Samiti, ceshtjet qe u diskutuan
Samiti i Aleances se Atlantikut Verior (NATO), kete vit pati shume evenimente dhe ceshtje per te diskutuar. Me emocionalja, sigurisht qe ishte shtimi me 2 shtete te tjera duke e cuar ne 28, numrin e pergjithshem te vendeve qe aderojne me te drejta dhe detyrime te plota ne Aleance. Teme tjeter ishte ajo e zgjedhjes se emrit te ri qe duhet te drejtoje nga qershori i ketij viti NATO-n, pas perfundimit te mandatit te Sekretarit aktual te Pergjithshem, Jap de Hup Skefer.
Por emri i ri, ndonese lakohej prej disa muajsh, dje hasi ne nje ngerc dhe per pak, ne nje veto te paralajmeruar te Turqise. Kryeministri danez, Anders Fog Rasmunsen, kishte perkrahjen e shtetit kryesor te NATO-s, SHBA, por u parapelqye dhe nga pjesa me e madhe e vendeve te tjera aderuese. Por hasi ne mospelqimin e Turqise, nje shtet me potencial te rendesishem ushtarak ne Evrope. Autoritetet turke, e kishin bere te qarte se ishin kunder tij, per vete faktin se Rasmunsen, kur u publikuan karikatura fyese te profetit Muhamed, i mbeshteti ato. Per kete, Ankaraja zyrtare qartesoi se ishte kunder emrit qe vinte nga monarkia daneze.
Paraditen e djeshme, ceremonia vonoi ca, pasi negociatat, ishin goxha te veshtira. Kamerat televizive kapen kryeministrin italian Sivlio Berusconi te telefononte per nje kohe te gjate, nderkohe qe kancelarja Merkel priste kreret e shteteve tjera, qe mblidheshin ne samit. Sipas agjencive italiane te lajmeve, Berluskoni tere kohen ka bere perpjekje qe ta binde homologun e tij turk Rexhep Taip Erdogan, qe ta pranoje kandidaturen e Rasmunssenit. Edhe kreret tjere perendimore kane kerkuar prej Turqise qe te pranoje kete kandidature, qe ne fund rezultoi me sukses.
Scheffer ishte nder te paret qe danezit publikisht, ne konferencen perfundimtare se bashku me kancelaren Merkel dhe presidentin francez Nicolas Sarkozy, i uroi zgjedhjen si pasardhes te tij. Rasmunsen ne reagimin e pare u shpreh shume i knaqur per zgjedhjen ne kete post dhe premtoi se do te beje te gjitha qe jane ne mundesine e tij per suksesin e Aleances.
***
Nder ceshtjet tjera te rendesishme ne rend ishin edhe Afganistani, bashkepunimi mes SHBA-se dhe Evropes ne luften kunder terrorizmit nderkombetar dhe roli i NATO-s. Kancelarja gjermane Merkel u shpreh shume e kenaqur per unitetin e arritur ne Baden-Baden dhe Strasburg. Gjermania mbeshteti strategjine e re amerikane per Afganistanin dhe premtoi shtimin e trupave per stervitjen e ushtareve afgane. Sipas kancelares Merkel, Afganistani eshte sot, sprova me serioze e NATO-s.
***
Ne diten e dyte te Samitit, Obama pershendeti anetaresimin e Shqiperise dhe Kroacise, kurse tha se dyert NATO-se jane te hapura edhe per vendet tjera te Ballkanit. SHBA-ja, - tha Obama, - angazhohet qe ne kete Aleance te anetaresohen edhe Gjeorgjia dhe Ukraina, por disa vende te tjera kane rezerva. Anetaresimin e Shqiperise dhe Kroacise ka pershendetur edhe sekretari i pergjithshem i NATO-s Scheffer. Ne perfundim te samitit ai tha se NATO ne 60-vjetorin e themelimit duhet te perqendrohet tek sfidat e ardhme, me mbeshtetjen edhe te dy anetareve te reja. Kancelarja gjermane Angela Merkel po ashtu u shpreh se se bashku me Shqiperine dhe Kroacine, NATO-ja ka shansin qe t'u pergjigjet sfidave te shekullit XXI.
Me heret, presidenti Obama, kancelarja Mekel dhe presidenti francez Nicolas Sarkozy theksuan domosdoshmerine e rritjes se bashkepunimit si rrugen e vetme per te siguruar paqen, stabilitetin dhe prosperitetin ekonomik. Kurse Presidenti francez Sarkozy tha se vendi i tij ka vendosur te kthehet ne komanden e NATO-s si pergjigje ndaj sfidave te reja. Merkel dhe Sarkozy ne vecanti theksuan politiken unike te SHBA dhe BE-se.
Afganistani, nje ceshtje delikate
Kancelarja gjermane Merkel, Sarkozy dhe Obama vleresuan se suksesi i NATO-s matet edhe me suksesin ne Afganistan. Nje prej sfidave me te medha ne Afganistan te jene zgjedhjet e reja, tha Sarkozy. Ndersa presidenti amerikan, duke e zgjeruar rrethin e ceshtjeve qe bashkojne anetaret e NATO-s, edhe pertej Afganistanit theksoi se ka shume pika te nxehta dhe sfida ku duhet te percaktojme se cili eshte roli i NATO-s, cili eshte partneriteti mes SHBA-se dhe BE-se, ne perballjen me ndryshimet e klimes, me varferine apo me perpjekjet per te sjelle paqe ne zona ku ka konflikte. Ne te gjitha keto fusha partneriteti do te jete shume i rendesishem, po keshtu edhe bashkepunimi mes Gjermanise dhe SHBA.
