Debohen akademiket e pare

Anisa Ymeri
Tre akademike jane liruar nga detyra me shkresa zyrtare te nenshkruara nga drejtoria e Qendres se Studimeve Albanologjike. Arkeologu Muzafer Korkuti, studiuesi Jorgo Bulo dhe gjuhetari Emil Lafe pohuan dje se ndaj tyre eshte ndermarre vendimi per shkarkim dhe e konsideruan ate si te padrejte. Me larg ka shkuar dr. Bulo i cili tha se po perballet me hakmarrje ndaj tij.
Deri para pak ditesh drejtor i Institutit te Gjuhesise dhe Letersise, Jorgo Bulo pohoi dje per "Koha Jone", se ka marre me 26 shkurt nje shkrese dorazi qe e njoftonte per lirimin nga detyra si akademik. "Lirohet nga kjo detyre dhe kalon si punonjes kerkimor-shkencor ne departamentin e letersise", ishte vendimi i nenshkruar nga Ardian Marashi, drejtor i Qendres se Studimeve Albanologjike. Ndersa tre dit me pas, pohon akademiku, nje urdher i dyte eshte dhene nga z.Marashi. Ai e njoftonte akademikun e liruar, se eshte nxjerre ne pension. Keshtu, duke nisur prej dites se pare te marsit, Bulo rezulton i nxjerre ne pension, ndonese sic thekson i duhen edhe 6 vjet per te dale ne pension.
Bulo, pohon se pas lirimit te tij, drejtori i ri i Institutit te Gjuhesise dhe Letersise eshte emeruar Enver Muhameti, i cili sikunder deklaron Bulo, jo vetem qe nuk ka titull profesor, por ka dale edhe ne pension.
Ne kete pike, per Bulon, arsyeja eshte vetem nje! "Kam dale hapur dhe kam qene kritik ndaj reformes ne Akademi, qe e konsideroj si shkaterrimtare, dhe kjo ishte vetem nje hakmarrje dhe kaq", shprehet ai. Bulo vlereson saka se kjo eshte hakmarrje qe ne fakt peshon ne kurriz te ligjit. Ai evidenton se per akademiket, mosha e daljes ne pension, sikunder theksohet ne ligjin e ri "Per Akademine e Shkencave", eshte 75 vjec. Dhe Bulos, i duhen edhe 6 vjet per ta rrokur motin e tij te 75-te.
Nderkohe, vec studiuesit te njohur, autorit te monografise dhe botuesit te vepres se plote te poetit tone kombetar, Naim Frasheri, prof. Jorgo Bulo, jane hequr nga puna deri tani, me te njejten menyre, edhe dy akademike te tjere. Prof. Emil Lafe, mbrojtesi me i flakte i standardit per gjuhen e njesuar shqipe, si dhe prof. Myzafer Korkuti, kane pesuar te njejtin fat. Ky i fundit, ne detyren si drejtori i Institutit te Arkeologjise, para disa kohesh ishte dekoruar nga presidenti i meparshem Alfred Moisiu me urdhrin "Mjeshter i Madh" per kontribut te vecante ne zhvillimin e perparimin e arkeologjise shqiptare, studimet arkeologjike dhe formimin e brezave te arkeologeve te rinj.
Te tri keta personalitete te kultures sone kombetare, per dekada te tera ishin te perkushtuar ndaj albanologjise, me kontribute themelore. Tani ata vleresojne se "jane flakur nga puna pa asnje etike dhe mirenjohje, me nje shkrese te thate, percjelle nga nje shofer i Ministrise se Arsimit dhe Shkences". Largimet e para nga puna te albanologeve shqiptare shihen ne mjediset shkencore si urdhra antiligjore te Ardian Marashit, drejtori i emeruar i Qendres se Studimeve Albanologjike. Ndersa Korkuti rezervon ditet ne vazhdim per te shprehur qendrimin e tij, akademiku tjeter Bulo, deklaroi dje se do te ndjeke hapat e metejshem. Ankesa per kete vendim sipas akademikut, do te shkoje ne Drejtorine e Qendres se Studimeve Albanologjike dhe ne kryesine e perkohshme te Akademise se Shkencave, "e cila e ka per detyre te mbroje akademiket".
Jorgo Bulo: Shkarkimi im, hakmarrje
Per akademikun Jorgo Bulo, arsyeja e ketij shkarkimi eshte vetem nje. "Kam dale hapur dhe kam qene kritik ndaj reformes ne Akademi, qe e konsideroj si shkaterrimtare, dhe kjo ishte vetem nje hakmarrje dhe kaq", pohon ai.
Muzafer Korkuti: Po hesht per momentin
I shkarkuar eshte edhe arkeologu Muzafer Korkuti, drejtues i institutit te Arkeologjise, i cili shprehet: "Per momentin, nuk preferoj te flas per kete ceshtje. Ka ndodhur keshtu, por ne ditet ne vijim do te them fjalen time".
Ligji: Akademiket ne pension 75 vjec
Ne ligjin e miratuar ne seancen e fundit parlamentare per vitin 2007, "Per disa shtesa ne ligjin nr. 9655, date 11.12.2006 per Akademine e Shkencave ne Republiken e Shqiperise

