e filmave t ktij lloji, meq dikur patm shum sukses dhe morm pjes n shum festivale ndrkombtare, morm edhe shprblime. Nuk pretendojm q tash ta zm kohn e humbur mbi 20-vjeare, por ta vazhdojm aty ku kemi mbetur.
Pse nuk u b asnj film artistik q nga viti 2006, mungojn parat apo problemi sht gjetiu?
Parat q jep Ministria e Kulturs pr projektet kinematografike jan t pamjaftueshme. Shpesh kam
thirrje publike drejtuar Qeveris s Kosovs q nse duan kinematografi, ather duhet t japin nj milion euro n vit nga buxheti i Kosovs. Deri m tash m s shumti kan dhn 400 mij euro pr t gjitha zhanret dhe pr t gjitha nevojat, pra edhe pr administrat, ndrkaq, kto nuk mjaftojn. Pajtohem se edhe me Ligjin pr Kinematografi nuk sht prmirsuar gjendja, prkundrazi. Ligji sht vetm korniz, ndrsa t tjerat duhet t’i bjn institucionet dhe njerzit. Sipas ktij ligji, sht caktuar q pr nj projekt t jepet vetm gjysma e mjeteve, ndrsa realisht deri e m tash, jan dhn diku afro 30% t shpenzimeve pr nj projekt. Dhe, natyrisht nuk kemi asnj film, as q do ta kemi me mnyrn e tashme t financimit dhe t menaxhimit t projekteve. E kemi kopjuar ligjin francez mbi kinematografin ku prodhohen 100 filma artistik n vit, ndrsa ne e bjm nj film n katr vjet, i kemi dyfishuar shpenzimet e panevojshme administrative n kurriz t kinematografis dhe tash s’kemi filma. Shum shtete n rajon dhe n Evrop nuk kan qendr kinematografike, por prodhojn mbi dhjet filma artistik n vjet. Edhe n kinematografin franceze jan financuar projektet deri n 90% t shums, prandaj kan 100 filma n vit. Kjo sht arsyeja kryesore q deri m tash nuk sht finalizuar asnj film artistik i metrazhit t gjat n Kosov, q nga viti 2006 ndrkaq jan financuar pjesrisht disa filma. Filmi dhe kinematografia e Kosovs ka mbetur peng i ligjit, q duhet t ndryshoj jo vetm n kt plan, por edhe n shum segmente t tjera.
Sivjet do ta bni prezantimin e tr produksionit t “Kosovafilmit” n televizion, a mund t na flisni m gjersisht pr kt revist filmash?
Kemi
marrveshje me Radiotelevizionin e Kosovs pr prezantimin e t gjith filmave artistik, e dokumentar n ekran t vogl, n termint m t shikuara. Besoj se do t ket shikues, sepse e di nga prvoja se kur e organizuam para disa vjetsh Javn e “Kosovafilmit” n kino ABC, pati aq shum, saq nuk kishte vende n kinema. Natyrisht krahas shfaqjes s filmave do t bjm edhe nj historik t shkurtr t kinematografis shqiptare, por edhe t kineastve, t cilt i kan realizuar ata filma. sht fatkeqsi q nj pjes e atyre aktorve apo e regjisorve nuk jan gjall, prandaj duke i shfaqur filmat n televizion, ne do t’u bjm njkohsisht homazhe kineastve t vdekur. Presim q do t ket interesim t madh t shikuesve, n baz t reagimeve t para.