Por emri i ri, ndonese lakohej prej disa muajsh, dje hasi ne nje ngerc dhe per pak, ne nje veto te paralajmeruar te Turqise. Kryeministri danez, Anders Fog Rasmunsen, kishte perkrahjen e shtetit kryesor te NATO-s, SHBA, por u parapelqye dhe nga pjesa me e madhe e vendeve te tjera aderuese. Por hasi ne mospelqimin e Turqise, nje shtet me potencial te rendesishem ushtarak ne Evrope. Autoritetet turke, e kishin bere te qarte se ishin kunder tij, per vete faktin se Rasmunsen, kur u publikuan karikatura fyese te profetit Muhamed, i mbeshteti ato. Per kete, Ankaraja zyrtare qartesoi se ishte kunder emrit qe vinte nga monarkia daneze.
Paraditen e djeshme, ceremonia vonoi ca, pasi negociatat, ishin goxha te veshtira. Kamerat televizive kapen kryeministrin italian Sivlio Berusconi te telefononte per nje kohe te gjate, nderkohe qe kancelarja Merkel priste kreret e shteteve tjera, qe mblidheshin ne samit. Sipas agjencive italiane te lajmeve, Berluskoni tere kohen ka bere perpjekje qe ta binde homologun e tij turk Rexhep Taip Erdogan, qe ta pranoje kandidaturen e Rasmunssenit. Edhe kreret tjere perendimore kane kerkuar prej Turqise qe te pranoje kete kandidature, qe ne fund rezultoi me sukses.
Scheffer ishte nder te paret qe danezit publikisht, ne konferencen perfundimtare se bashku me kancelaren Merkel dhe presidentin francez Nicolas Sarkozy, i uroi zgjedhjen si pasardhes te tij. Rasmunsen ne reagimin e pare u shpreh shume i knaqur per zgjedhjen ne kete post dhe premtoi se do te beje te gjitha qe jane ne mundesine e tij per suksesin e Aleances.
***
Nder ceshtjet tjera te rendesishme ne rend ishin edhe Afganistani, bashkepunimi mes SHBA-se dhe Evropes ne luften kunder terrorizmit nderkombetar dhe roli i NATO-s. Kancelarja gjermane Merkel u shpreh shume e kenaqur per unitetin e arritur ne Baden-Baden dhe Strasburg. Gjermania mbeshteti strategjine e re amerikane per Afganistanin dhe premtoi shtimin e trupave per stervitjen e ushtareve afgane. Sipas kancelares Merkel, Afganistani eshte sot, sprova me serioze e NATO-s.
***
Ne diten e dyte te Samitit, Obama pershendeti anetaresimin e Shqiperise dhe Kroacise, kurse tha se dyert NATO-se jane te hapura edhe per vendet tjera te Ballkanit. SHBA-ja, - tha Obama, - angazhohet qe ne kete Aleance te anetaresohen edhe Gjeorgjia dhe Ukraina, por disa vende te tjera kane rezerva. Anetaresimin e Shqiperise dhe Kroacise ka pershendetur edhe sekretari i pergjithshem i NATO-s Scheffer. Ne perfundim te samitit ai tha se NATO ne 60-vjetorin e themelimit duhet te perqendrohet tek sfidat e ardhme, me mbeshtetjen edhe te dy anetareve te reja. Kancelarja gjermane Angela Merkel po ashtu u shpreh se se bashku me Shqiperine dhe Kroacine, NATO-ja ka shansin qe t'u pergjigjet sfidave te shekullit XXI.
Me heret, presidenti Obama, kancelarja Mekel dhe presidenti francez Nicolas Sarkozy theksuan domosdoshmerine e rritjes se bashkepunimit si rrugen e vetme per te siguruar paqen, stabilitetin dhe prosperitetin ekonomik. Kurse Presidenti francez Sarkozy tha se vendi i tij ka vendosur te kthehet ne komanden e NATO-s si pergjigje ndaj sfidave te reja. Merkel dhe Sarkozy ne vecanti theksuan politiken unike te SHBA dhe BE-se.
Afganistani, nje ceshtje delikate
Kancelarja gjermane Merkel, Sarkozy dhe Obama vleresuan se suksesi i NATO-s matet edhe me suksesin ne Afganistan. Nje prej sfidave me te medha ne Afganistan te jene zgjedhjet e reja, tha Sarkozy. Ndersa presidenti amerikan, duke e zgjeruar rrethin e ceshtjeve qe bashkojne anetaret e NATO-s, edhe pertej Afganistanit theksoi se ka shume pika te nxehta dhe sfida ku duhet te percaktojme se cili eshte roli i NATO-s, cili eshte partneriteti mes SHBA-se dhe BE-se, ne perballjen me ndryshimet e klimes, me varferine apo me perpjekjet per te sjelle paqe ne zona ku ka konflikte. Ne te gjitha keto fusha partneriteti do te jete shume i rendesishem, po keshtu edhe bashkepunimi mes Gjermanise dhe SHBA.