Profesori amerikan Dilni ne rruge mos shpresoni te Amerika

Nga Joel Brinkley

Kete muaj ne Rusi presidenti Dmitri Medvedev zbuloi nje statuje prej mermeri te Boris Jelcin i cili si presidenti i pare i Rusise dha ndihmen e tij per te sjelle demokracine ne ish- shtetin komunist. Ne Tunizi tani do te doja te shihja qe qeveria e perkohshme te ngrinte nje statuje prej mermeri per Muhamed Buazizi shitesi 26- vjecari tunizian qe sakrifikoi veten perpara godines se qeverise ne dhjetor duke frymezuar ate qe disa gazetare arabe e quajne kryengritja e lavdishme.

Nisur nga fakti se sa shume eshte shperndare kryengritja e lavdishme- nga Algjeria ne Shqiperi Kajro e ne Kazakistan Buazizi ka ndezur zhvillimet me te rendesishme nderkombetare qe pas renies se Bashkimit Sovjetik 20 vite me pare.
Per here te pare ne kujtese miliona njerez te shtypur ne mbare boten qe jetojne nen thundren e drejtuesve te korruptuar jane duke u ngritur me grushtat lart duke klithur Nuk durojme me

Per here te pare ne kujtese diktatoret vicioze kane nisur te kene dukshem frike. Ata po nxitojne te ofrojne premtime per ndryshim duke shpresuar se njerezit nuk do ti flakin nga zyra. Edhe pse perpara ka ende rreziqe domethenese ethet e lirise po perhapen ne mbare boten- e jo vetem ne Lindjen e Mesme.

Ne Kine sapo nisen demonstratat ne Kajro censoret e qeverise u hodhen ne sulm duke hequr nga gazetat televizionet radiot e faqet e internetit lajmet ku permendej Egjipti- te tmerruar nga fakti se populli mund ti kercenoje.

Me shume se 20 mije demonstrues te zemeruar dolen ne rruge ne Tirane Shqiperi duke kerkuar zgjedhje te reja. Oficeret e gardes kombetare vrane tre protestues duke provokuar tubime edhe me gjigante disa dite me vone.
Qindra ruse te revoltuar kerkuan largimin e kryeministrit Vladimir Putin duke e quajtur qeverine e tij tufe hajdutesh. Nje lider i opozites i tha turmes Me thoni ku ndryshon lidershipi juaj nga Hosni Mubarak ne Egjipt

Nursultan Nazarbayev udheheqesi i pameshirshem dhe i korruptuar i Kazakistanit e kapi situaten dhe i tha popullit te tij se do therrase zgjedhje te parakohshme duke braktisur planin e tij per te thirrur nje referendum qe do e lejonte ate te qendronte ne pushtet edhe per nje dekade tjeter.

Por leshimet me te dallueshme kane ardhur nga lideret arabe- diktatoret jetegjate. Mbreti Abdullah II i Jordanise shperndau qeverine dhe caktoi nje kryeminister te ri duke thene se puna e tij ishte qe te kalonte reformat.

Mahmoud Abbas lideri palestinez i ka shtyre zgjedhjet prej vitesh por papritur ka shpallur se do mbahen zgjedhjet e reja sa me shpejt te jete e mundur.
Bashar Assad diktatori brutal i Sirise dha nje interviste te jashtezakonshme per all Street Journal ne te cilen tha Nese nuk e shihni nevojen per reforma perpara asaj qe ndodhi ne Egjipt e Tunizi eshte shume vone per te bere ndonje reforme. Edhe ai premtoi ndryshim.

Presidenti i Jemenit duke u perballur me trazira te shumta premtoi se nuk do rikandidonte me. Lideri i Algjerise premtoi se do ti jape fund 19 viteve te gjendjes se emergjences dhe do lejoje me shume liri politike.

Qeveri te tjera jane duke pare dhe u perpjekur te ndalojne protestat ne Afganistan Libi Sudan Pakistan Marok Irak Arabi Saudite dhe ne Rripin e Gazes.
Entusiazmi ne rritje tregon se keto protesta jane vetem hapi i pare. Asnje prej ketyre diktatoreve qe ka mbetur ne pushtet per kaq shume vite e qe tani tregon keqardhje nuk e ka mbajtur postin pa dinakeri e terror. Thuajse te gjithe jane duke ofruar koncesione qe shtyjne ne te vertete per muaj ose vite ndryshimet reale.

Jam i sigurt se secili prej tyre - ne Siri Jemen Kazakistan Algjeri Shqiperi - e di tani qe e gjithe bota po i sheh. Ata nuk duan qe te jene subjekt perbuzje si ne rastin e Mubarak. Asnje nuk deshiron te shohe popullin e tij qe te kerkoje largimin e tyre drejt aeroportit. Por keta lidere e dine shume mire se pas disa muajsh ky moment do kete kaluar vemendja e botes do jete larguar.

Ata mund te bejne disa ndryshime kozmetike dhe te vazhdojne si me pare. Presidenti i Jemenit per shembull thote se do qendroje ne detyre deri ne zgjedhjet e tjera ne vitin 2013. Kush e pengon ate qe pas nje vit ose dy te ndryshoje mendjen duke thene se terrorizmi ne rritje kerkon nje lidership te qendrueshem Vetem njerezit qe kane dale ne rruge tani mund te mbajne presionin te larte. Dilni ne rruge e mos mbani shprese tek Amerika e as tek shtetet e tjera te paqendrueshme perendimore per ndihme prej tyre. Pushteti eshte i juaji i askujt tjeter

Joel Brinkley eshte nje profesor gazetarie ne Stanford University fitues i mimit Pulitzer si korrespondent per jashte per gazeten New York Times

Kush eshte Joel Brinkley

Brinkley profesori qe raporton per luften

Joel Brinkley eshte profesor ne Stanford University. shte fitues i mimit Pulitzer si korrespondent per jashte per gazeten Nee York Times. Brinkley ka lindur ne ashington ne 1952 dhe eshte korrespondent diplomatik ne zyren e Washingtonit. Ishte fillimisht reporter botues dhe korrespondent i jashtem per gazeten The Times prej vitit 1983. Para se te vendosej ne Washington ne 1998 ai sherbeu si editor politik ne zyren metropolitane per tre vite.

Nga prilli 1998 deri me 1991 sherbeu si shef i zyres se Jeruzalemit ne Izrael. Ne 1987 ishte editor ne ashington dhe ne fund te vitit u emerua korrespondent ne Shtepine e Bardhe. Me pas ishte editor projekti me zyre ne ashington nje pune qe e kreu ne vitet 1991-1995. Ai fitoi cmimin Pulitzer ne 1980 per raportimet e tij gjate mbulimit te situates se refugjateve ne Kamboxhia.

Z.Brinkley fitoi me teper se nje duzine cmimesh gazetarie perfshire edhe ate George Polk ne 1994 per raportimin kombetar. Ai eshte ne bordin e drejtoreve te Fondit per Gazetarine Investigative. Ne 25 vitet e fundit z. Brinkley ka raportuar nga rreth 40 vende te huaja.