E Diel, 1 Nëntor 2026

Fenomeni “Horri” Lena dhe fenomeni Delijorgji

Dje kam pasur shumë telefonata dhe mesazhe nga qytetarë të Këlcyrës dhe Përmetit, sidomos nga njerëz që këto ditë po kthehen për turizëm në vendlindjen e tyre nga Greqia. Nuk dua të përshkruaj as irritimin e tyre dhe as akuzat dhe thashethemet që artikulojnë, pasi i dëgjojnë rrugëve. Por dua të flas për dëshpërimin e tyre. Përfytyroni qindra qytetarë nga Këlcyra, Përmeti, por dhe Tepelena e Gjirokastra, të cilët në gjithë Jugun kanë patur zonë turistike të vetme Grykën e Këlcyrës. Kthehen një ditë dhe e gjejnë një sipërfaqe disa hektarë të betonuar nga një batakçi. Kërkojnë të shikojnë, ku është burimi në anë të rrugës dhe një roje që flet gjysmë shqip, gjysmë greqisht të thotë se nuk ka pasur burim. Dhe nuk ka faj. Në një përgjigje zyrtare për gazetën “TemA”, Ministria e Mjedisit në vend të na shpjegojë ku është burimi, me të cilin furnizohej me ujë ai që quhej Mulliri i Beut dhe i Katundishtës, dhe që ne ia kemi botuar për fat të mirë nga harta satelitore e Google e vitit 2007, na thotë se burimi tjetër, 2 km më tutje, i quajtur “Uji i Zi”, është shëndoshë e mirë dhe akoma nuk e ka betonuar ndonjë horr tjetër. Pra, ne e pyesim qeverinë, pse nuk e hedh në erë betonin e Harri Lenës dhe të nxjerrë prapë në sipërfaqe burimin, qeveria në thotë që 2 km më tutje është një burim tjetër akoma i pavarrosur.

Tashmë, emigrantët që po kthehen në shtëpitë e tyre janë të dëshpëruar dhe të revoltuar me atë që ndodh. Kanë punuar një vit në Greqi dhe vijnë të pushojnë në vendlindje. Te burimi që ka ëndërruar gjithë rrugës, nuk ndalon dot të freskohet, pasi ai nuk ekziston më. Një sipërfaqe disa hektarë është mbushur me beton. Disa kodra para se të mbërrish në Grykën e Këlcyrës janë shkatërruar nga gërmimet pa leje. Shkon në shtëpi dhe nuk ka drita. Pyet njerëzit, kur vijnë dritat, dhe i thonë se një Horri Lena ka marrë leje katër orë të fikë dritat e gjithë Jugut dhe i ka mbajtur fikur 24 orë, se do montonte një kabinë te toka që ka zaptuar. I njëjti njeri ka zhdukur burimin, i njëjti njeri ka shkatërruar kodrat përreth duke vjedhur zhavorr dhe duke shkatërruar natyrën. I njëjti njeri ka zaptuar pronat e të tjerëve. I njëjti njeri ka korruptuar shtetin shqiptar dhe ka ndarë tapi me ligjin 7501 në maj të vitit 2008 duke folur në emër të Sali Berishës. I njëjti njeri ka hapur llafin se do të ndërtojë fshat turistik dhe ndërton fabrikë uji, të cilin e grabit. I njëjti njeri korrupton prokurorinë e Gjirokastrës dhe nuk lejon që ajo të fillojë procedim penal ndaj tij, edhe pse ka kallëzim penal nga qytetarët. I njëjti njeri nuk dënohet as nga Polica Ndërtimore as nga e Mjedisit, por i vihen disa gjoba simbolike, ndërsa shëmtitë e tij po shkatërrojnë Jugun. I njëjti njeri gënjen kryetarët e komunave rrotull se do t’iu shtrojë ndonjë rrugë falas, po ta lejojnë të vjedhë ca zhavorr fushave dhe kodrave, sa të mbarojë punë. Dhe shteti është i gjithi në shërbim të tij. Aty bëhet një vepër gjigante pa leje dhe s’ka një tabelë në rrugë se kush punon dhe çfarë bën. Nuk ka një projekt të afishuar. Bukuria e vetme natyrore në Grykën e Këlcyrës po kthehet me shpejtësi në një varrezë plastikash dhe po i hapet rrugë kështu një krimi me leje të shtetit. Kur të vijnë vitin tjetër emigrantët, nuk do të shohin vetëm betonin e dyshemesë, por dhe të çatisë, do të shohin Vjosën e pistë dhe terrenin e shkatërruar. Historia e turizmit dhe ëndrrës për t’u kthyer në një oaz në vendlindje merr fund.

Fenomeni ‘Horri Lena’ është tipik fenomen qeverisjeje në qeverinë e Sali Berishës. Edhe pse nuk ka të bëjë me fishekë, ai është i njëjtë me fenomenin ‘Delijorgji’, pasi njësoj si atje shteti këtu bën sikur nuk shikon asgjë. Bën sikur nuk shikon zaptimet, bën sikur nuk shikon shkatërrimet, bën sikur nuk shikon zhdukjen dhe gllabërimin e një burimi publik, bën sikur nuk shikon mungesën e lejeve dhe katastrofën ekologjike që shkakton ky horr në një nga perlat e natyrë shqiptare. Edhe këtu njësoj si në Gërdec maskohet duke përmendur emrin e Sali Berishës nga mëngjesi në darkë, madje dhe detaje nga bisedat me të se si ka urdhëruar që të jepen tapitë me ligjin 7501 në maj të 2008, që ky Horr të zaptojë toka. Dhe për koincidencë, njësoj të dy këta horra janë me origjinë shqiptaro-greke dhe përpiqen të mbrohen me këtë status. Nuk di ç’duhet të shpërthejë, që qeveria të thotë për herë të parë, tani po dëgjojmë për këtë katastrofë që ka bërë Horri Lena në Grykë të Këlcyrës. Por është mirë që diçka të shpërthejë, se ndryshe këtu të rrahin dhe nuk të lënë të qash.

Më shumë nga Aktualitet

Të gjitha ›