Tetë arsyet për të cilat Kina e la në baltë Shqipërinë ne vitet ‘70
Reagimi i Shqipërisë pas ndërprerjes së ndihmave ekonomike dhe ushtarake nga Kina. “ZP” boton letrën që Shqipëria i dërgon Kinës pas ndërprerjes së ndihmave
Më 27 korrik 1978 Ministria e Punëve të Jashtme të Republikës Popullore të Kinës i dorëzoi Ambasadës së Republikës Popullore Socialiste të Shqipërisë në Pekin një notë zyrtare, me anën e së cilës njoftohet se Qeveria Kineze ka vendosur të ndërpresë ndihmën ekonomike dhe ushtarake për Shqipërinë, të ndërpresë pagesat e ndihmës për Shqipërinë dhe të tërheqë specialistët ekonomikë dhe ushtarakë që punonin në Shqipëri deri në atë datë. Me këtë veprim të pabesë dhe armiqësor ndaj Shqipërisë socialiste, ju çorët pa skrupull marrëveshjet e përfunduara zyrtarisht midis të dy vendeve, shkelët në mënyrë brutale dhe arbitrare rregullat e normat elementare ndërkombëtare, dhe mosmarrëveshjet ideologjike i shtrirë edhe në marrëdhëniet shtetërore me Shqipërinë. Duke hedhur këtë hap armiqësor ndaj Shqipërisë socialiste, ju kërkoni të goditni e të dëmtoni ekonominë dhe aftësinë mbrojtëse të vendit tonë, të sabotoni çështjen e revolucionit e të socializmit në Shqipëri. Njëkohësisht ju minoni rëndë miqësinë vëllazërore midis popujve shqiptar e kine. Duke i dashur të keqen një vendi socialist, siç është Republika Popullore Socialiste e Shqipërisë, ju kënaqni armiqtë e socializmit e të revolucionit. Përgjegjësia për këtë akt reaksionar e antishqiptar, si dhe për pasojat e tij, bie plotësisht mbi palën kineze. Komiteti Qendror i Partisë së Punës të Shqipërisë dhe Qeveria Shqiptare prerjen brutale të ndihmave e kredive për Shqipërinë socialiste nga ana juaj e denoncojnë përpara gjithë opinionit publik botëror si një veprim që përsërit si në përmbajtje, ashtu edhe në formë, metodat e egra e shoviniste të Titos, Hrushovit, Berzhenjevit, të cilat dikur edhe Kina i ka pas dënuar. Komiteti Qendror i Partisë së Punës të Shqipërisë dhe Qeveria Shqiptare hedhin poshtë përpjekjet që bëhen në notën kineze për ta bërë fajtore Shqipërinë, për të akuzuar pa asnjë bazë udhëheqjen shqiptare se gjoja ajo është mosmirënjohëse për ndihmën e Kinës dhe se gjoja është përpjekur të sabotojë bashkëpunimin ekonomik e ushtarak midis të dy vendeve. Për çdo njeri normal është e pabesueshme dhe jashtë çdo logjike që Shqipëria, një vend i vogël, që lufton kundër rrethimit imperialist-revizionist e bllokadës së tij, që i është përveshur një pune të gjerë e të gjithanshme për zhvillimin e shpejtë ekonomik e kulturor të vendit, që punon pa u lodhur për forcimin e mbrojtjes së Atdheut të vetë socialist, të nxitë e të kërkojë vetë prishjen e bashkëpunimit ekonomik me Kinën, të refuzojë kreditë e ndihmat e saj, civile e ushtarake. Populli shqiptar, Partia dhe Qeveria e tij, të frymëzuar nga mësimet e marksizëm-leninizmit e nga parimet e internacionalizmit proletar, kanë luftuar sinqerisht e me konsekuencë për forcimin e miqësisë, të bashkëpunimit vëllazëror e të ndihmës reciproke midis Shqipërisë dhe Kinës. Ata e kanë çmuar kurdoherë lart ndihmën që Kina i ka dhënë Shqipërisë, duke e konsoliduar atë si një ndihmë internacionaliste të popullit kine, si një ndihmë që i shërbente çështjes së përgjithshme të revolucionit e të socializmit në botë, si një ndihmë që vinte nga një vend që quhej socialist. Populli shqiptar, Partia dhe Qeveria e tij, ashtu si më parë edhe tani, u përmbahen vlerësimeve që i kanë bërë kësaj ndihme dhe rolit të saj, midis faktorëve të tjerë të jashtëm, për zhvillimin e vendit