Forca e gjeniut
Shumë prej atyre protagonistëve të jetës publike që shkruan dhe folën këto ditë për Presidentin e "Top Media"-s, bashkohen në një pikë ndërsa e përkufizojnë: Dritan Hoxha ishte një gjeni. Këtu bashkohesha dhe bashkohem dhe unë, sa kohë që mjerisht ai nuk na dëgjon: ai ishte një gjeni që kapërceu brezin e tij, kohën e tij, hapësirën e tij.
Kjo shprehje duket një tautologji: Gjeniu sipas fjalorëve është dikushi, apo entiteti abstrakt, të cilit i blatohet aftësia për t‘u paraprirë ngjarjeve të jetës njerëzore, apo për të frymëzuar vendimet e saj. Sipas një përkufizimi tjetër, për antikët ishte "shpirti i mirë që drejton njerëzit në jetën e tyre, apo mbron një qytet, një territor, një popull". Sipas një tjetër përkufizimi akoma, gjeniu është një qenie imagjinare apo një person real që është në gjendje të ndikojë disa ngjarje të jetës. Akoma dhe më: është një aftësi; një talent, një predispozitë natyrale!
Thuajse të gjithë përkufizimet kanë diçka të përbashkët që mund të identifikohet në personin e Dritan Hoxhës, themeluesit të një perandorie mediatike, që me humbjen e tij vendoset para sfidave të mëdha. Ai ka shumëçka të përbashkët me historinë e gjenive në fusha të tjera edhe jashtë Shqipërisë: pasionin, krijimtarinë, pamatshmërinë e fushës ku lëvizte mendja e tij, origjinën nga një familje e thjeshtë, ngjashmërinë në mbështetjen për projektet e tij mediatikë apo të biznesit te shokët e klasës, të fëmijërisë etj. Dhe ja disa arsye të tjera, pse ai ishte gjeni, apo pse ai ishte dikush që kapërceu brezin e vet, kohën e vet, hapësirën e vet.
Pse Dritan Hoxha kapërceu brezin e vet?
Dritan Hoxha i përkiste një brezi 40-vjeçarësh që janë duke zënë vende kyçe në jetën shoqërore, ekonomike të vendit e që në fushën ku luajti, ku ushtroi veprimtarinë e vet, realizoi vepra që ishin më të mirat në llojin e tyre. Më të paarritshmet. Të matshme apo më të mira se gjetkë, d.m.th jashtë Shqipërisë. Nuk ka njeri tjetër të brezit të vet që të mburret me suksese të krahasueshme: ka pasur kryeministra më të rinj, por që nuk mund të pretendojnë se kanë lënë gjurmë të pashlyeshme, apo vepra me aq ndikim në të gjithë jetën kombëtare si Dritan Hoxha. Mediat e krijuara falë Hoxhës nuk ndikuan vetëm mediat e tjera, por të gjithë shoqërinë!
Merita e Hoxhës ishte se ai arriti të krijonte një ndërmarrje të shkëlqyer mediatike drejtuar kryesisht me brezin e vet, ama që mobilizoi energjitë krijuese të të rinjve, edhe më të rinjve si ai. Nxiti ëndrra, motive jete te brezat e rinj me masivitetin e programeve që frymëzoi, cilësinë e shkëlqyer të tyre, garën e vërtetë që instaloi në to etj. Bash për këtë arsye, Arbën Xhaferri e quajti "emblemë të optimizmit dhe suksesit të rinisë në ditët e zymta të tranzicionit shqiptar."
