Wikileaks, Withers: Qendra e pushtetit tek e majta dhe e djathta
TIRANE- “Mbase Berisha dhe Rama nuk janë aq të ndryshëm dhe ngjashmëria më shqet ësuese mes tyre është delli autoritar që kanë të dy ata”. Kështu shprehet ish ambasadori amerikan Xhon Withers në një mesazh konfidencial të 8 korrikut 2009, të titulluar “Qendra e pushtetit tek e majta dhe e djathta, publikuar vet ëm 3 ditë më parë nga Wikileaks. “Megjithëse rezultati i zgjedhjeve të 28 qershorit është ende i paqartë dhe qeveria e ardhshme mund të mos krijohet deri në shtator, disa stile lidershipi do të vazhdojnë të sundojnë në ekzekutivin e ardhshëm. Dhe pavarësisht se cila parti do të krijojë qeverinë e ardhshme, si Sali Berisha ashtu dhe Edi Rama do të luajnë një rol të rëndësishëm, në mos dominues ne politikën shqiptare për një të ardhme të afërt.”-shprehet Ëithers në këtë mesazh. Ish ambasadori i referohet bisedave te nënpunësve të ambasadës amerikane me politikanë nga brenda se majtës dhe të djathtës si dhe me gazetarë të ndryshëm për të analizuar se si do të përzgjidheshin ministrat e qeverisë, se si do të bëhej vendimmarrja dhe kush do të kishte më shumë influencë. “Ekziston një konsensus i pergjithshëm se pavarësisht kush fiton, e majta apo e djathta, do të ketë plot vendimmarrje të njëanshme pasi si kryeministri Berisha, ashtu edhe lideri i opozitës, Rama kanë një stil të qëndërzuar lidershipi. Ministrat qoftë nga koalicioni i PD-së apo i PS-së mund të mos jenë zyrtarët më me influencë në qeveri, pasi njerëzit jashtë politikës, si manjatët e medias dhe ortakët e ngushtë, kanë shpesh më influencë tek Berisha dhe Rama, se sa anëtarët e kryesisë së partisë.”-shprehet Withers në ketë mesazh. Megjithatë, sipas tij, Rama, i cili nuk ka eksperiencë në drejtimin e një qeverie kombëtare do të jetë më i pasigurt për lidershipin e tij dhe me shumë gjasa do të kërkojë drejtim dhe aprovim nga komuniteti ndërkombëtar, veçanërisht SHBA-të për vendimet e tij. “Ndërsa Berisha do ta shihte fitoren e PD-së si një afirmim të politikave të tij dhe stilit të njëanshëm të lidershipit”-vazhdon Withers.
Berisha: Mbahet me dhëmbë
Nëse Berisha çertifikohet si fituesi i zgjedhjeve dhe është i aftë të krijojë një qeveri, me shumë gjasa ai do të rihyjë në parlament me mazhorancën më të dobët të mundshme. Edhe nëse Berisha dhe Lëvizja Socialiste për Integrim e Ilir Metës krijojnë një koalicion duke i dhënë teorikisht PD-së 74 vende në parlamentin e ardhshëm, prapë mazhoranca e Berishës do të jetë e dobët. Dhe pavarësisht nëse arrihet një marrëveshje mes tyre, Berisha me shumë gjasa do të mbushë postet kryesore ministrore me besnikët e PD-së. Ish ministri i jashtëm Besnik Mustafaj dhe disa gazetarë kanë përmendur këshilltaren e kryeministrit Albana Vokshi si një ministër me influencë në qeverinë e ardhshme. Për më tej, sistemi i ri elektoral që favorizon partitë e mëdha do të lejojë Berishën të mos jetë i shqetësuar me balancimin e pushtetit brenda koalicionit. Duket se vetëm dy partitë e tjera në koalicion me PD-në, Partia Republikane dhe PDI do të marrin nga një vend në parlament, duke ia lënë kështu PD-së kontrollin kryesor të koalicionit. Duke iu referuar strategut të PD-së, Ilir Rusmaili, Withers shprehet se perspektiva e një qeveria të mbushur me anëtarë të PD-së rrit edhe perspektivën e Berishës për vendime të një politike mikromenaxhuese, ndërsa ai do ti japë më shumë autonomi ministrave nga partnerët e koalicionit se sa ministrave nga partia e tij. Kjo sepse Berisha mban nën kontroll të rreptë ministrat nga partia e tij sepse dëshiron të evitojë ndonjë rast të paparashikuar prej ndonjë rivali nga brenda PD-së. “Tendenca e Berishës për të shtypur rivalët potencial dhe për ti dhënë influencë vetëm atyre që nuk përbëjnë kërcënim politik tregon se ministrant e ardhshëm mund të mos jenë më influentët në politikë-bërje, nëse Berisha merr një tjetër mandate.”-vijon Withers.
