Premtim dhe performance integruese
Koalicioni i ri qeveritar e ka shpallur integrimin si " kryefjalen" e vet politike. Kjo perkon edhe me 10 vjetorin e fillimit te procesit historik te Stabilizim-Asociimit. Ndaj, per te gjykuar me drejt per realizimin e premtimit dhe sfides se saj madhore, pa hyre ne analiza e komente te teperta, me poshte po rikujtojme vetem disa prej fakteve me domethenes te ketyre 10 viteve, si vijim i natyrshem i pervojes se meparshme, me te mirat dhe te metat e saj te njohura.
Dinamika Integruese
Pas problemeve qe shkaktuan ngjarjet e vitit 1997 dhe konfliktit ne Kosove, procesi integrues mori me shpejtesi kthesen e vet pozitive dhe vendimtare, duke u kthyer ne sukses te politikes shqiptare. Menjehere pas lancimit te Procesit te Stabilizim-Asociimit dhe formaliteteve perkatese, ne Mars 1999, Qeveria shqiptare dorezoi ne Bruksel Raportin e Fizibilitetit. Vleresimi pozitiv qe iu be nga institucionet europiane, fale realizimeve te atyre viteve dhe demarsheve energjike, ne Qershor 2001, Samiti i BE-se i Goteborgut miratoi fillimin e procesit te bisedimeve per MSA-ne me vendin tone. Dihet tashme se per shkak te konflikteve brenda mazhorances se asaj kohe, bisedimet filluan vetem me 31 Janar 2003. Megjithe punen dhe perpjekjet e bera deri ne vitin 2005 nga qeveria "Nano", sidomos sa i perket aspekteve teknike, dihet se mazhoranca e asaj kohe nuk mundi te nenshkruante MSA-ne.
Me "stof" integrues
Duke qendruar jashte politizimeve, por dhe sepse per arsye pune kam qene deshmitar apo dhe pjesemarres ne disa prej ketyre zhvillimeve, nuk eshte ndonje gje e re te thuhet se suksesi gjitheperfshires integrues i viteve 1999-2003, ndodhi kur ne krye te ketyre proceseve ishte Ilir Meta; ne vitin 1997 Sekretar Shteti per Integrimin, ne vijim Zevendes dhe Kryeminister deri ne vitin 2002. Gjate gjithe kesaj periudhe por dhe me vone, " busulla" e tij orientuese mbetet integrimi i gjithanshem. Dhe kjo nuk eshte rastesi apo spontanitet. Mbase ia vlen te rikujtojme atyre qe e kane shuar ose nuk duan t'i referohen memories historike se ky politikan ka treguar se ka vertet nje " stof" integrues jo thjesht ne kostumin, por ne konstitucionin e vet politik. Faktet flasin vete; nje nder dhjetorianet e 90, nje nder lideret e pare kryesore te se majtes, qe fale imazhit dhe mesazhit te vet, por dhe moshes se re ( 24 vjec Nenkryetar i Partise me te madhe opozitare te atehershme) prania dhe kontributi i tij ishte vendimtar per hapjen e dyerve te social - demokracise evropiane dhe boterore per te majten shqiptare postkomuniste. Por, "prerja" e tij integruese ka bere qe kur e kerkonte koha, edhe te terhiqej me dinjitet, si ne dimrin e vitit 2002. Edhe ne opozite ne kampin e vet politik, kur vjen puna per integrimin, ai "dorezohet" dhe jep ndihmesen e vet te domosdoshme per arritjen e konsensusit te siperpermendur; konsensus qe i hapi driten jeshile fillimit te bisedimeve per MSA-ne ne vitin 2003. Prirjeve te ndryshme perjashtuese ai i pergjigjet me oferta integruese. Ndaj dhe forcen e re politike qe ai krijoi e pagezoi me kete emer. Edhe pas kalimit ne opozite ne vitin 2005, nuk i " ndahet" integrimit, duke qene Kryetar i Komisionit Parlamentar te Integrimit.
