Eurodeputetja Tanja Fajon: Vendimi për vizat, brenda 4 javësh
Ekskluzive për standard/Raporterja për Shqipërinë dhe Bosnjën: Unë pres që KE të paraqesë propozimin legjislativ për heqjen e vizave në fund të majit
Zonja Fajon, n far stadi sht aktualisht Shqipria pr sa i prket liberalizimit t vizave? Ekspertt evropian ishin disa dit m par n vendin ton, por ende nuk ka asnj t dhn lidhur me rezultatet e nxjerra prej tyre, a mund ta dim se si ka shkuar kjo ekspertiz?
Un pres q raporti t jet pozitiv. Ndoshta disa shtje t vogla do t mbeten t hapura, por procesi m n fund sht drejt fundit t tij. Un besoj q Shqipria sht gati pr t’iu bashkuar regjimit t lvizjes s lir, pasi ka arritur nj progres mbreslns gjat muajve t fundit. Shqipria duhet t ishte q prej nj viti pjes e lvizjes s lir, por duket se vendimi i marr n fund t korrikut nga Komisioni Evropian, ku prfshiu Maqedonin, Serbin dhe Malin e Zi, n t ashtuquajturn lista e bardh “Schengen”, i shtyu autoritetet tuaja t’i merrnin detyrat e tyre me shum seriozitet.
Shpresoj q Komisioni Evropian do ta bj propozimin pr liberalizmin e vizave n fund t majit, duke qen se qytetart e vendit tuaj kan mjaft nevoj pr lajme pozitive nga Brukseli. Por fillimisht, ne duhet t presim rezultatin e misionit t ekspertve. Komisioni Evropian do t’i bj publike ato n Parlamentin Evropian, n Komisionin e Lirive Civile, t Drejtsis dhe Punve t Brendshme dhe n Kshill, n fund t prillit dhe un nuk dua t paragjykoj vlersimin e tyre. Dhe n qoft se rezultatet jan pozitive, ashtu si un i pres, ather ndoshta do t mbesin disa shtje t vogla t hapura dhe pr kt gj un nuk shoh asnj arsye pr nj vones t mundshme.
A i ka plotsuar Shqipria kushtet teknike pr t prfituar nga liberalizimi i vizave me vendet antare t BE-s?
Un pres q Komisioni Evropian me t gjitha gjasat t paraqes propozimin legjislativ pr heqjen e vizave n fund t majit. do vones e mtejshme nuk do t mund t justifikohet nse vendi i ka plotsuar kriteret, edhe nse ka ende shtje t vogla pr t prmirsuar. M lejoni t’ju kujtoj se n fund t korrikut, vetm Maqedonia i kishte prmbushur t gjitha standardet, ndrsa Serbia dhe Mali i Zi kishin ende disa detyra pr t prmbushur, megjithat Parlamenti Evropian dhe Kshilli mund t punojn mbi ndryshimet e propozuara. Kur (Serbia dhe Mali i Zi) ishin n fund t procesit, pati ende misione ekspertsh dhe un nuk do t prjashtoj q kjo mund t ndodh edhe n rastin konkret n procesin me Shqiprin dhe Bosnjn.
Cili sht ndryshimi midis Shqipris dhe Bosnjs n kt proces? A mund t na thoni cili shtet sht m prpara?
Le t jemi t qart. Liberalizimi i vizave nuk sht nj konkurs, por ka t bj me plotsimin e kritereve. Ne kemi rn dakord n fund t nntorit n nj deklarat me shkrim t Parlamentit Evropian dhe Kshillit, se ne do t merremi me procesin e liberalizimit t vizave, si nj shtje urgjente pr Shqiprin dhe Bosnjn, n momentin q kto do t prmbushnin t gjitha kriteret. Le t shohim raportin nga komisioni n fund t prillit. T dyja vendet kan
prparim t ndjeshm. Un uroj q ne t mund ta miratojm, pasi t kemi marr vlersimin prfundimtar, legjislacionin prkats prpara pushimeve t vers 2010.
Kur do t merret vendimi i fundit pr Shqiprin dhe kur do t fillojn qytetart shqiptar t lvizin pa viza n vendet e Evrops s Bashkuar? A mund t themi q n korrik nuk do kemi nevoj pr viza pr t udhtuar npr Evrop?
Ashtu si e kam prmendur m lart, ne tani po presim q n fund t prillit Komisioni Evropian t bj prezente rezultatet e misionit t ekspertve n Parlamentin dhe Kshillin e BE-s. M pas, Komisioni Evropian me shum mundsi do t prezantoj propozimin pr liberalizimin e vizave para fundit t majit. Kjo do t thot q propozimi do t hyj n procedurn e PE-s n qershor, q do t thot se sht von q liberalizmi i vizave t jet gati n korrik. Parlamenti do t bj m t mirn e mundshme pr t prshpejtuar procesin dhe t njjtn gj un pres edhe nga Kshilli i BE-s. Un do t’u sugjeroja politikanve t prgjegjshm n vendin tuaj, q t fokusohen n punn e mbetur pr t
q t mos rrezikojm vonesa t tjera, se sa t premtojn data, t cilat rrisin pritshmrit m shum sesa duhet.
Si po ndikon refuzimi i opozits pr t
nj jet parlamentare normale n procesin e liberalizmit?
Nj Parlament q funksionon plotsisht, sht thelbsor pr nj demokraci q funksionon plotsisht. Nse kriza politike aktuale vazhdon, ajo mund t pengoj Shqiprin pr t arritur standardet q krkohen nga nj vend q ka aplikuar pr antarsim n BE dhe q krkon t jet n hapsirn e udhtimit t lir “Schengen”. N mnyr q t kihet sukses n kto procese sfiduese, Shqipria duhet t tregoj nj nivel t lart t stabilitetit politik dhe kulturs demokratike. N respekt t ksaj sht shum e rndsishme t kemi dialog parlamentar, i cili sht thelbsor pr funksionimin e institucioneve t shtetit dhe gjithashtu po aq thelbsor n prparimin me reformat kye. Dua t theksoj se transparenca sht nj nga shtyllat kryesore t BE. Un shpresoj q lidert politik n Shqipri do t marrin prgjegjsit e tyre dhe t zgjidhin krizn aktuale politike n mnyr konstruktive dhe me frym evropiane.
Nse do t kemi nj shtyrje t liberalizimit t vizave, cili mendoni se do ishte shkaku?
sht gjithmon e vshtir dhe jo fort e knaqshme t flassh pr data, pasi kjo i v t gjith personat e prfshir n nj pozicion shum t vshtir dhe mund t ngrej pritshmri, t cilat n fund mund t mos prmbushen dhe kjo mund t jet zhgnjyese. Nga ana tjetr, vendosja e datave mund t jet shum produktive, pasi shkakton pak presion. Ne filluam me korrikun si nj muaj i mundshm pr liberalizimin e vizave, kur ky qllim dukej real, shum nuk ishin dakord me kt nj vit m par. Ne krijuam presion t fort mbi t gjith dhe tani kemi rezultate t mira n Shqipri. N fund t fundit, edhe nse heqja e vizave ndodh pak muaj pas korrikut, do t jet nj zhvillim i mir, sidoqoft. Un uroj q procesi t mbaroj para pushimeve t vers, por kam frik se koha po na ikn nga duart. Ne ndrkoh jemi duke pritur propozimin nga Komisioni Evropian dhe deri sa ta kemi kt propozim, duart tona jan t lidhura.