Mashkullore ne rrezik rrapi i famshem i erciz Topullit
Nje insekt qe demton gjethet trungun dhe mplak te gjithe pemet i shfaqur prej 4 vitesh rrezikon seriozisht jo vetem rrapin e Mashkullores te kthyer ne nje legjende historike por edhe 100 rrape te tjere ne rrethin e Gjirokastres. Nga ky numer 47 jane shpallur Monument Natyre te cilet po perjetojne momentet me te veshtira. Sipas kreut te Komunes se Picarit Shkeqim Guce po zhduket nje nga trashegimite e vecanta natyrore te Jugut dhe per kete ai shton se eliminimi i insektit demtues kerkon fond te vecante dhe burime njerezore. Guce nenvizon per gazeten se pushteti qendror dhe vendor duhet te bashkepunojne ne dobi te shendetit te rrapeve pasi sipas tij ne qofte se nuk vihet dore brenda 10-vjecarit te ardhshem keto peme shumeshekullore do te zhduken pergjithmone. Rreth 4 vjet me pare rrapi 300-vjecar i Mashkullores i njohur ndryshe si rrapi i erciz Topullit Monument Natyre rrezikoi te digjet kur disa femije ndezen nje zjarr dhe pavaresisht nderhyrjes se menjehershme te zjarrfikesve te Gjirokastres u demtua dukshem ne pjesen e poshtme. Rrapi ne qender te fshatit Mashkullore eshte kthyer ne nje simbol qe nga koha kur erciz Topulli luftonte kunder turqve ne vitin 1908 shprehet Shyqyri Hysi pedagog i historise ne Universitetin e Gjirokastres. Ndersa pedagogu i gjeografise ne universitetin Eqrem abej Niko Rogo i cileson rrapet tempuj te natyres me vlera te medha shkencore ekologjike kulturore didaktike fetare madje dhe vlera turistike. Rrapet jane pak te njohura dhe te vleresuara nga institucionet e specializuara dhe pushteti vendor dhe ne keto kushte jane lene ne meshire te fatit dhe si te tilla jane demtuar vijon Rogo. Sipas tij rrapet qe marrin statusin e Monumentit te Natyres duhet te kene moshe te hershme qindravjecare si p.sh. ai i Mashkullores. Rogo shpjegon se 47 rrape jane shpallur Monumente Natyre ne periudha te ndryshme kohore ku 27 prej tyre ne vitin 1990 ndersa pjesa tjeter me 20 dhjetor 2002 me VKM te ndara ne dy kategori B me rendesi kombetare dhe C me rendesi lokale. Per shkaqe natyrore si mplakja rrufete erozioni etj. disa nga keto rrape jane demtuar ose kane humbur vlerat e tyre si rrapi i Mashkullores. Specialistet duhet te studiojne gjendjen e rrapeve e rreziqet qe i kercenojne dhe mbi kete baze te propozojne masat mbrojtese dhe rigjeneruese shprehet Rogo i cili nuk perjashton per kete qellim as aktivitetet sensibilizuese perfshire botimin e materialeve studimore dhe propagandistike.
GJIROKASTER/ PIRO NASE