tonë. Shqipëria socialiste, miqësinë e saj me popujt e vendeve të tjera kurrë nuk e ka parë si një mjet për të nxjerrë përfitime ekonomike. Në të njëjtën kohë, ajo nuk i ka lejuar askujt që ndihmën e bashkëpunimin ekonomik ta llogaritë si një investim për t’i diskutuar dhe imponuar vendit tonë pikëpamje politike e ideologjike që janë në kundërshtim me marksizëm-leninizmin dhe me interesat e socializmit. Republika Popullore Socialiste e Shqipërisë e mbrojti Partinë Komuniste të Kinës nga sulmi i revizionistëve hrushovianë në mbledhjen e Bukureshtit dhe në atë të Moskës të partive komuniste e punëtore të vitit 1960, ajo këtë e bëri me vetëdije për të mbrojtur parimet e marksizëm-leninizmit dhe jo për të marrë nga Kina disa fabrika dhe disa traktorë. Kur Shqipëria socialiste, për vite e vite me radhë, mbronte të drejtat e Kinës Popullore në Organizatën e Kombeve të Bashkuara kundër komplotit amerikan, ajo këtë nuk e bënte për interesa materiale, por për të mbrojtur një çështje të drejtë dhe parimore. Kur Partia e Punës e Shqipërisë dhe klasa jonë punëtore mbështeten qëllimet strategjike të Revolucionit Kulturor të Kinës, këtë nuk e bënë për të marrë ndonjë kompensim, por për të ndihmuar klasën punëtore kineze, komunistët dhe popullin kinez për ta shpëtuar vendin nga elementët kapitalistë që kishin uzurpuar pushtetin në Kinë. Qeveria Kineze, për të justifikuar prerjen e ndihmave për Shqipërinë, në pamundësi që të bëjë ndryshe, është kufizuar në argumente ekonomike e teknike të praktikës së thjeshtë e të zakonshme në marrëdhëniet midis dy shteteve. Këtë ju e bëni me qëllim që të fshihni arsyet e vërteta që ju shtynë të ndërmerrnit këtë akt armiqësor kundër Shqipërisë socialiste. Prerja e ndihmave dhe e kredive për Shqipërinë nuk mund të arsyetohet me 8 faktet që paraqitën në notën kineze, se gjoja zëvendësministri i Industrisë dhe i Minierave të Shqipërisë... refuzoi konsultimet e mëtejshme... dhe në mënyrë arrogante u dha fund bisedimeve, se nga specialistët shqiptarë nuk respektuan udhëzimet teknike të specialistëve kinezë në rafinerinë e përpunimit të thellë të naftës, se projekti kine në një objekt ushtarak nuk doli me sukses, për shkak të zbulimit të vonuar të zgavrave që rridhnin ujë si rezultat i studimeve gjeopolitike të dobëta nga ana shqiptare dhe se pala shqiptare ndryshoi mendim duke e marrë përsipër vetë punën dhe i dha fund ndihmës kineze për këtë objekt, se pala shqiptare krijoi pretekste të ndryshme dhe në kundërshtim me marrëveshjen, refuzoi të nënshkruante procesverbalet e vënies në shfrytëzim të objekteve, se pala shqiptare papritur refuzoi të pranonte 25 faturat me një shumë totale prej afro 100 milionë juanë Renminbi, se për arsye të mospërfilljes nga pala shqiptare të këshillave teknike të specialistëve kinezë, në Kombinatin Metalurgjik u formua një ngjitje në furrnaltë dhe këtë defekt specialistët shqiptarë e zhdukën vetë, pa pritur që të vinin specialistë të posaçëm nga Kina, se ambasadori shqiptar në Kinë refuzoi të pranonte notën kineze të 7 qershorit 1978. Këto argumente dhe fakte që sjell Qeveria Kineze, jo vetëm janë të sajuara e të shtrembëruara, por edhe sikur të mos ishin të tilla, ato nuk mund të shërbejnë kurrsesi si një bazë morale dhe juridike ku mund të mbështetet një shtet për të justifikuar prerjen e njëanshme e brutale të ndihmës ekonomike dhe ushtarake ndaj një shteti tjetër, me të cilin ka qenë në aleancë të ngushtë për një kohë të gjatë. Arsyet e vërteta të prerjes së ndihmave e të kredive për Shqipërinë nuk kanë karakter