Shahu shqiptar, 76 vjet histori përmes kutiveFederata e Shahut u themelua, më 14 maj të vitit 1933. Petro Martini ishte kryetari i parë i federatës

Rrjetet sociale:

(ALBANIA SPORT) - Sporti i shahut në Shqipëri edhe pse zyrtarisht daton në vitin 1933, pa dyshim që është luajtur më parë. Në një botim të saj, Federata Shqiptare e Shahut, thekson faktin se gjurmët e shahut të çojnë në vitin 1910 dhe tek një emër: Abdulla Tirana nga Elbasani, ky i fundit e kishte mësuar shahun në Iranin e sotëm, në Persi. Abdullai është edhe më i spikaturi i kohës së tij, teksa në vitin 1913, te kafeneja “Shkumbini”, pranë portës së kalasë së Elbasanit u luajt publikisht edhe loja e parë.

Në janar të vitit 1933 “Federata Sportive”, që varej nga Enti Kombëtar “Djelmënia Shqiptare” organizoi
të parin “kampionat të Shqipërisë”, ku morën pjesë tetë shahistë: Xhafer Çaushi (kampioni i parë kombëtar), Muhamet Vokshi, Muhamet Hoxha, Eqerem Stërmasi, Petro Martini, Ahmet Gashi, por dhe dy të huaj, një gjerman e një austriak. Kampionati u zhvillua nga data 6 deri më 15 mars 1933. Kryetari i Federatës, Anton Mazreku, i dhuroi edhe trofeun e kampionit Xhafer Çaushit, një tavolinë artistike të zbukuruar me katrorët e shahut si dhe një takëm artistikë të gurëve të shahut, të punuara nga mjeshtri i drurit Angjelin Kurti, edhe ky një dashamirës shahu.

Federata e Shahut u themelua, më 14 maj të vitit 1933. Petro Martini ishte kryetari i parë i federatës, e deri në vitin 1939, këtë post e mbajtën edhe Mehmet Vokshi e Tom Truja. Aktiviteti i shahut pas ndërprerjes për shkak të Luftës së Dytë Botërore, rifilloi në vitin 1946.

Kampioni i parë i paslfutës është Gaspër Shoshi i 17 Nandorit të Tiranës, apo Tiranës së sotme. Kampioni i fundit, ai i vitit 2009, është Ilir Seitaj, që mbron ngjyrat e Butrintit. Ndër kampionët më të mëdhenj janë Ylvi Pustina, Skënder Çarçani, Fatos Muça, Vangjel Adhami, Esa Duraku, Bujar Hoxha, Sotir Qirjako, Llambi Qëndro, Shkëlqim Çela, Lorenc Rama, Altin Çela, Erald Dervishi, Dritan Mehmeti.

Kampionati i parë ekipor u zhvillua në vitin 1969, ku kampion doli Dinamo. Kampione e vitit 2008 është Vllaznia. Kampionë kombëtarë ekiporë në 35 kampionatet e zhvilluara deri tani janë Teuta (7 herë), Dajti (6 herë), Studenti (5 herë), Dinamo (4 herë), Tirana (4 herë), Partizani (3 herë), Butrinti (2 herë), Luftëtari (1 herë), Vllaznia (1 herë). Kampionati i vitit 2009 do të zhvillohet pas pak ditësh.

Libri i artë
Kampionët individualë

1933 Xhafer Çaushi     Elbasani
1946 Gaspër Shoshi    17 Nëntori
1947 Sotir Qirjako    Tomorri
1948 Skënder Çarçani     Shqiponja
    Teodor Siliqi    17 Nëntori
1949 Skënder Çarçani    Shqiponja, Gjirokastër
1950 Skënder Çarçani    17 Nëntori
Sotir Qirjako    Tirana/17 Nëntori
1951 Bujar Hoxha        Puna/ 17 Nëntori
1952 Bujar Hoxha        Puna/ 17 Nëntori
    Ylvi Pustina    Puna/ 17 Nëntori
1953 Medim Veizaj    Puna Shkodër/Vllaznia
1954 Esat Duraku        Partizani
1955 Esat Duraku        Partizani
1956 Esat Duraku        Partizani
1957 Ylvi Pustina    Puna/ 17 Nëntori
1958 Esat Duraku        Partizani
1959 Ylvi Pustina    17 Nëntori
1960 Ylvi Pustina    17 Nëntori
1961 Ylvi Pustina    17 Nëntori
1962 Florian Vila    Studenti
1963 Esat Duraku        Partizani
1964 Ylvi Pustina    17 Nëntori
1965 Ylvi Pustina    17 Nëntori
1966 Vangjel Adhami    17 Nëntori
1967 Eqerem Konçi    17 Nëntori
1968 Fatos Omari        17 Nëntori
1969 Ylvi Pustina    17 Nëntori
1970 Ylvi Pustina    17 Nëntori
1971 Vangjel Adhami    17 Nëntori
1972 Vangjel Adhami    17 Nëntori
1973 Florian Vila    Studenti
1974 Fatos Muço        Lokomotiva
1975 Llambi Qëndro    Studenti
1976 Fatos Muço        Lokomotiva
1977 Fatos Muço        Lokomotiva
1978 Fatos Muço        Lokomotiva
1979 Fatos Muço        Lokomotiva
1980 Fatos Muço        Lokomotiva
1981 Fatos Muço        Lokomotiva
1982 Fatos Muço        Lokomotiva
1983 Ilir Seitaj        Dajti
1984 Fatos Muço        Lokomotiva
1985 Vangjel Adhami    17 Nëntori
1986 Ilir Karkanaqe    Dinamo
1987 Fatos Muço        Lokomotiva
1988 Llambi Qëndro    Tomori
1989 Fatos Muço        Lokomotiva
1990 Shkëlqim Çela    Dinamo
1991 Ilir Seitaj        Dajti
1992 Altin Çela        Teuta
1993 Luan Elezi         Kukësi
1994 Aldo Zadrima    Tirana
1995 Anton Gurakuqi    Vllaznia
1996 Erald Dervishi    Teuta
1997 Erald Dervishi    Teuta
1998 Zeqir Sula        Partizani
1999 Ilir Seitaj        Partizani
2000 Vangjel Adhami    Studenti
2001 Lorenc Rama        Teuta
2002 Lorenc Rama        Dinamo
2003 Leart Shytaj    Studenti
2004 Lorenc Rama        Studenti
2005 Ilir Karkanaqe    Studenti
2006 Dritan Mehmeti    Butrinti
2007 Dritan Mehmeti    Butrinti
2008 Lorenc Rama        Teuta
2009 Ilir Seitaj     Butrinti

Numri i klikimeve - 1227
  E Marte, 24 Nentor 2009