Histori Suksesi
Ketu do te jemi me konciz, jo se bilanci i arritjeve eshte me i vogel, por thjesht per faktin se rezultatet e integrimit keto 5 vitet e fundit jane me te fresketa e me te qarta. Jane thjesht histori suksesi. Fale vullnetit politik te shprehur dhe punes se bere nga Qeveria, ne konsensus me te gjitha politike dhe ekipet perkatese, Komisioni Evropian e sigloi dhe nenshkroi MSA-ne ne Qershor 2006, as nje vit pas ardhjes ne pushtet te mazhorances aktuale; eshte vendi ketu te theksojme se gjate 10 viteve te fundit, duke nxjerre mesimet e duhura nga pesimet e te kaluares, politika shqiptare ka arritur te kompensoje ndjeshem mangesite dhe vonesat e shkaktuara. Keshtu, ratifikimi pa rezerva i MSA-se brenda 2 vjetesh per me teper jo nga 15 vende si me pare, por nga 27 vende te BE-se perben vertet rekord te padiskutueshem. I tille eshte edhe procesi i aderimit tone ne NATO. Me tej, me realizem dhe pragmatizem politik dhe profesional, duke pasur parasysh dhe specifikat e funksionimit te institucioneve evropiane, perballe teorizimeve libreske dhe boshe, Qeveria shfrytezoi arritjet e saj dhe mbeshtetjen e BE-se, duke dorezuar ne Prill, kerkesen per anetaresim ne BE. Fale ketij hapi, edhe skeptiket me te medhenj me vone do te shohin se kemi fituar mjaft kohe, pasi puna me institucionet evropiane eshte e tille qe shpesh 1 muaj eshte baraz me nje vit te fituar ose te humbur, ose dhe me shume.
Gjithcka per integrimin
Padyshim qe keto e te tjera rezultate, si gjate periudhes se viteve 1992 - 1997, edhe keto 5 vitet e fundit mbajne emrin dhe vulen e Kryeministrit Sali Berisha, si drejtuesi kryesor i procesit te integrimit. Kritizeret dhe skeptiket parapelqejne te flasin gjithnje dhe vetem per dritehije, per raste negative apo qofte dhe vonesa ne keto aspekte, sidomos persa i perket te kaluares. Apo ca me keq akoma, kur Qeverise i "faturojne" gjithcka, sidomos defektet dhe deshtimet, ndersa arritjet ia dedikojne kujto, por Qeverise kursesi! Edhe pse nuk jane ne gjendje te tregojne qofte dhe nje vend qe te te mos kete hasur te tilla probleme dhe mangesi ne kete proces te koklavitur. Per me teper, per nje vend si Shqiperia qe vinte nga e kaluara me e erret totalitare. Por ata bejne sikur harrojne, se edhe ne vitet 1992 - 1997, megjithe problemet dhe deficitet e verejtura demokratike, Shqiperia pati nje "bum integrimi" dhe aderimesh, si ne FMN, Banken Boterore, Keshillin e Evropes, etj. Pa diskutim qe ne keto arritje me gjithe problematiken e tyre kane pasur ndikimin e vet edhe stafet dhe personalitetet e ndryshme nga te dy krahet e politikes; Ato te japin te drejte te pohosh se si shumica dermuese e klases politike shqiptare, performanca e 4 viteve te fundit, e vleresuar edhe nga komuniteti nderkombetar deshmon se njeriu dhe politikani Sali Berisha e ka integrimin ne ADN e vet politike; i permendem keto fakte, edhe per te treguar se si Berisha dhe Meta, edhe me pare kane dhene prova te bashkepunimit dhe partneritetit te tyre luajal politik , sidomos ne fushen e integrimit. Ndaj, ka arsye per te besuar se tani se aq me teper tani ne krye te koalicionit te ri qeveritar, me pervojen e gjate dhe performancen e suksesshme, ata do t'ia dalin mbane ne sfiden madhore te integrimit te plote evropian. Per me teper, se integrimi eshte emeruesi i madh i perbashket qe bashkon dhe frymezon te gjithe shqiptaret.