thjesht teknik, siç paraqiten në notën e Qeverisë Kineze, por kanë karakter thjesht teknik siç paraqiten në notën e Qeverisë Kineze, por kanë karakter të thellë politik e ideologjik. Në këtë letër Komiteti Qendror i Partisë së Punës të Shqipërisë dhe Qeveria Shqiptare do të hedhin dritë të plotë mbi këto shkaqe politike dhe ideologjike. Por me të parë po ndalemi të vërtetojmë se edhe argumentet që përdor pala kineze në notën e vet, nuk i përgjigjen aspak realitetit. Qeveria e Republikës Popullore Socialiste të Shqipërisë do ta njohë opinionin botëror me të vërtetën mbi marrëdhëniet ekonomike midis Kinës e Shqipërisë, e në mënyrë të veçantë për ato çështje që ngrihen në notën kineze, duke botuar notat e plota që janë shkëmbyer për këtë qëllim midis qeverive të dy vendeve. Këtu do të sqarojmë disa fakte që përmenden në notën kineze. Në notën kineze të 7 korrikut, duke radhitur në mënyrë tendencioze një varg shifrash mbi ndihmat që Kina i ka dhënë Shqipërisë, pasqyrohet dëshira e udhëheqjes kineze për t’u mburrur përpara botës. Ajo vepron njësoj siç ka vepruar dhe vepron udhëheqja revizioniste sovjetike që propagandon vazhdimisht me mburrje prej shteti të madh ndihmën që i ka dhënë dikur Shqipërisë. Detyrohemi t’u kujtojmë udhëheqësve kinezë se mburrjet e tyre janë krejt në kundërshtim me deklaratat zyrtare të bëra dikur nga vetë Qeveria Kineze.
Shkrimi është botuar në gazetën “Zëri i popullit” më datë 30 korrik 1978
Titulli është redaksional
Përgatiti: Matilda Arapi
Në numrin e së enjtes do të lexoni:
Arsyet e vërteta që çuan në shkëputjen e marrëdhënieve shqiptaro-kineze, sipas palës shqiptare
Si u ekzagjeruan ndihmat kineze për Shqipërinë në notën e 7 korrikut 1978 dhe reagimi i Tiranës
Manipulimet e kinezëve për ndihmat ushtarake dhe humbjet që ata i kanë kushtuar ekonomisë shqiptare.
Për më shumë na ndiqni në numrin e rradhës
16 Prill 2008
Më 27 korrik 1978 Ministria e Punëve të Jashtme të Republikës Popullore të Kinës i dorëzoi Ambasadës së Republikës Popullore Socialiste të Shqipërisë në Pekin një notë zyrtare, me anën e së cilës njoftohet se Qeveria Kineze ka vendosur të ndërpresë ndihmën ekonomike dhe ushtarake për Shqipërinë, të ndërpresë pagesat e ndihmës për Shqipërinë dhe të tërheqë specialistët ekonomikë dhe ushtarakë që punonin në Shqipëri deri në atë datë. Me këtë veprim të pabesë dhe armiqësor ndaj Shqipërisë socialiste, ju çorët pa skrupull marrëveshjet e përfunduara zyrtarisht midis të dy vendeve, shkelët në mënyrë brutale dhe arbitrare rregullat e normat elementare ndërkombëtare, dhe mosmarrëveshjet ideologjike i shtrirë edhe në marrëdhëniet shtetërore me Shqipërinë. Duke hedhur këtë hap armiqësor ndaj Shqipërisë socialiste, ju kërkoni të goditni e të dëmtoni ekonominë dhe aftësinë mbrojtëse të vendit tonë, të sabotoni çështjen e revolucionit e të socializmit në Shqipëri. Njëkohësisht ju minoni rëndë miqësinë vëllazërore midis popujve shqiptar e kine. Duke i dashur të keqen një vendi socialist, siç është Republika Popullore Socialiste e Shqipërisë, ju kënaqni armiqtë e socializmit e të revolucionit. Përgjegjësia për këtë akt reaksionar e antishqiptar, si dhe për pasojat e tij, bie plotësisht mbi palën kineze. Komiteti Qendror i Partisë së Punës të Shqipërisë dhe Qeveria Shqiptare prerjen brutale të ndihmave e kredive për Shqipërinë socialiste nga ana juaj e denoncojnë përpara gjithë opinionit publik botëror si një veprim që përsërit si në përmbajtje, ashtu edhe në formë, metodat e egra e shoviniste të Titos, Hrushovit, Berzhenjevit, të cilat