E Diel, 1 Nëntor 2026

Ekspertet Ne mesin e rebeleve ka linja etnike dhe ideologjike ndarese

Pas pervojes ne Afganistan dhe Irak160 me te tilla nocione si demokraci sipas modelit perendimor duhet te jemi te kujdesshem mendon Markus Kaim analist prane fondacionit Wissenschaft und Politik. Sipas tij procesi i transformimit komplikohet pervec te tjerave edhe prej dallimeve dhe diferencave ndermjet kryengritesve.

Dallimet e brendshme te rendesishme

Une mendoj se duhet te kemi te qarte se cfare konsiderojme ne kete moment si rebele kryengrites apo Keshilli Kalimtar. Ky eshte aktualisht nje bashkesi e lindur nga nevoja e cila eshte shume heterogjene dhe perbehet nga aktore te ndryshem politike te cilet ndoshta nuk i lidh gje tjeter me njeri-tjetrin se se sa deshira160 per te permbysur regjimin e Gaddafit. Dallimet e brendshme te cilat ne kete moment tani vetem se mund te merren me mend do te behen160 shume me160 te qarta sapo Keshilli Tranzitor te arrije fitoren - kjo eshte ndoshta nje ceshtje ditesh. Me pas do te nise procesi i tranzicionit politik160 dhe gjate formimit te partive politike do te dalin ne pah linjat etnike dhe ideologjike ndarese qe ne kete moment jane mbivendosur ndaj njera-tjetres. Une mendoj se atehere do te shohim qarte se cfare grupi heterogjen ishte Keshilli i Perkohshem - thote Markus Kaim.

Bildunterschrift Groszligansicht des Bildes mit der Bildunterschrift Pamje nga lufta civile ne Libi

Faza pas revolucioneve me e veshtire

Duke hedhur nje veshtrim nga Tunizia dhe Egjipti Kaim thekson se aty po vihet re me qarte ajo qe mund te parashikohej perpara revolucioneve160

Pra qe eshte relativisht e lehte te largosh nje sistem por edhe me e veshtire eshte faza qe pason pra kur eshte fjala per transforimin e vazhdueshem te sistemeve.

Ne keto vende kemi nje perzierje te cuditshme mes elementeve qe kane mbetur prej sistemit te vjeter dhe nje levizjeje transformimi e cila thuajse ka ngrire. Kjo ka te beje me rolin e partive dhe te shoqerise civile ne proceset e transformimit dhe me pushtetin qe vazhdojne te kene elementet e sistemit te meparshem qe duket se nuk jane kompatibel me njeri-tjetrin.

Te pakten ne Egjipt kemi p.sh. nje gjendje e cila sipas kendveshtrimit perendimor nuk eshte shume e kenaqshme pra pozita teper e fuqishme e ushtrise ne kushtetuten egjiptiane dhe ne procesin e hartimit te kushtetutes se re. - thote Markus Kaim.

Asnje rrezik per Evropen

Bildunterschrift Groszligansicht des Bildes mit der Bildunterschrift Ministrat gjermane Westerwelle dhe Niebel ne Libi

Gjithesesi sipas ekspertit per ceshtjet e sigurise prane fondacionit Wissenschaft und Politik ne veri te Afrikes dhe ne disa pjese te Lindjes se Mesme nuk duket se po krijohet per momentin ndonje fuci baruti e cila mund te behej e rrezikshme edhe per Evropen.160

Ne konstatojme se revolucionet ne Afriken e Veriut i flaken tej sistemet e brendshme politike por ato nuk kane shkaktuar probleme mes vete shteteve. Kjo do te thote se proceset e brendshme politike nuk i kane demtuar marredheniet ndershteterore. Ne te kundert sa u perket ceshtjeve te konflikteve ndershteterore nuk ka pasur ndonje zhvillim dhe sa u perket ceshtjeve te sigurise nderkombetare vazhdojne te kemi nje lloj stabiliteti.

Autore Mathias Hellfeld/P.Pani

Redaktoi Mimoza Kelmendi

160

Më shumë nga Ndërkombëtare

Të gjitha ›