Qeveria mban vetëm “gjysmë” premtimi, rrit pensionet deri në 10 për qind

Ervin KOÇI

Qeveria e ka realizuar përgjysmë premtimin e saj më të bujshëm të kohëve të fundit për rritjen e pagave dhe pensioneve më 1 korrik. Nga sot pensionet dhe pagat e buxhetorëve do të rriten realisht por maksimumi do të jetë deri në masën 10 për qind. Edhe pse kryeministri Berisha kishte premtuar rritje pensionesh dhe pagash për buxhetorët deri në masën 15 për qind, shtesa reale u bë nga 4-10 për qind. Për pensionistët dhe buxhetorët në këtë rast nuk mbetet gjë tjetër për të thënë, veç se “bereqaves”, kur mendon dhe situatën në të cilën është zhytur ekonomia e vendit. Sipas kryeministrit Berisha, “rritja e pensioneve prej 1 korrikut për 270 mijë pensionistë në fshat do të bëhet me 10 për qind, ndërsa për pensionet e larta dhe ato suplementare 4 për qind”. Këtë deklaratë me tone të buta kryeministri Berisha e bëri dje duke folur në mbledhjen e qeverisë, ku ndryshe nga vetëm pak javë më parë ku deklaroi se, “rritja e pensioneve dhe pagave do të ishte më e madhja e viteve të fundit”, në mbledhjen e djeshme kryeministri theksoi se, ““Programi do të njohë kufizime drastike në shpenzime të tjera, sepse, një politikë e cila duhet të ruaje me çdo çmim treguesit makro-ekonomik, është e domosdoshme. Ndaj edhe ne, siç kemi lajmëruar do të çojmë buxhetin në parlament për të shkurtuar ndjeshëm shpenzimet. Do shkurtohen me 25 për qind në të gjitha fushat”. Por sipas kreut të qeverisë, reduktimi i shpenzimeve shtetërore nuk do të prek rrogat dhe pensionet. Kwto tw fundit për 520 mijë pensionistë shqiptarë, do të jetë më i lartë se sa deri tani. Vendimi i marrë dje nga qeveria do të diferencojë rritjen e pensioneve në fshat dhe në qytet, por sipas kryeministrit Berisha, “në çdo rast, ai mbulon inflacionin, duke siguruar një shtesë reale në pension”. Sipas vendimit, pensionet e ulëta në qytet dhe ato në tërësi do të kenë rritje deri në 614 lekë, ku nga kjo rritje përfitojnë rreth 200 mijë pensionistë. Ndërkohë 170 mijë pensionistë të fshatit do kenë një rritje prej 10 për qind të pensionit të tyre, ndërsa ato të larta dhe ato suplementare do të shtohen deri në 4 për qind. Sipas kryeministrit Berisha, vendimi për rritjen e pensioneve u mor sipas premtimit të qeverisë, por në një situatë të vështirë ekonomike botërore, që ka diktuar te vendeve të BE-së dhe që ka pasojat e saj edhe në Shqipëri. Sipas kryeministrit, ajo që do të mbetet e paprekur nga rishikimi i buxhetit në parlament gjatë muajit korrik, do të jetë fondi për rritjen e pensioneve dhe të pagave. Por nuk është ende e qartë sesa do të rriten pagat për administratën publike, por kryeministri tha se ky vendim do të merret javën e ardhshme.

Mbështetur në Vendimin e Kwshillit tw Ministrave nr.474 Datw: 30.06.2010, ISSH ka llogaritur të gjitha përfitimet e reja që do të përfitojnë pensionistët duke nisur që nga nesër, më 1 korrik 2010.

Pensionet e pleqerisë minimale urbane rriten me 6%.
Pensionet e invaliditetit urbane rriten 6 %
Pensionet familjare urbane rriten 6 %
Pensionet e pleqerise rurale rriten 10 %
Pensionet e Invaliditetit leqerise rurale rriten 10 %
Pensionet familjare rurale rriten 10 %
Programe e veçanta rriten ne mase 4%
Dhe të gjitha pensionet e tjera të pleqërisë urbane, jo minimale, rriten në masën 4 %.