Suksesi i mediave të Hoxhës u detyrohet jo thjesht ideve, por dhe aftësive të shkëlqyera të tijat në identifikimin e menaxherëve luajalë, intuitivë, besnikë të ideve, por dhe besnikë dhe në planin njerëzor. Falë tyre ai arriti të krijonte stafe administrimi plotësisht me të rinj, ndërmarrje të stilit perëndimor që funksiononin në mënyrë të përsosur dhe pa praninë fizike të tij, krejt ndryshe nga kompanitë tipike shqiptare. Ky grup menaxherësh të brezit të tij, shpesh shokë klase, fëmijërie, apo lagjeje, diti duke pasur pranë frymëzimin e përhershëm, aftësitë krijuese të tij, orientimin e tij të pandërprerë kah më e mira, më e bukura që vinte nga Perëndimi, të krijonte stafe gazetareske, artistike etj., që e bënë "Top Media"-n kompani lider në vend dhe në rajon. Njerëz që rrallë e braktisin anijen që konstruktoi dhe drejtoi ai. Ai dallonte nga të tjerët, sepse intuita e tij ishte e pakrahasueshme jo thjesht në media, por dhe në biznes! Dhe ndërsa kërkoheshin imazhe për ta përkujtuar, duket se nuk kishte shumë pamje televizive të Dritan Hoxhës: ai nuk e shprehte as në mediat e veta, kënaqësinë për atë që kishte bërë. Apo ekzaltimin për idetë e veta si të tjerë bosë mediash.
Idetë dhe projektet e Hoxhës të realizuara në praktikë mundën konkurrencën në nivele tronditëse. Ai i tërhoqi konkurrentët e mundur në këto projekte si aleatë. Ai mposhti skepticizmin e njerëzve të tjerë të biznesit, financës, që u bënë partnerë të projekteve të erës së re, duke i besuar pa kushte atij dhe ideve të tij. Me primatet e audiencës, teknologjisë, besueshmërisë, që shohim sot!
Dritan Hoxha kapërceu kohën e tij si të gjithë gjenitë. Vepra e tij kryesore, grupi mediatik që ngjizi apo konceptoi jo në mënyrë konvencionale, është një vepër që kapërcen kohën për fushën ku operon ajo, në media. Nuk ka media shqiptare që të ketë standarde teknologjike, në imazh, në informacion, në spektakël, si të tijat dhe për këto standarde atë e sheh të rreshtuar në vijë të parë bashkë me mediat apo emitentët më të mirë televizivë perëndimorë. Mund të gjendet në internet shprehja e ekzaltimit të kompanisë "Thomson", që pikërisht në telefoninë mobile shqiptare falë Dritan Hoxhës arriti të aplikonte për herë të parë teknologjitë më të fundit, me kosto më të ulët. Askush, asnjë subjekt, asnjë ndërmarrje, asnjë biznes në një fushë tjetër të veprimtarisë ekonomike, mediatike, politike, shoqërore, nuk mund të pretendojë një sukses të ngjashëm me të tijin. Pra, ai kapërceu kohën jo vetëm në biznesin e mediave, por në biznes në përgjithësi.
Ai detyroi politikën të bënte ndryshime legjislative, të miratonte ligje që pa të, pa veprën e tij mund të dukeshin të parakohshme, ndërsa vendi vuan mungesën e dritës, ujit, apo dhe shumë mungesa të tjera banale tipike për fillim shekullin e 20-të dhe jo të 21. Ai e detyroi politikën të përkulej para forcës së tij, pavarësisht luhatjeve të përkohshme në marrëdhëniet me shtetin. Me gjithë këto luhatje, pasojë e goditjeve politike, më absurdet, më të fortat, më të rëndat prej qeverive të ndryshme, marrë në tërësi programet e "Top Channel", reflektuan gjithnjë pavarësi. Pavarësinë e fuqisë së madhe mediatike, për të cilën kanë nevojë të tjerët, pra dhe politika. Kundërshtarët e tij prej politikës nuk arritën të vërtetonin asnjëherë akuzat e bëra ndaj tij, me gjithë dëshirën e paepur për ta bërë këtë dhe thjesht simuluan indiferencë ndaj kolosit që ai krijoi.