dikur edhe Kina i ka pas dënuar. Komiteti Qendror i Partisë së Punës të Shqipërisë dhe Qeveria Shqiptare hedhin poshtë përpjekjet që bëhen në notën kineze për ta bërë fajtore Shqipërinë, për të akuzuar pa asnjë bazë udhëheqjen shqiptare se gjoja ajo është mosmirënjohëse për ndihmën e Kinës dhe se gjoja është përpjekur të sabotojë bashkëpunimin ekonomik e ushtarak midis të dy vendeve. Për çdo njeri normal është e pabesueshme dhe jashtë çdo logjike që Shqipëria, një vend i vogël, që lufton kundër rrethimit imperialist-revizionist e bllokadës së tij, që i është përveshur një pune të gjerë e të gjithanshme për zhvillimin e shpejtë ekonomik e kulturor të vendit, që punon pa u lodhur për forcimin e mbrojtjes së Atdheut të vetë socialist, të nxitë e të kërkojë vetë prishjen e bashkëpunimit ekonomik me Kinën, të refuzojë kreditë e ndihmat e saj, civile e ushtarake. Populli shqiptar, Partia dhe Qeveria e tij, të frymëzuar nga mësimet e marksizëm-leninizmit e nga parimet e internacionalizmit proletar, kanë luftuar sinqerisht e me konsekuencë për forcimin e miqësisë, të bashkëpunimit vëllazëror e të ndihmës reciproke midis Shqipërisë dhe Kinës. Ata e kanë çmuar kurdoherë lart ndihmën që Kina i ka dhënë Shqipërisë, duke e konsoliduar atë si një ndihmë internacionaliste të popullit kine, si një ndihmë që i shërbente çështjes së përgjithshme të revolucionit e të socializmit në botë, si një ndihmë që vinte nga një vend që quhej socialist. Populli shqiptar, Partia dhe Qeveria e tij, ashtu si më parë edhe tani, u përmbahen vlerësimeve që i kanë bërë kësaj ndihme dhe rolit të saj, midis faktorëve të tjerë të jashtëm, për zhvillimin e vendit tonë. Shqipëria socialiste, miqësinë e saj me popujt e vendeve të tjera kurrë nuk e ka parë si një mjet për të nxjerrë përfitime ekonomike. Në të njëjtën kohë, ajo nuk i ka lejuar askujt që ndihmën e bashkëpunimin ekonomik ta llogaritë si një investim për t’i diskutuar dhe imponuar vendit tonë pikëpamje politike e ideologjike që janë në kundërshtim me marksizëm-leninizmin dhe me interesat e socializmit. Republika Popullore Socialiste e Shqipërisë e mbrojti Partinë Komuniste të Kinës nga sulmi i revizionistëve hrushovianë në mbledhjen e Bukureshtit dhe në atë të Moskës të partive komuniste e punëtore të vitit 1960, ajo këtë e bëri me vetëdije për të mbrojtur parimet e marksizëm-leninizmit dhe jo për të marrë nga Kina disa fabrika dhe disa traktorë. Kur Shqipëria socialiste, për vite e vite me radhë, mbronte të drejtat e Kinës Popullore në Organizatën e Kombeve të Bashkuara kundër komplotit amerikan, ajo këtë nuk e bënte për interesa materiale, por për të mbrojtur një çështje të drejtë dhe parimore. Kur Partia e Punës e Shqipërisë dhe klasa jonë punëtore mbështeten qëllimet strategjike të Revolucionit Kulturor të Kinës, këtë nuk e bënë për të marrë ndonjë kompensim, por për të ndihmuar klasën punëtore kineze, komunistët dhe popullin kinez për ta shpëtuar vendin nga elementët kapitalistë që kishin uzurpuar pushtetin në Kinë. Qeveria Kineze, për të justifikuar prerjen e ndihmave për Shqipërinë, në pamundësi që të bëjë ndryshe, është kufizuar në argumente ekonomike e teknike të praktikës së thjeshtë e të zakonshme në marrëdhëniet midis dy shteteve. Këtë ju e bëni me qëllim që të fshihni arsyet e vërteta që ju shtynë të ndërmerrnit këtë akt armiqësor kundër Shqipërisë socialiste. Prerja e ndihmave dhe e kredive për Shqipërinë nuk mund të arsyetohet me 8 faktet që paraqitën në notën kineze, se gjoja zëvendësministri i Industrisë dhe i Minierave të