Neni 6/1
Perfundimi i anetaresise ne Akademi dhe plotesimi i vendeve vakante
1. Statusi i anetarit te rregullt dhe i atij te asociuar perfundon kur anetari:
a) mbush moshen 75 vjec
b) jep doreheqjen
c) zgjidhet apo emerohet ne funksione drejtuese ne parti politike apo organe kushtetuese
c) deklarohet i paafte per te vepruar, me vendim gjyqesor, te formes se prere
d) denohet me vendim gjyqesor, te formes se prere, per kryerjen e nje krimi
dh) shkarkohet me dy te tretat e votave te te gjithe anetareve te Asamblese per akte e sjellje, qe diskreditojne rende figuren e anetarit te Akademise
e) vdes

Reforma dhe kundershtimi i perhershem i akademikeve
Akademiket prej vitit 2006, kur u ngrit Grupi i Eksperteve per Reformen ne Kerkimin Shkencor nuk kane gjetur asnje dite prehje. Kundershtime te hapura ka pasur perhere, pasi sipas tyre kjo qe nje reforme, e cila u ndermor pa pranine e akademikeve. Qellimi qe institutet kerkimore te kalonin ne varesi te Ministrise se Arsimit e Shkences, u finalizua me miratimin e shtesave te ligjit "Per Akademine e Shkencave" ne seancen e fundit parlamentare te vitit 2007. Nje nga kundershtite e medha te reformes ka qene kalimi i instituteve kerkimore prane universiteteve. Jorgo Bulo ka qene hapur kunder. Ai eshte shprehur se "reforma eshte nje makijazh per universitetet", ndersa ka shtuar: "Ideja e kesaj reforme qe justifikohet me forcimin e universiteteve, eshte nje menyre per te hequr vemendjen prej reformes qe i duhet atyre. Kjo eshte nje perpjekje per te permiresuar imazhin e tyre dhe per t'i bere atyre makijazh. Por shkenca nuk mund te injektohet. Sa u takon shkurtimeve, ato parashikohen qe te jene drastike, por une mund te them fare mire se pasqyra e punes se nje institucioni shkencor jane botimet dhe ne dihet se sa botime kemi".
Ndersa Luan Omari eshte shprehur se ky eshte projektligj "duhet flakur" dhe Eduard Sulstarova e ka konsideruar si "nje faj i madh historik!". Pak dite me pare, ne Akademine e Shkencave eshte prezantuar kryetari i perkohshem i saj, Teki Bicoku. Komandimi i tij erdhi pasi Presidenti Bamir Topi nuk dekretoi te zgjedhurin nga vete Akademia, si kryetar te saj, ish-Presidentin e Republikes Rexhep Meidani.