Sigurimi vullnetar, si mund të përfitojnë pension emigrantët
Procedurat dhe kushtet që duhet të plotësohen për të marrë pension me anë të sigurimit vullnetar
Emigrantt shqiptar q jetojn dhe punojn jasht vendit, por q kan si qllim prfundimtar rikthimin n atdhe, kan mundsi t prfitojn pension pleqrie nprmjet sigurimit vullnetar q ofrohet nga Instituti i Sigurimeve Shoqrore. Nse nuk jan t siguruar n vendin ku punojn ose nse kan vite sigurimi n Shqipri, sigurimi vullnetar sht nj zgjidhje mjaft e mir, sipas specialistve.
Si mund t prfitoni
Jan dy programe sigurimi n t cilat mund t prfshihen emigrantt, prkatsisht sigurimi vullnetar pr vitin korrent dhe sigurimi pr periudha t kaluara. Programi i par ka t bj me ata emigrant t cilt dshirojn t paguajn kontribute t sigurimit shoqror sikur t ishin n marrdhnie pune, pra do muaj t paguajn sasin prkatse q i prkon pags minimale, n mnyr q pasi t ken prmbushur moshn e daljes n pension, t prfitojn pension. N kt kategori mund t prfitojn t gjith ata t cilt kan mbushur moshn 18 vje, nuk mund t sigurohen n sistemin e sigurimit t detyrueshm apo t t vetpunsuarve n bujqsi, si edhe nuk kan t drejt prfitimi nga skema e sistemit t detyruar.
Kategoria e dyt ka t bj me at kategori q dshiron t paguaj n nj dor sasi kontributesh shoqrore pr vitet e kaluara, pra ata persona t cilt nuk mund t dalin n pension me shumn e kontributeve q kan derdhur. N kt kategori mund t prfitojn shtetasit shqiptar q kan mbushur moshn 18 vje dhe q nuk iu ka lindur e drejta pr ndonj prfitim nga skema e sistemit t detyruar, meshkujt pr periudhn e studimeve pasuniversitare, shtetasit shqiptar q kan periudha t pambuluara nga sistemi i sigurimit t detyrueshm dhe dshirojn t’i plotsojn ato nprmjet sigurimit vullnetar, si edhe ata q kan ln shtetsin.
Sa paguhet
Por pyetja m e rndsishme sht se sa sht kontributi q duhet t paguaj nj emigrant, i cili dshiron t prfitoj nga kjo skem. Sipas ISSH-s, masa e kontributit q duhet t paguhet pr sigurimin vullnetar pr kategorin e par, pra sigurimi vullnetar pr vitin korrent, nga personi i interesuar, sht e barabart me masn q paguhet pr degn e pensioneve, sipas pags pr efekt kontributesh t miratuar n periudhn kur bhet pagesa.
“Pagesa aktuale pr nj muaj sigurim vullnetar sht 3 633 lek, q i korrespondon pags minimale mujore: 16 820 lek x 21.6%. Pr pagesat paradhnie, aplikohen zbritje n varsi t kohs kur kryhet pagesa. Kshtu, nse do t parapaguani pr vitin n vijim n fillim t periudhave, do t ket zbritje: 6% mbi shumn pr nj pages vjetore (me kusht q pagesat t realizohen brenda muajit janar); 3% mbi shumn pr nj pages 6-mujore (me kusht q pagesat t realizohen prpara fillimit t periudhs 6-mujore, q do t mbulohet me sigurim vullnetar); 1.5% mbi shumn pr nj pages 3 mujore (me kusht q pagesat t realizohen prpara fillimit t periudhs 3-mujore, q do t mbulohet me sigurim vullnetar)”, - bn t ditur Instituti i Sigurimeve Shoqrore.
Ndrkaq, pagesat e vitit korent mund t bhen edhe me shumfishin e kuots minimale mujore, 3 633 lek, deri n pesfishin e saj.
