Pasardhësi që po shqetëson Kinën

Nga Gianni Riotta
(La Stampa)

Vetëm një herë që nga viti 1949, kur partia komuniste e Mao Ce Dunit mori pushtetin në Kinë, ndryshimi i udhëheqjes në Pekin u zhvillua pa një komplot të përgjakshëm, grushte shteti tentativa dhe dhunë midis fraksioneve. Në vitin 2002, gjatë reformës së madhe ekonomike e cila që prej vitit 1981 ka transformuar 630 milionë punëtorë kinezë në klasën e varfër dhe të mesme, Jiang Zemin është në gjendje t’ia dorëzojë presidentit të tanishëm, Hu Jintao. Të gjitha sfidat e tjera, me titanët Mao Titans, Çu En Lai, Lin Biao Lu Shaoqi, Hua Guofen, të Zhao Ziyang, kishin si qëllim të manovronin masat e intrigave të Rilindjes, që kanë parë vendin të futet në dhunë dhe tension.   
Anarkia ishte një përsëritje e spektrit më të frikshëm nga Ten Hsiao Pinit, siç dëshmohet nga biografia monumentale që i ka kushtuar Ezra Vogel: Punonte që Kina të mos bëhej si BRSS, ose mund të ishte pre e një versioni tragjik të revoltave të lashta të kryekomandantëve të kaosit absolut, që filmat e regjisorit Zhang Yimou po përpiqen të largojnë shpirtin e keq. Goditjet në sheshin Tienanmen dhe fundi politik i Zhao Ziyang gjithashtu shpjegohen në këtë mënyrë. Ekziston ende frika se partia komuniste kineze dhe rinovimi i planifikuar në vjeshtë me dorëheqjen e Hu Xi dhe ujdisë Jinpin, mund të na tërheqin, të paktën po aq sa zgjedhjet në Shtëpinë e Bardhë, për shkak se ato mund të ketë pasoja shumë më të mëdha të përplasjes Obama-Romney dhe ekonomisë së botës tonë.   
Kjo është saga e Bo Xilai, lideri i çuditshëm i partisë në Chongqing, që alarmon Pekinin. Jeta e Bo është jeta e Kinës komuniste. Babai i tij Bo Yibo, një nga “Tetë të Pavdekshmit e Revolucionit”, përfundoi viktimë e spastrimeve gjatë Revolucionit Kulturor, ashtu si Bo Xilai që ishte aktiv në një nga ekipet më të egra të Skuadrave të Kuqe “Liangdong”, Veprimi i Bashkuar për njësinë e terrorizmit të shpërbërë. Baba e bir shkëmbejnë më pas rolet, sipas punës së detyruar: Gruaja e Bo Yibo vdes në rrethana misterioze.   
Kur Kina e Deng riniset, ambiciozi Bo Xilai, që edhe në fushën e punës nuk është ndalur së studiuari anglishten, ndjeu aromën e pushtetit. Bir i një babai të vendit të tij, i vetmi i diplomuar në gazetari në një parti të teknokratëve, mësoi të përdorë televizorin, të vishet me kravatë si senatori amerikan, zgjodhi fushatat populiste, sulmet anti-prostitucionit, kumarit e korrupsionit. Kryetari i Dalian, duke thyer tabu që pengonin liderët në biznes, e duke mbushur qytetin me fotot e Jiang Zemin. Kjo tingëllon si një fushatë, gjithashtu ekzistojnë në PC të Kinës, drejt të Byrosë Politike, tonet e Bo i heqin pluhurin Revolucionit Kulturor, jo sepse ne mendojmë më shumë, por sepse, si Putin në Moskë, partia e di që shumë veta janë nostalgjikë për të kaluarën e mitologjive të saj. Ia hoqi pluhurin edhe disa koreografive maoiste dhe tashmë në internet në faqet bazë ka denoncuar teprimet e djalit të tij, Bo Guagua, i cili ka studiuar në Harvard dhe Oksford.   
Bo e shikon botën me "luftën e recipetave", duke luftuar me tonin e tij të zakonshëm arrogant kundër Mandelson, komisionerit europian Pjetrin, në krye të detyrës dhe prodhimit industrial, shpesh duke përplasur derën dhe duke lënë në tërbim sallën e negociatave. Në një tragjedi që mund të japë skenarë për Zhang Yimou, fundi i Bo fillon kur Wang Lijun, kreu i policisë në Chongqing emëroi partnerin e tij në represionit, gjeti strehë në një konsullatë amerikane, mbante dokumente të bëmave të Bo dhe duke thënë se kishte frikë për jetën e tij. Wang nuk merr azil politik, por karriera e tij u ndërpre nga Bo.   
Kryeministri që po largohet, Wen Jiabao, paralajmëroi Kinën dhe botën për një tranzicion të dhunshëm në Pekin në vitet 2012-2013, duke sulmuar direkt Bo, faqet e internetit të të cilit krahasohen me Bandën e Vjetër të të Katërve, të udhëhequr nga gruaja e fundit e Maos të përpunuara në vitin 1981. Bo kishte militantët e tij të cilët bërtisnin në publik "Unë e dua Bonё", parullën që Kina kujton në kohë të vështira. Kjo është dilema që Partia Komuniste u imponon tani të gjithëve. Mendimi demokratik publik nuk mund të mbështesë të drejtat e disidentëve, si artistit të persekutuar Ai Wei Wei, arsyet e punëtorëve emigrantë, çështjen e popullit tibetian, hapjen e Web-it në Kinë, por realiteti i ftohtë i ish-sekretarit amerikan të shtetit, Henry Kissinger, na thërret edhe për problemin e stabilitetit, sepse nëse Kina del nga duart e qeverisë, pasojat në bilancin diplomatik, politik dhe ekonomik do të jenë të copëtuara. Jo vetëm që do të ndalojë çdo rimëkëmbje pas krizës së madhe të vitit 2007, por zjarret do të ndiznin luftën nё kufirin bërthamor mes Indisë dhe Pakistanit, në rrugët e Oqeanit Paqësor dhe indian, duke shkaktuar trazira në Azi, nga Vietnami në Indonezi dhe duke sjellë në frontin e parë Australinë, Japoninë dhe Shtetet e Bashkuara. Miti i Bo Xilai na përkujton realitetin e ashpër: Ne mund të ndjekim evolucionin me shpresë drejt një sistemi të hapur të shtetit më të madh në botë, por duke shpresuar se komuniteti dhe udhëheqja e tij do të dinë të largohen nga mallkimi i anarkisë antike.