Dritan Hoxha kaloi me veprën e vet, hapësirën e tij. D.m.th hapësirën e Shqipërisë politike, por pse jo dhe të rajonit. Ishte diçka vërtet emocionuese të testoje sot këtë pikërisht te mënyra si kanë reaguar për vdekjen e tij, shqiptarët kudo që janë. Ndërsa mund të imagjinoje reagimet e politikanëve të kësaj hapësire, reagimi për vdekjen e tij prej qytetarëve të thjeshtë, i ushtarakëve të TMK, i intelektualëve të klasit të parë në Kosovë, Maqedoni ishte vërtet konfirmim i veprës së madhe në hapësirë të Dritan Hoxhës. Ishte një vepër e jashtëzakonshme kombëtare, në favor të unifikimit të gjuhës, të kulturës, aq shumë të rëndësishme për një komb të vogël të ndarë në disa pjesë, apo me një emigracion të konsiderueshëm, që kërcënon zhdukjen e thelbit kombëtar. Falë "DigitAlb"-it fëmijët shqiptarë jashtë vendit mund të mësojnë shqip, të mendojnë njëlloj si moshatarët e tyre kudo nëpër atdhe e të ndihen krenarë për kombin e tyre. Asnjë ndërmarrje qeveritare nuk mund të bëjë atë që bën kjo platformë, madje dhe me programe të mirëfillta për mësimin e gjuhës dhe kulturës shqipe, të frymëzuar pikërisht prej tij. Ai tërhoqi në jetën kombëtare atë pjesë të kombit që përkohësisht ose jo është larg kufijve zyrtarë, por që ndihet e përfshirë falë veprës që quhet "Top Media". Kjo nuk ishte rastësore: Dritan Hoxha krijoi me vetëdije një media që reflektoi para së gjithash, e më shumë se të gjithë, karakter kombëtar, po aq sa dhe bashkëkohor. Mediat e tij ishin dhe mbetën në mënyrë unikale bartëse të kauzave kombëtare, krahasuar me mediat e tjera audiovizive. Ai ngjalli interesin dhe të operatorëve ndërkombëtarë të biznesit për atë që krijoi.
Për të gjitha këto arsye para veprës së këtij njeriu që kapërceu kohën, brezin, hapësirën e tij, nderimi në rastin e vdekjes ishte i jashtëzakonshëm. Funerali i tij ishte diçka unikale. Ai reflektonte dhimbjen dhe respektin e të gjithë punonjësve pa përjashtim apo bashkëpunëtorëve të "Top Media"-s, që në një mënyrë ose në tjetër janë të lidhur me "Top Channel"-in, të armiqve apo rivalëve të tij, të njerëzve të thjeshtë që ndaleshin për ta duartrokitur arkëmortin që ecte ngadalë në bulevardin që ka parë shumë funerale. Por jo si të njeriut që i parapriu kohës së shqiptarëve me veprën e tij.
Kjo shprehje duket një tautologji: Gjeniu sipas fjalorëve është dikushi, apo entiteti abstrakt, të cilit i blatohet aftësia për t‘u paraprirë ngjarjeve të jetës njerëzore, apo për të frymëzuar vendimet e saj. Sipas një përkufizimi tjetër, për antikët ishte "shpirti i mirë që drejton njerëzit në jetën e tyre, apo mbron një qytet, një territor, një popull". Sipas një tjetër përkufizimi akoma, gjeniu është një qenie imagjinare apo një person real që është në gjendje të ndikojë disa ngjarje të jetës. Akoma dhe më: është një aftësi; një talent, një predispozitë natyrale!
Thuajse të gjithë përkufizimet kanë diçka të përbashkët që mund të identifikohet në personin e Dritan Hoxhës, themeluesit të një perandorie mediatike, që me humbjen e tij vendoset para sfidave të mëdha. Ai ka shumëçka të përbashkët me historinë e gjenive në fusha të tjera edhe jashtë Shqipërisë: pasionin, krijimtarinë, pamatshmërinë e fushës ku lëvizte mendja e tij, origjinën nga një familje e thjeshtë, ngjashmërinë në mbështetjen për projektet e tij mediatikë apo të biznesit te shokët e klasës, të fëmijërisë etj. Dhe ja disa arsye të tjera, pse ai ishte gjeni, apo pse ai ishte dikush që kapërceu brezin e vet, kohën e vet, hapësirën e vet.
Pse Dritan Hoxha kapërceu brezin e vet?
