"Perfitimet politike nga MSA e BE"
Ministri i Jashtem, Lulezim Basha theksoi dje se perfundimi i ratifikimit te MSA-se nga 27 vendet anetare te BE-se eshte nje tregues i qarte politik per mbeshtetjen e Shqiperise ne rrugen e metejshme, per perfitimin e statusit kandidat. Sipas ministrit Basha, ky vullnet politik i treguar nga vendet e BE-se, ben qe qytetaret shqiptare te jene afer realizimit te endrres se tyre, per levizje te lire brenda Evropes.
Greqia ishte edhe vendi i fundit Parlamenti i te cilet ratifikoi MSA-ne mes Shqiperise dhe BE-se. Pas perfundimit te ketij procesi cfare pritet te ndodhe?
Ky ratifikim eshte i rendesishem per arsye te dyfishte. Se pari ka rendesi ligjore, duke qene se tashme pritet te hyje ne fuqi MSA si nje kontrate mes Shqiperise dhe BE-se, do te zevendesoje keshtu marreveshjen e ndermjetme, e cila ka qene ne fuqi dhe vazhdon te jete ne fuqi, qe nga momenti i nenshkrimit te MSA-se ne qershor te vitit 2006 dhe deri kur MSA-ja te hyje ne fuqi. Efekti tjeter eshte efekti politik. Shqiperia eshte i vetmi vend qe ka permbyllur kete faze te rendesishme qe pertej efektit ligjor, ka edhe nje domethenie te madhe politike. Efekti politik lidhet me faktin se cdo shtet anetar i BE-se ka shprehur ne menyren me te plote qendrimin e tij, per sa i perket ecurise se integrimit te Shqiperise ne BE.
Sa kohe e ndan permbylljen e ratifikimit te MSA-se nga kerkesa e qeverise shqiptare, per statusin e vendit kandidat?
Keto qendrime nuk jane te lidhura me njera-tjetren. Ka edhe vende si Mali i Zi, i cili ka aplikuar per statusin e vendit kandidat perpara se MSA te ratifikohej. Duke qene se te dyja vendimet jane vendime politike, dhenia e "vistos" nga ana e KE-se eshte nje vendim politik, pa dyshim qe kredencialet e Shqiperise kur shkon drejt ketij hapi tjeter, jane shume me te plota dhe me te mira. Shqiperia ka 3 vjet qe ne raport me progres-raportet qe BE nxjerre per te, shenon arritje dhe progres ne fushen e konsultimeve te ndermarra dhe detyrimet, duke mos harruar ketu edhe punen e madhe qe ngelet te behet. Duke pasur keto raporte pozitive dhe kete vleresim politik te te gjitha vendeve te Evropes dhe vleresim pozitiv per rolin e Shqiperise si faktor paqeje, stabiliteti, moderacioni dhe dialogu, mendoj se Shqiperia shkon ballelarte dhe me te gjitha kredencialet e nevojshme, drejt fazes tjeter per statusin e vendit kandidat.
Cfare ndikimi ka ky raport me procesin e liberalizimit te vizave me Bashkimin Evropian, duke qene se pak dite me pare ju keni nisur ne Bruksel nje raport per kete ceshtje?
Raportin ne e kemi dorezuar zyrtarisht ne Bruksel. Tashme presim vizitat e eksperteve, te cilet do te vizitojne Shqiperine dhe vendet e tjera te rajonit, per te konstatuar ne terren realitetet qe ne paraqesim ne raportet tona dhe per te hartuar raportin e tyre, i cili do te mbahet ne muajt qershor-korrik. Ky raport nga Komisioni Evropian do t'i kaloje Keshillit te Ministrave te BE-se dhe qe duhet te reflektoje mendimin e KE-se, per sa i perket gatishmerise se nje vendi per te pasur viza te lira per qytetaret e tij. Keshtu procesi teknik eshte i mbyllur ne periudhen maj-qershor dhe pastaj do t'i kaloje Keshillit te Ministrave per nje vendimmarrje politike. Diplomacia shqiptare do te perpiqet maksimalisht qe ky vendim politik te jete sa me i shpejte, duke mos u vonuar. Por normalisht eshte e drejta e ketij organi te larte politik te BE-se, per te marre kete vendim. Por me ate cfare aktualisht Shqiperia po ben eshte e pergatitur per kete proces, me hapat qe po merr dhe detyrimet qe po kryen per te mos lene asnje hezitim nga ana e autoriteteve evropiane.