Nga kwto projekt-vendime pwrfitojnw:

 Rritje 6 % 290.400 pensionistw
a) 193.200 pleqwri urbane
b) 46.100 invaliditwt urbane
c) 51.100 familjarw urbanw)

 Rritje 4 % 114.240 pensionistw

a) 89.600 pensione pleqwrie urbane
b) 24.640 programe speciale ushtarake/minatore/ punonjws tw ish-industrisw usht/pilote/detare dhe prof)

 Rritje 10 % 160.000 pensionistw

Nw total nga kjo rritje pwrfitojnw 540.000 pensionistw, 24.640 perfitues tw programeve tw veccantw tw trajtuara nga ISSH = 526.640 persona

Fondi i kwrkuar pwr kwtw rritje wshtw 337 milionë lekw nw muaj, dhe pwr pjeswn e mbetur tw vitit 2010, 2.024 miliardë lekw (6 muaj x 337,3 lekw /muaj).

Edhe pas kwsaj rritjeje pensionisti, krahas tw ardhurave nga pensioni do tw vazhdojw tw marrw tw ardhura tw tjera qw jepen me vendime tw veçanta tw Kwshillit tw Ministrave si 150 lekw nw muaj kompensim pwr diferencën e çmimit tw bukws, 350 lekw nw muaj si kompensim pwr energjinw elektrike dhe 414 lekw nw muaj pwr çdo pjeswtar tw familjes qw wshtw nw varwsi ekonomike etj. Gjithashtu do tw vazhdojw tw pwrfitojw nga politikat e kompensimit tw pensioneve sipas VKM Nr 401 datw 21.06.2006, kompensim pwr 500 dhe sipas VKM Nr 763 datw 27.12.2006 nw maswn prej deri 760 lekw nw muaj dhe nw maswn 190 lekw nw muaj sipas vendimit nr 415, datw 27.4.2009 “Pwr rritjen e pensioneve”.

Tw ardhurat totale mujore pwr pensionin e plotw minimal tw pleqwrisw llogariten jo mw pak se 12840 lekw nw muaj.
Pensioni minimal i pleqwrisw qw wshtw caktuar para datws 30.06.2010 pwrfshirw edhe kwtw datw dhe wshtw nw maswn 10276 lekw nw muaj nw datwn 01.07.2010 arrin nw maswn 10690 lekw nw muaj, pra pëson një rritje prej 410 lekësh në muaj, çka bën që tw ardhurat totale tw jenw 12.840 lekw.

Kjo e ardhur pwrbwhet nga :
10.690 lekw, masa e pensionit minimal.
350 lekw kompensim nga V.K.M. Nr 138, date 31.3.1994 “Pwr kompensimin e shpenzimeve nga ndryshimi i çmimit tw energjisë elektrike dhe lendwve djegwse”
150 lekw kompensim nga V.K.M. Nr 471, datw 15.7.1996 “ Pwr kompensimin nga ndryshimi i çmimit tw bukws, vajgurit dhe gazit tw lwngshwm,
500 lekw kompensim nga V.K.M. Nr 401, datw 21.06.2006 “Pwr kompensimin e tw ardhurave mujore tw pensionistwve”.
760 lekw kompensim nga V.K.M. Nr 763, datw 27.12.2006 “Pwr kompensimin e tw ardhurave mujore tw pensioneve”.
190 lekw kompensim nga V.K.M. Nr 415 datw 30.04.2009 “Pwr rritjen e pensioneve”
200 lekw kompensim nga V.K.M. Nr. 474 datw 30.06.2010 “Pwr rritjen e pensioneve”.