Dinamika Integruese
Pas problemeve qe shkaktuan ngjarjet e vitit 1997 dhe konfliktit ne Kosove, procesi integrues mori me shpejtesi kthesen e vet pozitive dhe vendimtare, duke u kthyer ne sukses te politikes shqiptare. Menjehere pas lancimit te Procesit te Stabilizim-Asociimit dhe formaliteteve perkatese, ne Mars 1999, Qeveria shqiptare dorezoi ne Bruksel Raportin e Fizibilitetit. Vleresimi pozitiv qe iu be nga institucionet europiane, fale realizimeve te atyre viteve dhe demarsheve energjike, ne Qershor 2001, Samiti i BE-se i Goteborgut miratoi fillimin e procesit te bisedimeve per MSA-ne me vendin tone. Dihet tashme se per shkak te konflikteve brenda mazhorances se asaj kohe, bisedimet filluan vetem me 31 Janar 2003. Megjithe punen dhe perpjekjet e bera deri ne vitin 2005 nga qeveria "Nano", sidomos sa i perket aspekteve teknike, dihet se mazhoranca e asaj kohe nuk mundi te nenshkruante MSA-ne.
Me "stof" integrues
Duke qendruar jashte politizimeve, por dhe sepse per arsye pune kam qene deshmitar apo dhe pjesemarres ne disa prej ketyre zhvillimeve, nuk eshte ndonje gje e re te thuhet se suksesi gjitheperfshires integrues i viteve 1999-2003, ndodhi kur ne krye te ketyre proceseve ishte Ilir Meta; ne vitin 1997 Sekretar Shteti per Integrimin, ne vijim Zevendes dhe Kryeminister deri ne vitin 2002. Gjate gjithe kesaj periudhe por dhe me vone, " busulla" e tij orientuese mbetet integrimi i gjithanshem. Dhe kjo nuk eshte rastesi apo spontanitet. Mbase ia vlen te rikujtojme atyre qe e kane shuar ose nuk duan t'i referohen memories historike se ky politikan ka treguar se ka vertet nje " stof" integrues jo thjesht ne kostumin, por ne konstitucionin e vet politik. Faktet flasin vete; nje nder dhjetorianet e 90, nje nder lideret e pare kryesore te se majtes, qe fale imazhit dhe mesazhit te vet, por dhe moshes se re ( 24 vjec Nenkryetar i Partise me te madhe opozitare te atehershme) prania dhe kontributi i tij ishte vendimtar per hapjen e dyerve te social - demokracise evropiane dhe boterore per te majten shqiptare postkomuniste. Por, "prerja" e tij integruese ka bere qe kur e kerkonte koha, edhe te terhiqej me dinjitet, si ne dimrin e vitit 2002. Edhe ne opozite ne kampin e vet politik, kur vjen puna per integrimin, ai "dorezohet" dhe jep ndihmesen e vet te domosdoshme per arritjen e konsensusit te siperpermendur; konsensus qe i hapi driten jeshile fillimit te bisedimeve per MSA-ne ne vitin 2003. Prirjeve te ndryshme perjashtuese ai i pergjigjet me oferta integruese. Ndaj dhe forcen e re politike qe ai krijoi e pagezoi me kete emer. Edhe pas kalimit ne opozite ne vitin 2005, nuk i " ndahet" integrimit, duke qene Kryetar i Komisionit Parlamentar te Integrimit.