Greqia ishte edhe vendi i fundit Parlamenti i te cilet ratifikoi MSA-ne mes Shqiperise dhe BE-se. Pas perfundimit te ketij procesi cfare pritet te ndodhe?
Ky ratifikim eshte i rendesishem per arsye te dyfishte. Se pari ka rendesi ligjore, duke qene se tashme pritet te hyje ne fuqi MSA si nje kontrate mes Shqiperise dhe BE-se, do te zevendesoje keshtu marreveshjen e ndermjetme, e cila ka qene ne fuqi dhe vazhdon te jete ne fuqi, qe nga momenti i nenshkrimit te MSA-se ne qershor te vitit 2006 dhe deri kur MSA-ja te hyje ne fuqi. Efekti tjeter eshte efekti politik. Shqiperia eshte i vetmi vend qe ka permbyllur kete faze te rendesishme qe pertej efektit ligjor, ka edhe nje domethenie te madhe politike. Efekti politik lidhet me faktin se cdo shtet anetar i BE-se ka shprehur ne menyren me te plote qendrimin e tij, per sa i perket ecurise se integrimit te Shqiperise ne BE.
Sa kohe e ndan permbylljen e ratifikimit te MSA-se nga kerkesa e qeverise shqiptare, per statusin e vendit kandidat?
Keto qendrime nuk jane te lidhura me njera-tjetren. Ka edhe vende si Mali i Zi, i cili ka aplikuar per statusin e vendit kandidat perpara se MSA te ratifikohej. Duke qene se te dyja vendimet jane vendime politike, dhenia e "vistos" nga ana e KE-se eshte nje vendim politik, pa dyshim qe kredencialet e Shqiperise kur shkon drejt ketij hapi tjeter, jane shume me te plota dhe me te mira. Shqiperia ka 3 vjet qe ne raport me progres-raportet qe BE nxjerre per te, shenon arritje dhe progres ne fushen e konsultimeve te ndermarra dhe detyrimet, duke mos harruar ketu edhe punen e madhe qe ngelet te behet. Duke pasur keto raporte pozitive dhe kete vleresim politik te te gjitha vendeve te Evropes dhe vleresim pozitiv per rolin e Shqiperise si faktor paqeje, stabiliteti, moderacioni dhe dialogu, mendoj se Shqiperia shkon ballelarte dhe me te gjitha kredencialet e nevojshme, drejt fazes tjeter per statusin e vendit kandidat.
Cfare ndikimi ka ky raport me procesin e liberalizimit te vizave me Bashkimin Evropian, duke qene se pak dite me pare ju keni nisur ne Bruksel nje raport per kete ceshtje?
Raportin ne e kemi dorezuar zyrtarisht ne Bruksel. Tashme presim vizitat e eksperteve, te cilet do te vizitojne Shqiperine dhe vendet e tjera te rajonit, per te konstatuar ne terren realitetet qe ne paraqesim ne raportet tona dhe per te hartuar raportin e tyre, i cili do te mbahet ne muajt qershor-korrik. Ky raport nga Komisioni Evropian do t'i kaloje Keshillit te Ministrave te BE-se dhe qe duhet te reflektoje mendimin e KE-se, per sa i perket gatishmerise se nje vendi per te pasur viza te lira per qytetaret e tij. Keshtu procesi teknik eshte i mbyllur ne periudhen maj-qershor dhe pastaj do t'i kaloje Keshillit te Ministrave per nje vendimmarrje politike. Diplomacia shqiptare do te perpiqet maksimalisht qe ky vendim politik te jete sa me i shpejte, duke mos u vonuar. Por normalisht eshte e drejta e ketij organi te larte politik te BE-se, per te marre kete vendim. Por me ate cfare aktualisht Shqiperia po ben eshte e pergatitur per kete proces, me hapat qe po merr dhe detyrimet qe po kryen per te mos lene asnje hezitim nga ana e autoriteteve evropiane.