Shqipërisë... refuzoi konsultimet e mëtejshme... dhe në mënyrë arrogante u dha fund bisedimeve, se nga specialistët shqiptarë nuk respektuan udhëzimet teknike të specialistëve kinezë në rafinerinë e përpunimit të thellë të naftës, se projekti kine në një objekt ushtarak nuk doli me sukses, për shkak të zbulimit të vonuar të zgavrave që rridhnin ujë si rezultat i studimeve gjeopolitike të dobëta nga ana shqiptare dhe se pala shqiptare ndryshoi mendim duke e marrë përsipër vetë punën dhe i dha fund ndihmës kineze për këtë objekt, se pala shqiptare krijoi pretekste të ndryshme dhe në kundërshtim me marrëveshjen, refuzoi të nënshkruante procesverbalet e vënies në shfrytëzim të objekteve, se pala shqiptare papritur refuzoi të pranonte 25 faturat me një shumë totale prej afro 100 milionë juanë Renminbi, se për arsye të mospërfilljes nga pala shqiptare të këshillave teknike të specialistëve kinezë, në Kombinatin Metalurgjik u formua një ngjitje në furrnaltë dhe këtë defekt specialistët shqiptarë e zhdukën vetë, pa pritur që të vinin specialistë të posaçëm nga Kina, se ambasadori shqiptar në Kinë refuzoi të pranonte notën kineze të 7 qershorit 1978. Këto argumente dhe fakte që sjell Qeveria Kineze, jo vetëm janë të sajuara e të shtrembëruara, por edhe sikur të mos ishin të tilla, ato nuk mund të shërbejnë kurrsesi si një bazë morale dhe juridike ku mund të mbështetet një shtet për të justifikuar prerjen e njëanshme e brutale të ndihmës ekonomike dhe ushtarake ndaj një shteti tjetër, me të cilin ka qenë në aleancë të ngushtë për një kohë të gjatë. Arsyet e vërteta të prerjes së ndihmave e të kredive për Shqipërinë nuk kanë karakter thjesht teknik, siç paraqiten në notën e Qeverisë Kineze, por kanë karakter thjesht teknik siç paraqiten në notën e Qeverisë Kineze, por kanë karakter të thellë politik e ideologjik. Në këtë letër Komiteti Qendror i Partisë së Punës të Shqipërisë dhe Qeveria Shqiptare do të hedhin dritë të plotë mbi këto shkaqe politike dhe ideologjike. Por me të parë po ndalemi të vërtetojmë se edhe argumentet që përdor pala kineze në notën e vet, nuk i përgjigjen aspak realitetit. Qeveria e Republikës Popullore Socialiste të Shqipërisë do ta njohë opinionin botëror me të vërtetën mbi marrëdhëniet ekonomike midis Kinës e Shqipërisë, e në mënyrë të veçantë për ato çështje që ngrihen në notën kineze, duke botuar notat e plota që janë shkëmbyer për këtë qëllim midis qeverive të dy vendeve. Këtu do të sqarojmë disa fakte që përmenden në notën kineze. Në notën kineze të 7 korrikut, duke radhitur në mënyrë tendencioze një varg shifrash mbi ndihmat që Kina i ka dhënë Shqipërisë, pasqyrohet dëshira e udhëheqjes kineze për t’u mburrur përpara botës. Ajo vepron njësoj siç ka vepruar dhe vepron udhëheqja revizioniste sovjetike që propagandon vazhdimisht me mburrje prej shteti të madh ndihmën që i ka dhënë dikur Shqipërisë. Detyrohemi t’u kujtojmë udhëheqësve kinezë se mburrjet e tyre janë krejt në kundërshtim me deklaratat zyrtare të bëra dikur nga vetë Qeveria Kineze.
Shkrimi është botuar në gazetën “Zëri i popullit” më datë 30 korrik 1978
Titulli është redaksional
Përgatiti: Matilda Arapi
Në numrin e së enjtes do të lexoni:
Arsyet e vërteta që çuan në shkëputjen e marrëdhënieve shqiptaro-kineze, sipas palës shqiptare
Si u ekzagjeruan ndihmat kineze për Shqipërinë në notën e 7 korrikut 1978 dhe reagimi i Tiranës
Manipulimet e kinezëve për ndihmat ushtarake dhe humbjet që ata i kanë kushtuar ekonomisë shqiptare.
Për më shumë na ndiqni në numrin e rradhës
16 Prill 2008