Histori Suksesi
Ketu do te jemi me konciz, jo se bilanci i arritjeve eshte me i vogel, por thjesht per faktin se rezultatet e integrimit keto 5 vitet e fundit jane me te fresketa e me te qarta. Jane thjesht histori suksesi. Fale vullnetit politik te shprehur dhe punes se bere nga Qeveria, ne konsensus me te gjitha politike dhe ekipet perkatese, Komisioni Evropian e sigloi dhe nenshkroi MSA-ne ne Qershor 2006, as nje vit pas ardhjes ne pushtet te mazhorances aktuale; eshte vendi ketu te theksojme se gjate 10 viteve te fundit, duke nxjerre mesimet e duhura nga pesimet e te kaluares, politika shqiptare ka arritur te kompensoje ndjeshem mangesite dhe vonesat e shkaktuara. Keshtu, ratifikimi pa rezerva i MSA-se brenda 2 vjetesh per me teper jo nga 15 vende si me pare, por nga 27 vende te BE-se perben vertet rekord te padiskutueshem. I tille eshte edhe procesi i aderimit tone ne NATO. Me tej, me realizem dhe pragmatizem politik dhe profesional, duke pasur parasysh dhe specifikat e funksionimit te institucioneve evropiane, perballe teorizimeve libreske dhe boshe, Qeveria shfrytezoi arritjet e saj dhe mbeshtetjen e BE-se, duke dorezuar ne Prill, kerkesen per anetaresim ne BE. Fale ketij hapi, edhe skeptiket me te medhenj me vone do te shohin se kemi fituar mjaft kohe, pasi puna me institucionet evropiane eshte e tille qe shpesh 1 muaj eshte baraz me nje vit te fituar ose te humbur, ose dhe me shume.
Gjithcka per integrimin
Padyshim qe keto e te tjera rezultate, si gjate periudhes se viteve 1992 - 1997, edhe keto 5 vitet e fundit mbajne emrin dhe vulen e Kryeministrit Sali Berisha, si drejtuesi kryesor i procesit te integrimit. Kritizeret dhe skeptiket parapelqejne te flasin gjithnje dhe vetem per dritehije, per raste negative apo qofte dhe vonesa ne keto aspekte, sidomos persa i perket te kaluares. Apo ca me keq akoma, kur Qeverise i "faturojne" gjithcka, sidomos defektet dhe deshtimet, ndersa arritjet ia dedikojne kujto, por Qeverise kursesi! Edhe pse nuk jane ne gjendje te tregojne qofte dhe nje vend qe te te mos kete hasur te tilla probleme dhe mangesi ne kete proces te koklavitur. Per me teper, per nje vend si Shqiperia qe vinte nga e kaluara me e erret totalitare. Por ata bejne sikur harrojne, se edhe ne vitet 1992 - 1997, megjithe problemet dhe deficitet e verejtura demokratike, Shqiperia pati nje "bum integrimi" dhe aderimesh, si ne FMN, Banken Boterore, Keshillin e Evropes, etj. Pa diskutim qe ne keto arritje me gjithe problematiken e tyre kane pasur ndikimin e vet edhe stafet dhe personalitetet e ndryshme nga te dy krahet e politikes; Ato te japin te drejte te pohosh se si shumica dermuese e klases politike shqiptare, performanca e 4 viteve te fundit, e vleresuar edhe nga komuniteti nderkombetar deshmon se njeriu dhe politikani Sali Berisha e ka integrimin ne ADN e vet politike; i permendem keto fakte, edhe per te treguar se si Berisha dhe Meta, edhe me pare kane dhene prova te bashkepunimit dhe partneritetit te tyre luajal politik , sidomos ne fushen e integrimit. Ndaj, ka arsye per te besuar se tani se aq me teper tani ne krye te koalicionit te ri qeveritar, me pervojen e gjate dhe performancen e suksesshme, ata do t'ia dalin mbane ne sfiden madhore te integrimit te plote evropian. Per me teper, se integrimi eshte emeruesi i madh i perbashket qe bashkon dhe frymezon te gjithe shqiptaret.