Dritan Hoxha i përkiste një brezi 40-vjeçarësh që janë duke zënë vende kyçe në jetën shoqërore, ekonomike të vendit e që në fushën ku luajti, ku ushtroi veprimtarinë e vet, realizoi vepra që ishin më të mirat në llojin e tyre. Më të paarritshmet. Të matshme apo më të mira se gjetkë, d.m.th jashtë Shqipërisë. Nuk ka njeri tjetër të brezit të vet që të mburret me suksese të krahasueshme: ka pasur kryeministra më të rinj, por që nuk mund të pretendojnë se kanë lënë gjurmë të pashlyeshme, apo vepra me aq ndikim në të gjithë jetën kombëtare si Dritan Hoxha. Mediat e krijuara falë Hoxhës nuk ndikuan vetëm mediat e tjera, por të gjithë shoqërinë!
Merita e Hoxhës ishte se ai arriti të krijonte një ndërmarrje të shkëlqyer mediatike drejtuar kryesisht me brezin e vet, ama që mobilizoi energjitë krijuese të të rinjve, edhe më të rinjve si ai. Nxiti ëndrra, motive jete te brezat e rinj me masivitetin e programeve që frymëzoi, cilësinë e shkëlqyer të tyre, garën e vërtetë që instaloi në to etj. Bash për këtë arsye, Arbën Xhaferri e quajti "emblemë të optimizmit dhe suksesit të rinisë në ditët e zymta të tranzicionit shqiptar."
Suksesi i mediave të Hoxhës u detyrohet jo thjesht ideve, por dhe aftësive të shkëlqyera të tijat në identifikimin e menaxherëve luajalë, intuitivë, besnikë të ideve, por dhe besnikë dhe në planin njerëzor. Falë tyre ai arriti të krijonte stafe administrimi plotësisht me të rinj, ndërmarrje të stilit perëndimor që funksiononin në mënyrë të përsosur dhe pa praninë fizike të tij, krejt ndryshe nga kompanitë tipike shqiptare. Ky grup menaxherësh të brezit të tij, shpesh shokë klase, fëmijërie, apo lagjeje, diti duke pasur pranë frymëzimin e përhershëm, aftësitë krijuese të tij, orientimin e tij të pandërprerë kah më e mira, më e bukura që vinte nga Perëndimi, të krijonte stafe gazetareske, artistike etj., që e bënë "Top Media"-n kompani lider në vend dhe në rajon. Njerëz që rrallë e braktisin anijen që konstruktoi dhe drejtoi ai. Ai dallonte nga të tjerët, sepse intuita e tij ishte e pakrahasueshme jo thjesht në media, por dhe në biznes! Dhe ndërsa kërkoheshin imazhe për ta përkujtuar, duket se nuk kishte shumë pamje televizive të Dritan Hoxhës: ai nuk e shprehte as në mediat e veta, kënaqësinë për atë që kishte bërë. Apo ekzaltimin për idetë e veta si të tjerë bosë mediash.
Idetë dhe projektet e Hoxhës të realizuara në praktikë mundën konkurrencën në nivele tronditëse. Ai i tërhoqi konkurrentët e mundur në këto projekte si aleatë. Ai mposhti skepticizmin e njerëzve të tjerë të biznesit, financës, që u bënë partnerë të projekteve të erës së re, duke i besuar pa kushte atij dhe ideve të tij. Me primatet e audiencës, teknologjisë, besueshmërisë, që shohim sot!
Dritan Hoxha kapërceu kohën e tij si të gjithë gjenitë. Vepra e tij kryesore, grupi mediatik që ngjizi apo konceptoi jo në mënyrë konvencionale, është një vepër që kapërcen kohën për fushën ku operon ajo, në media. Nuk ka media shqiptare që të ketë standarde teknologjike, në imazh, në informacion, në spektakël, si të tijat dhe për këto standarde atë e sheh të rreshtuar në vijë të parë bashkë me mediat apo emitentët më të mirë televizivë perëndimorë. Mund të gjendet në internet shprehja e ekzaltimit të kompanisë "Thomson", që pikërisht në telefoninë mobile shqiptare falë Dritan Hoxhës arriti të aplikonte për herë të parë teknologjitë më të fundit, me kosto më të ulët. Askush, asnjë subjekt, asnjë ndërmarrje, asnjë biznes në një fushë tjetër të veprimtarisë ekonomike, mediatike, politike, shoqërore, nuk mund të pretendojë një sukses të ngjashëm me të tijin. Pra, ai kapërceu kohën jo vetëm në biznesin e mediave, por në biznes në përgjithësi.
