Bonot e thesarit, rritet interesi
Fabiola Çela
Nëse një individ dëshiron të investojë paratë e tij në bono thesari, kjo është periudha më e favorshme. Interesi i bonove të thesarit ka arritur majat. Kjo si rrjedhojë e rritjes së kërkesës së qeverisë për para.
Interesi
Në ankandin e fundit të zhvilluar nga Banka e Shqipërisë, interesi i bonove të thesarit një vjeçar ka arritur në 9.30 për qind, duke pësuar rritje. Sipas ekspertëve, shtrenjtimi i bonove ka ardhur si pasojë e kërkesës së lartë të qeverisë për borxh, e cila gjendet në nevojë për para. Për këtë arsye prej disa muajsh interesat e bonove të thesarit po ruajnë një treg rritës. Pra e thënë ndryshe, nëse dikush do të investojë paratë e tij, kjo është periudha më e favorshme për t'i investuar ato në bono thesari, pasi interesat e bonove të thesarit kanë arritur majat. Ndërkohë që vitet e kaluara, periudha më e mirë për të blerë bono thesari ishte fundi i vitit, dhe kjo si rrjedhojë e rritjes së kërkesës së qeverisë për borxh dhe mungesë relative të likuiditetit në treg. Ndërkohë këtë vit ka ndodhur e kundërta, interesi i bonove të thesarit 12 mujore ka arritur majat, në ankandin e fundit Yield-i mesatar i ponderuar ishte 9.30 për qind. Përveç qeverisë, me ndryshimet e bëra në ligj tani individët mund të marrin pjesë vetë në ankandet e bonove të thesarit.
Blerja
Bonot e thesarit janë letrat me vlerë, që qeveria i hedh në tregun financiar, nëpërmjet Bankës së Shqipërisë. Sa herë qeveria ka nevojë për para, pret këto letra me vlerë, që quhen bono thesari dhe i shet nëpërmjet Bankës së Shqipërisë. Bonot e thesarit mund të blihen pranë bankave tregtare apo edhe Bankës së Shqipërisë, ose filialeve të saj në rrethe. Eshtë e mjaftueshme paraqitja e letërnjoftimit së bashku me paratë që do investohen. Pas derdhjes së parave merret vërtetimi nga banka, si dhe plotësohet një deklaratë që i bashkangjitet kërkesës. Dy ditë pas shpalljes së rezultateve të ankandit, mund të shkojmë të tërheqim interesin. Ankandet për bono thesari me maturim tremujor zhvillohen çdo javë, ndërsa ato për bono me maturim gjashtëmujor dhe dymbëdhjetëmujor, çdo dy javë. Sipas përllogaritjeve me interesat aktuale të bonove të thesarit, individëve u leverdis më shumë të investojnë paratë e tyre në bono thesari, sesa t'i depozitojnë pranë bankave të nivelit të dytë. Kjo pasi nëse i hedhim një sy tregut vendas të parasë, duket qartë që investimi i parave të lira në bono thesari është më i leverdishmi. Kjo lidhet me faktin që jo vetëm se normat e interesit të bonove të thesarit janë më të larta sesa normat respektive të interesit të depozitave të ofruara nga bankat e nivelit të dytë, por edhe të qenit më likuid si investim.