Pr kategorin e dyt, pra personat q dshirojn t paguajn pr vitet e kaluara, masa e kontributit q duhet t paguhet prcaktohet nga koha kur bhet.
“Pagesa aktuale pr t mbuluar periudha t kaluara, bhet vetm n kuotn minimale dhe sht 3 633 lek pr nj muaj sigurim vullnetar. Kjo kuot i korrespondon pags minimale mujore: 16 820 x 21.6%. N kto pagesa nuk aplikohen zbritje.
Shembull: Shtetasi A. D. ka gjithsej 15 vjet periudh kohore t ndar n 12 vjet periudh sigurimi dhe tre vjet t pambuluar me sigurim. Ai dshiron t’i mbuloj kto tre vjet me sigurim vullnetar. Masa e kontributit q do t paguhet nga shtetasi A. D. do t jet e barabart me pagesn aktuale mujore pr sigurim vullnetar, e cila aplikohet e till pr gjith periudhn tre vjeare. M konkretisht, pagesa aktuale pr nj muaj sigurim vullnetar sht 3 633 lek x 12 muaj x 3 vjet = 130 788 lek (pr tre vjet)”, - bn t ditur Instituti i Sigurimeve Shoqrore.
Pagesat mund t kryhen drejtprdrejt nga vendi i puns s emigrantit, pasi Instituti i Sigurimeve Shoqrore ka marrveshje me nj sr bankash, t cilat pranojn transfertat e parave pr kontributet e sigurimeve shoqrore, n emr t saj.
Kushtet pr t prfituar
1. Kan mbushur moshn 18 vje dhe akoma nuk iu ka lindur e drejta pr ndonj prfitim nga skema e sigurimit t detyruar;
2. Pr nj koh dhe shkaqe t caktuara nuk mund t sigurohen nga skema e sigurimit t detyrueshm;
3. Jan t siguruar n skemn e sigurimit t detyrueshm dhe krkojn q nprmjet sigurimit vullnetar t rrisin t ardhurat e tyre;
4. Nuk jan pjesmarrs n skemn e t vetpunsuarve n bujqsi.
Dokumentet dhe procedurat
1. Personi i interesuar paraqitet n Agjencin Lokale t Sigurimeve Shoqrore t vendit ku ai banon dhe merr kontakt me inspektorin e sigurimit vullnetar.
2. Personi i interesuar duhet t ket me vete dokumentet e mposhtme:
a) Fotokopje t librezs s puns, ku pasqyrohen periudhat e sigurimit;
b) Fotokopje t librezs s kontributeve, n rast se e disponon;
c) Fotokopje t letrnjoftimit elektronik.
3. Nse personi i interesuar bie dakord pr t’u siguruar vullnetarisht, do t marr dokumentin tip “Urdhr veprimi”, i cili plotsohet nga inspektori i sigurimit vullnetar t Agjencis Lokale t Sigurimeve Shoqrore.
4. Duke disponuar kt “Urdhr veprim” personi i interesuar paraqitet n bank pr t
pagesn. Me kryerjen e pagess ai pajiset nga banka me “Mandat arktimi”.
5. Pas marrjes s mandat arktimit, personi i interesuar rikthehet tek inspektori i sigurimit vullnetar t Agjencis Lokale t Sigurimeve Shoqrore, me t cilin lidh marrveshjen e sigurimit vullnetar, q nnshkruhet nga personi i interesuar dhe inspektori i sigurimit vullnetar t Agjencis Lokale t Sigurimeve Shoqrore (mandat arktimi n asnj rast nuk i dorzohet punonjsit t sigurimeve shoqrore. Ai sht personal dhe mbahet nga vet personi i interesuar).
6. Pas nnshkrimit t marrveshjes, inspektori i sigurimit vullnetar t Agjencis Lokale t Sigurimeve Shoqrore sht i detyruar t bj pasqyrimin n librez t kontributeve t personit t interesuar, ose t hap librez t re n qoft se nuk ka.