Rama
Referuar një takimi me ish kryeministrin Pandeli Majko dhe një gazetari, Withers thotë se ata e përshkruajnë lidershipin e Ramës si të ngjashëm me atë të Berishës, me pak ndryshime. “Rama ashtu si Berisha merr vendime politike pa u konsultuar me lidershipin e PS-së, por ndryshimi mes tyre është se Berisha as që nuk I informon kryesinë e partisë për vendimet që ka marrë duke I lënë aleatëve të tij të ngushtë të vetmen alternativë të shohin TV për të marrë vesh çpo ndodh. Shumë kontakte të ambasadës konfirmojnë se tendenca e Ramës për të marrë përsipër gjithçka vetë e bëjnë atë shpesh një lider kapriçoz dhe të egër”-vazhdon mesazhi i ish ambasadorit amerikan.
“Majko, pretendon se Rama do të paraqesë në ambasadë një listë me ministrat potencial për një aprovim paraprak përpara se të bëjë emërimet. Sipas tij, në mënyrë që të integrohet në komunitetin ndërkombëtar, Rama do të tentojë një përbërje të shumëllojshme të qeverisë me një imazh pozitiv dhe do ti japë më shumë influencë atyre që janë me më shumë karizëm dhe që kanë lidhje më të ngushta me SHBA-të”-vijon Withers.
(Shënim i Withers: Rama i ka dhënë role kyçe fytyrave të reja si Erion Veliaj dhe Vasilika Hysi, ku që të dy janë të mirënjohur dhe të pëlqyer mes komunitetit ndërkombëtar. Rama e përdor shpesh Veliaj për ti kaluar mesazhe Ambasadës dhe Veliaj është përshkruar shpesh nga shumë vëzhgues si “qeni sulmues” i Ramës gjatë fushatës.
Komentet e Withers: Mbase ata nuk ndryshojnë edhe aq shumë
Padyshim që ngjashmëria më shqetesuese mes Ramës dhe Berishës është delli autoritar që kanë te dy ata. Që të dy njihen brenda partive respektive gati gati si fantikë kontrolli të cilët në mënyrë të tërbuar i dërgojnë tekste kandidatëve gjatë debateve televizive duke i dhënë atyre instruksione. Prirja e Berishës për të goditur pavarësinë e institucioneve do të riafirmohet me një mandat të dytë, tashmë Tirana po përgatitet për sulmin e tij të rradhës ndaj gjyqësorit si mënyrë për të shuar çështjen e Gërdecit. Ndërsa tendenca e Ramës për të përqëndruar vendimarrjen në duart e tij, sygjeron se ai do të kërkojë fshehurazi të dobesojë pavarësinë e institucioneve nëse ato sfidojnë autoritetin e tij. Thuhet se media është gogoli i Ramës. Kushdo që të drejtoje vendin kur parlamenti të mblidhet në vjeshtë, institucionet apolitike dhe media e lirë do të vazhdojnë të jënë nën presion politik.
