Dekorohen rapsodet e kenges dhe polifonise labe
Dhjete emra te njohur, poete e rapsode te kenges dhe polifonise labe jane vleresuar nga Presidenti i Republikes, Bamir Topi, publikisht dhe zyrtarisht per vepren dhe punen e tyre te jashtezakonshme artistike dhe atdhetare. Ky vleresim vjen ne 100-vjetorin e shpalljes se Pavaresise. Shumica e tyre jane ende ne jete aktive krijuese si: Lefter Cipa, Kujtim Mici, Muhamet Tartari, Feti Brahimaj, Teno Lona, Sejmen Gjokoli dhe Tomorr Lelo, dhe disa "pas vdekjes"si: Dule Havari, Hamdi Pulo, Zaho Balili. Ata ia kane dale qe ne keto dhjetevjecaret e fundit, te skalisin emrat e tyre ne trashegimine e sterlashte shpirterore te Laberise, permes krijimeve artistike te njohura ane e mbane. Vleresimi i tyre me titujt "Mjeshter i Madh", "Naim Frasheri" i Arte dhe "Naim Frasheri" i Argjendte vjen pas propozimit te bere nga Akademia e Shkencave si nje vleresim per kontributin e tyre. Duke pershendetur ne emer te ketij grupi poeti Muhamet Tartari tha se, "Cdokush ka detyre te mbroje traditen e kulturen kombetare" - duke shprehur falenderime per Presidentin Topi dhe Akademine e Shkencave per vleresimin e ketyre emrave, disa pas vdekjes.
Dekorimet
Lefter Cipa me titullin "Mjeshter i Madh" me motivacionin: "Per kontribut te shquar ne forcimin dhe zhvillimin e kultures dhe folklorit shqiptar ne zonen e Bregut dhe me gjere, ne sjelljen e elementeve te rinj ne poezine dhe folklorin e Pilurit dhe Himares, si krijues dhe drejtues i grupit te famshem polifonik te Pilurit". Kujtim Mici, "Mjeshter i Madh" me motivacionin: "Per kontribut ne studimin, evidentimin dhe zhvillimin e folklorit te zones se Lumit te Vlores e sidomos ne fshatin e Terbacit, si themelues i grupit polifonik me emer te Terbacit". Muhamet Tartari, "Mjeshter i Madh" me motivacionin: "Per studime te spikatura te folklorit, per zhvillimin e poezise, kenges dhe valles labe perqendruar ne zonen e Vranishtit dhe Laberise ne rritjen e vlerave te iso-polifonise, si drejtues i grupit te famshem te Vranishtit". Dule Havari, pas vdekjes, "Naim Frasheri i Arte" me motivacionin: "Per pune te palodhur ne fushen e folklorit, si krijues dhe organizues i grupit folklorik dhe kenges dhe valles se zones se Dukatit". Feti Brahimaj, "Naim Frasheri i Argjente" me motivacionin: "Per veprimtari te dendur dhe efektive ne fushen e folklorit dhe riperteritjes se tradites, si krijues dhe organizator i grupit te shquar polifonik te Lapardhase dhe zones Kote-Drashovice te Vlores". Hamdi Pulo, pas vdekjes, "Naim Frasheri i Argjendte" me motivacionin: "Per evidentimin, zbulimin dhe zhvillimin cilesor te folklorit te Tragjasit, si krijues i shume vargjeve dhe kengeve me nivel ideo-artistik dhe patriotik". Teno Lona, "Naim Frasheri i Argjendte" me motivacionin: "Si krijues dhe
drejtues i grupit polifonik te Fterres dhe grupeve te zones se bregdetit te Sarandes".
Tomorr Lelo, "Naim Frasheri i Argjendte" me motivacionin: "Si organizator i afte i ansamblit folklorik "Cipini", si krijues i vecante dhe interpretues i momentit emocional dhe per zhvillimin edhe sot e kesaj dite i traditave folklorike te Laberise". Sejmen Gjokoli, "Naim Frasheri i Argjendte" me motivacionin: "Per aftesi te spikatura organizative, drejtuese, krijuese dhe interpretuese te kenges dhe valles labe, si themelues dhe drejtues i ansamblit "Bilbili", Vlore". Zaho Balili, pas vdekjes, "Naim Frasheri i Argjendte" me motivacionin: "Per kontribut te shquar ne zhvillimin e folklorit te zones se Tepelenes, vecanerisht me grupin e Hormoves, si drejtues i spikatur dhe rapsod".
Polifonia dhe vlerat e saj
Polifonia shqiptare, si nje vlere e pamohueshme e folklorit shqiptar e krijuar prej brezash nga populli yne, ndahet ne dy zona kryesore ku ajo interpretohet ne polifonine toske dhe polifonine labe, te cilat kane karakteristikat e tyre te vecanta ne menyren se si interpretohet. Nisur nga keto vlera te pamohueshme te polifonise shqiptare ne trashegimine tone shpirterore, por dhe ne ate boterore, me 25 nentor 2005, ajo u shpall "Kryeveper e trashegimise gojore e njerezimit", mbrojtur nga UNESCO.
I.Ndoj