10690 + 350 + 150 + 500 + 760 + 190 + 200 = 12840 leke
Në këtë llogaritje nuk përfshihen ata pensionistë, të cilët përfitojnë kompensimin e energjisë elektrike në masën 640 lekë në muaj.

Pensioni i pjeswshwm i pleqwrisw, qw wshtw caktuar para datws 30.06.2010, duke pwrfshirw edhe kwtw datw, qw nw datwn e sipwrshwnuar qw wshtw p.sh. 10.200 (dhjetwmijw e Dyqind) lekw nw muaj do tw arrijw njw total tw ardhurash nw maswn 12297 lekw nw muaj.
Kjo e ardhur pwrbwhet nga :
10.200 lekw, masa e pensionit tw caktuar.
350 lekw kompensim nga V.K.M. Nr 138, datw 31.3.1994 “Pwr kompensimin e shpenzimeve nga ndryshimi i çmimit tw energjisw elektrike dhe lwndwve djegwse”.
150 lekw kompensim nga V.K.M. Nr 471, datw 15.7.1996 “Pwr kompensimin nga ndryshimi i çmimit tw bukws, vajgurit dhe gazit tw lwngshwm,
500 lekw kompensim nga V.K.M. Nr 401, datw 21.06.2006 “Pwr kompensimin e tw ardhurave mujore tw pensionistwve”.
725 lekw kompensim nga V.K.M. Nr 763, datw 27.12.2006 “Pwr kompensimin e tw ardhurave mujore tw pensioneve, qw nw rastin konkret, llogaritet si produkt i pensionit tw caktuar shumwzuar me 760 lekw dhe kjo qw del pjestohet me pensionin bazw pra (10.200*760 / 10690 ).
181 lekw kompensim nga V.K.M. Nr 415 datw 30.04.2009 “Pwr rritjen e pensioneve”, qw nw rastin konkret, llogaritet si produkt i pensionit tw caktuar shumwzuar me 190 lekw dhe kjo qw del pjestohet me pensionin bazw, pra (10.200*190 / 10690).
191 lekw kompensim nga V.K.M. Nr. ___ datw . 2010 “Pwr rritjen e pensioneve” qw nw rastin konkret, llogaritet si produkt i pensionit tw caktuar shumwzuar me 200 lekw qw wshtw masa e kompensimit dhe kjo qw del pjestohet me pensionin bazw, pra (10.200*200 / 10690) .
(10200+350+150+500+725+181+191=12297 leke)

Të ardhurat maksimale për pensionin e plotë të qytetit:
Ishte
20552 lekë + 350 + 150 = 21052 lekë
Bëhet
21380 lekë + 350 + 150 = 21880 lekë
Të ardhurat e pensionit të plotë të fshatit:
Ishte
6344 + 200 + 690 = 7234 lekë
Bëhet
6980 + 200 + 690 = 7870 lekë
Të ardhurat e pensionit maksimal të fshatit:
10690 + 200 = 10890

Në mënyrë më analitike sipas skemave suplementare dhe trajtimeve të veçanta përfitimi mesatar mujor si rrjedhojë i kwsaj rritje do të pësojë këtë ndryshim:

Nr. Lloji Perfitimeve Numri i perfituesve Perfitimi mesatar mujor ( ishte) Perfitimi mesatar mujor ( behet)
1 Skema ushtarakeve
Pensioni I parakohshem per vjetersi sherbimi 9593 15,412 16,028
Pensione suplementare te ushtarakeve 4954 4,940 5,138
Ushtarake 4,329
2 Skema e Policise se shtetit
Pensioni I parakohshem per vjetersi sherbimi 486 18,333 19,066
Pensione suplementare te policise se shtetit 113 7,527 7,828

3 Minatore 3,712 7,000 7,280
4 Pilote 267 22,000 22,880
5 Ndermarrje ushtarake 809 13,000 13,520
6 Detaret 79 12,300 12,792
7 Profesoret 300 8,000 8,320

1 Korrik 2010