(m.a/BalkanWeb)
Berisha: Mbahet me dhëmbë
Nëse Berisha çertifikohet si fituesi i zgjedhjeve dhe është i aftë të krijojë një qeveri, me shumë gjasa ai do të rihyjë në parlament me mazhorancën më të dobët të mundshme. Edhe nëse Berisha dhe Lëvizja Socialiste për Integrim e Ilir Metës krijojnë një koalicion duke i dhënë teorikisht PD-së 74 vende në parlamentin e ardhshëm, prapë mazhoranca e Berishës do të jetë e dobët. Dhe pavarësisht nëse arrihet një marrëveshje mes tyre, Berisha me shumë gjasa do të mbushë postet kryesore ministrore me besnikët e PD-së. Ish ministri i jashtëm Besnik Mustafaj dhe disa gazetarë kanë përmendur këshilltaren e kryeministrit Albana Vokshi si një ministër me influencë në qeverinë e ardhshme. Për më tej, sistemi i ri elektoral që favorizon partitë e mëdha do të lejojë Berishën të mos jetë i shqetësuar me balancimin e pushtetit brenda koalicionit. Duket se vetëm dy partitë e tjera në koalicion me PD-në, Partia Republikane dhe PDI do të marrin nga një vend në parlament, duke ia lënë kështu PD-së kontrollin kryesor të koalicionit. Duke iu referuar strategut të PD-së, Ilir Rusmaili, Withers shprehet se perspektiva e një qeveria të mbushur me anëtarë të PD-së rrit edhe perspektivën e Berishës për vendime të një politike mikromenaxhuese, ndërsa ai do ti japë më shumë autonomi ministrave nga partnerët e koalicionit se sa ministrave nga partia e tij. Kjo sepse Berisha mban nën kontroll të rreptë ministrat nga partia e tij sepse dëshiron të evitojë ndonjë rast të paparashikuar prej ndonjë rivali nga brenda PD-së. “Tendenca e Berishës për të shtypur rivalët potencial dhe për ti dhënë influencë vetëm atyre që nuk përbëjnë kërcënim politik tregon se ministrant e ardhshëm mund të mos jenë më influentët në politikë-bërje, nëse Berisha merr një tjetër mandate.”-vijon Withers.
Rama
Referuar një takimi me ish kryeministrin Pandeli Majko dhe një gazetari, Withers thotë se ata e përshkruajnë lidershipin e Ramës si të ngjashëm me atë të Berishës, me pak ndryshime. “Rama ashtu si Berisha merr vendime politike pa u konsultuar me lidershipin e PS-së, por ndryshimi mes tyre është se Berisha as që nuk I informon kryesinë e partisë për vendimet që ka marrë duke I lënë aleatëve të tij të ngushtë të vetmen alternativë të shohin TV për të marrë vesh çpo ndodh. Shumë kontakte të ambasadës konfirmojnë se tendenca e Ramës për të marrë përsipër gjithçka vetë e bëjnë atë shpesh një lider kapriçoz dhe të egër”-vazhdon mesazhi i ish ambasadorit amerikan.
“Majko, pretendon se Rama do të paraqesë në ambasadë një listë me ministrat potencial për një aprovim paraprak përpara se të bëjë emërimet. Sipas tij, në mënyrë që të integrohet në komunitetin ndërkombëtar, Rama do të tentojë një përbërje të shumëllojshme të qeverisë me një imazh pozitiv dhe do ti japë më shumë influencë atyre që janë me më shumë karizëm dhe që kanë lidhje më të ngushta me SHBA-të”-vijon Withers.
(Shënim i Withers: Rama i ka dhënë role kyçe fytyrave të reja si Erion Veliaj dhe Vasilika Hysi, ku që të dy janë të mirënjohur dhe të pëlqyer mes komunitetit ndërkombëtar. Rama e përdor shpesh Veliaj për ti kaluar mesazhe Ambasadës dhe Veliaj është përshkruar shpesh nga shumë vëzhgues si “qeni sulmues” i Ramës gjatë fushatës.
Komentet e Withers: Mbase ata nuk ndryshojnë edhe aq shumë
Padyshim që ngjashmëria më shqetesuese mes Ramës dhe Berishës është delli autoritar që kanë te dy ata. Që të dy njihen brenda partive respektive gati gati si fantikë kontrolli të cilët në mënyrë të tërbuar i dërgojnë tekste kandidatëve gjatë debateve televizive duke i dhënë atyre instruksione. Prirja e Berishës për të goditur pavarësinë e institucioneve do të riafirmohet me një mandat të dytë, tashmë Tirana po përgatitet për sulmin e tij të rradhës ndaj gjyqësorit si mënyrë për të shuar çështjen e Gërdecit. Ndërsa tendenca e Ramës për të përqëndruar vendimarrjen në duart e tij, sygjeron se ai do të kërkojë fshehurazi të dobesojë pavarësinë e institucioneve nëse ato sfidojnë autoritetin e tij. Thuhet se media është gogoli i Ramës. Kushdo që të drejtoje vendin kur parlamenti të mblidhet në vjeshtë, institucionet apolitike dhe media e lirë do të vazhdojnë të jënë nën presion politik.
(m.a/BalkanWeb)