Ai detyroi politikën të bënte ndryshime legjislative, të miratonte ligje që pa të, pa veprën e tij mund të dukeshin të parakohshme, ndërsa vendi vuan mungesën e dritës, ujit, apo dhe shumë mungesa të tjera banale tipike për fillim shekullin e 20-të dhe jo të 21. Ai e detyroi politikën të përkulej para forcës së tij, pavarësisht luhatjeve të përkohshme në marrëdhëniet me shtetin. Me gjithë këto luhatje, pasojë e goditjeve politike, më absurdet, më të fortat, më të rëndat prej qeverive të ndryshme, marrë në tërësi programet e "Top Channel", reflektuan gjithnjë pavarësi. Pavarësinë e fuqisë së madhe mediatike, për të cilën kanë nevojë të tjerët, pra dhe politika. Kundërshtarët e tij prej politikës nuk arritën të vërtetonin asnjëherë akuzat e bëra ndaj tij, me gjithë dëshirën e paepur për ta bërë këtë dhe thjesht simuluan indiferencë ndaj kolosit që ai krijoi.
Dritan Hoxha kaloi me veprën e vet, hapësirën e tij. D.m.th hapësirën e Shqipërisë politike, por pse jo dhe të rajonit. Ishte diçka vërtet emocionuese të testoje sot këtë pikërisht te mënyra si kanë reaguar për vdekjen e tij, shqiptarët kudo që janë. Ndërsa mund të imagjinoje reagimet e politikanëve të kësaj hapësire, reagimi për vdekjen e tij prej qytetarëve të thjeshtë, i ushtarakëve të TMK, i intelektualëve të klasit të parë në Kosovë, Maqedoni ishte vërtet konfirmim i veprës së madhe në hapësirë të Dritan Hoxhës. Ishte një vepër e jashtëzakonshme kombëtare, në favor të unifikimit të gjuhës, të kulturës, aq shumë të rëndësishme për një komb të vogël të ndarë në disa pjesë, apo me një emigracion të konsiderueshëm, që kërcënon zhdukjen e thelbit kombëtar. Falë "DigitAlb"-it fëmijët shqiptarë jashtë vendit mund të mësojnë shqip, të mendojnë njëlloj si moshatarët e tyre kudo nëpër atdhe e të ndihen krenarë për kombin e tyre. Asnjë ndërmarrje qeveritare nuk mund të bëjë atë që bën kjo platformë, madje dhe me programe të mirëfillta për mësimin e gjuhës dhe kulturës shqipe, të frymëzuar pikërisht prej tij. Ai tërhoqi në jetën kombëtare atë pjesë të kombit që përkohësisht ose jo është larg kufijve zyrtarë, por që ndihet e përfshirë falë veprës që quhet "Top Media". Kjo nuk ishte rastësore: Dritan Hoxha krijoi me vetëdije një media që reflektoi para së gjithash, e më shumë se të gjithë, karakter kombëtar, po aq sa dhe bashkëkohor. Mediat e tij ishin dhe mbetën në mënyrë unikale bartëse të kauzave kombëtare, krahasuar me mediat e tjera audiovizive. Ai ngjalli interesin dhe të operatorëve ndërkombëtarë të biznesit për atë që krijoi.
Për të gjitha këto arsye para veprës së këtij njeriu që kapërceu kohën, brezin, hapësirën e tij, nderimi në rastin e vdekjes ishte i jashtëzakonshëm. Funerali i tij ishte diçka unikale. Ai reflektonte dhimbjen dhe respektin e të gjithë punonjësve pa përjashtim apo bashkëpunëtorëve të "Top Media"-s, që në një mënyrë ose në tjetër janë të lidhur me "Top Channel"-in, të armiqve apo rivalëve të tij, të njerëzve të thjeshtë që ndaleshin për ta duartrokitur arkëmortin që ecte ngadalë në bulevardin që ka parë shumë funerale. Por jo si të njeriut që i parapriu kohës së shqiptarëve me veprën e tij.