Largim nga konvencionalja - filmi gjerman pas viteve 1960
Kriza ekonomike dhe artistike e filmit komercial shtroi ne vitet 1960 rrugen per nje brez te ri autoresh filmi Rainer Werner Fassbinder Werner Herzog Alexander Kluge dhe Wim Wenders i dhane me veprat e tyre ngjyrat filmit te ri gjerman.
Nga Franca ata moren idene e autoreve te filmave te Nouvelle Vague shume u ndikuan nga levizjet studentore. Nga ky moment regjisore si Werner Schroeter Jean-Marie Straub dhe Hans-Jrgen Syberberg filluan ti shkruanin vete skenaret e filmave duke u perpjekur qe me nje gjuhe te re vizuale te zevendesonin filmin konvencional.Bildunterschrift Groszligansicht des Bildes mit der Bildunterschrift Skene nga filmi Despair i regjisorit Rainer Werner Fassbinder
Privatja eshte politike
Temat e autoreve te Filmit te ri gjerman erdhen kryesisht nga jeta e perditshme me to u treguan historite e njeriut te zakonshem ose u pershkruan problemet e partneritetit si pershembull ne filmin e Ulrich Schamonis Gjeja 1966 ose Vaktet 1967 te Edgar Reitz. Seksualiteti u tematizua shpesh. Aktoret nuk u zgjodhen me si bukuri te qeta por si fytyra me karaktere. Autoret e filmit te ri gjerman hoqen dore nga persosmeria teknike dhe punuan me shume me aktore amatore. Werner Herzog mori per Shenja jete filmin e tij te pare me tirazh te gjate mimin Federal te Filmit ne vitin 1968.Bildunterschrift Groszligansicht des Bildes mit der Bildunterschrift Shkrimtari dhe regjisori gjerman Rainer Werner Fabinder
Ajo qe bashkoi regjizore kaq te ndryshem si Volker Schlndorff Rudolf Thome dhe Peter Fleischmann nuk ishte stili i perbashket por rigoroziteti me te cilin ata refuzuan te perdornin nocionet tradicionale te filmit si fabrike enderrash Amerikanet kane kolonializuar vete ndergjegjen tone thote Wim Wenders ne filmin e tij artistik Ne rrjedhen e kohes 1976.
Tema e urrejtjes ndaj te huajve
Ne melodramen e tij Frika ha shpirtin 1973 Rainer Werner Fassbinder tregon per nje marredhenie dashurore gjermano- marokane per urrejtjen ndaj te huajve dhe mekanizmat e shtypjes sociale. Autore filmash si Helke Sander Helma Sanders-Brahms dhe Margarethe von Trotta vune ne pyetje rolin e gruas ne familje dhe ne shoqeri. Ne kinemane e filmit te ri gjerman Gjermania federale u shfaq si nje vend ne ndryshim vend i pakenaqesise ndaj sistemit te vlerave te eterve qe ishin pergjegjes per nacionalsocializmin dhe vrasjet milioneshe te hebrejve.
Bildunterschrift Groszligansicht des Bildes mit der Bildunterschrift Perpunimi i se kaluares ne kinema - filmiLili Marleen nga Rainer Werner FassbinderE kaluara nacionalsocialiste ne kinema
Regjisore si Alexander Kluge Edgar Reitz dhe kryesisht Rainer Werner Fassbinder shtruan ceshtjen e te kaluares nacionalsocialiste dhe te pasojave te saj mbi Republiken Federale Fassbinder ne melodramen e tij Martesa e Maria Braun 1978 dhe Lili Marleen 1980.
Sot Fassbinder vleresohet si perfaqesues i rendesishem i Kinemase se re Gjermane. Qofte sepse ai ka qene me produktiv se cdo regjisor tjeter duke inskenuar ne 17 vjet mbi 50 filma pjese teatrale dhe seri televizive por edhe sepse ai eshte nga perfaqesuesit me kapricoze te Kinemase se re Gjermane duke zgjuar me punimet e tij Gjermanine nga gjumi i bukuroshes se fjetur.
Karakteristikat kryesore te Volker Schlndorff-it ishin pershtatjet ne film te letersise Nderi i humbur i Katharina Blum 1975 sipas tregimit te mbajtesit te mimit Nobel Heinrich Bll mbi gazetarine sensacionale te gazetes Bild dhe Daullja prej llamarine 1979 sipas romanit me te njejtin titull te mbajtesit te mimit Nobel Gnter Grass mbushen arkat e kinemave. Mjeshterine e tyre ashtu si Schlndorff regjisoret e Filmit te Ri Gjerman e mesuan jashte vendit ose e mblodhen pervojen e tyre me kete medium ne menyre autodidakte duke filluar te xhironin filma te shkurter pa patur shume njohuri teknike.Bildunterschrift Groszligansicht des Bildes mit der Bildunterschrift Skene nga filmi Daullja prej llamarine
Anarki ne kinema
Si per shembull Herbert Achternbusch i cili theu me filmat e tij tabu shoqerore. Achternbusch sulmoi Kishen Katolike duke sulmuar me skena provokante qellimisht pa shije pikepamjet e saj hipokrite mbi shoqerine. Heroi i tij ne filmin Comanche 1979 eshte nje komansh i cili gjendet ne koma. Por duke patur ende aftesine per te enderruar. Ne film nje mjek merr nepermjet antenave dhe ekraneve enderrat nga koka e tij dhe ia shet televizionit. Antena e vendosur ne kapakun e kokes se pacientit i ngjan nje pende te nje indiani. nderrimtari u kthye ne simbol te nje artisti i cili i perkiste nje fisi te zhdukur.
Me sukes ne festivale
Asnje kinematografi tjeter nuk ka qene aq e suksesshme sa ajo gjermane nese sheh cmimet e festivaleve qe filmi i ri gjerman ka marre nga fundi i viteve 1960-te deri ne fillim te viteve 1980. Dhe Republika Federale e ndihmoi kete zhvillim me ligjin per promovimin e filmit i cili u fut ne fuqi me 1 janar 1968 dhe ka efekt te qendrueshem edhe sot.
Autor Michael Marek / Aida Cama
Redaktoi E. Xhani