Fundi i hidhur i trajnereve te huaj
/* */
(Dash Frasheri, gazeta TELEGRAF) - Edhe pse përdori një gjuhë diplomatike pas humbjes me Francën (3-0), si në të gjitha deklaratat e tij gjatë 17 muajve në krye të Shqipërisë (maj 2009-tetor 2011), trajneri Josip Kuzhe la të kuptohej se ndihej i “tradhtuar” nga lojtarët.
“Nuk mund t’i falësh një gol Francës qysh në minutën e dhjetë. Do të thotë që ke vrarë veten tënde. Ne jo vetëm që bëmë gabimin e parë, por bëmë edhe një të dytë, me pas edhe një të tretë. Një trajneri i vjen keq të humbasë në këtë mënyrë”, - tha Kuzhe pas humbjes me Francën, ku të paktën në dy gola ishte fajtor i pastër portieri Samir Ujkani, ndërkohë që ne tjetri topi u devijua nga mbrojtësi Dallku.
Edhe pse ka besuar fort, se kroati mund të realizonte nënshkrimin e tretë më Federatën Shqiptare të Futbollit (pas atyre në maj 2009 dhe korrik 2009), duket se aventura e trajnerit të tetë të huaj në krye të Kombëtares sonë është e përfunduar. Ndeshja kundër Rumanisë, me shumë gjasë do të jetë e fundit e tij, të paktën ato zyrtare.
Vetëm tre nga pesë trajnerët e huaj të punësuar në “epokën Duka” (nga viti 2002), gjermani Hans Peter Brigel (2002-2005), kroati Oto Bariç (2006-2007) dhe kroati tjetër Josip Kuzhe (2009-2011) kanë mundur ta përfundojnë kontratën e tyre në drejtimin e Kombëtares, ndërsa nga dy të tjerët, italiani Xhuzepe Dosena (korrik-tetor 2007) e holandezi Ari Han (janar 2008-prill 2009) e kanë ndërprerë atë para kohe: i pari, e braktisi Shqipërinë, ndërkohë që i fundit u shkarkua.
Në fakt, trajnerët e huaj i kanë kushtuar “një djall e gjysmë” buxhetit të Federatës Shqiptare të Futbollit. Duke marrë në konsideratë vëtëm katër nga pesë trajnerët e huaj, që kanë drejtuar Shqipërinë nga viti 2002 (pa italianin Dosena, 120 mijë euro), atëherë fatura shkon në 1.36 milionë euro.
Një shumë e kripur, po të kemi parasysh se Shqipëria është renditur përgjithësisht në vendet e parafundit (bën përjashtim Brigel, në eliminatoret e Botërorir 2006, që laas dy skuadra). Trajneri që ka përfituar më shumë është Hans-Peter Brigel, kjo dhe për faktin se gjermani (pasoi Dosenën) është i vetmi që qendroi në dy edicione eliminatore: Euro 2004 (ku mundi 3-1 Rusinë) dhe Botërori 2006 (ku mundi 2-1 Greqinë). Brigel përfitoi 400 mijë euro.
Ari Han përfitoi 300 mijë euro (ju paguan edhe tre muajt pas shkarkimit të tij), por holandezi i paguante vetë ndihmësin e tij të parë, trajnerin e portierave si dhe masazhatorin, të tre të ardhur nga Holanda. Edhe Josip Kuzhe paguan ndimësin e tij Xhemal Mustedanagiç. Trajneri më i paguar shqiptar ka qenë Sulejman Demollari (1 milionë lekë të vjetra), njëherësh edhe i fundit që drejtoi përfaqësuesen.
DOSENA
Italiani Xhuzepe Dosena ishte dhe i pari në serinë e gjatë të trajnerëve të huaj të emëruar nga FSHF-ja, përmes presidentit Armand Duka. Dosena mbërriti në Shqipëri për të pasuar të shkarkuarin Sulejman Demollari (prill 2002, pas humbjes 2-0 me Andorrrën), i fundit trajner shqiptar që ka drejtuar përfaqësuesen. Pa asnjë mundësi për ndeshje miqësore, Kombëtarja nën drejtimin e Dosenës barazoi me Zvicrën (1-1, 12 tetor) në Tiranë dhe humbi në transfertë me Rusinë (4-1, 16 teror 2002). Italiani u “arratis” pa lënë të paktën një letër lamtumire, ndërkohë që FSHF ia morri me gjyq një pjesë të parave që i kishte dhënë. Përpara se të merrte Shqipërinë, Dosena kishte drejtuar Ganën dhe kishte qenë ndihmës i Cezare Maldinit te Paraguai në Kupën Botës 2002. Mbahet mend si një “tradhtar” i besimit të FSHF-së.
BRIGEL
Gjermani Hans Peter Brigel, edhe pse pa ndonjë eksperiencë të madhe si trajner, arriti të vendoste shtatë rekorde me Shqipërinë, ku spikat numri 13 i pikëve të grumbulluara, gjë që nuk e ka arritur askush më parë, qoftë ky i huaj apo shqiptar. Brigeli e nisi me një fitore historike kundër Rusisë (3-1, 29 mars 2003, në Shkodër), por kulmi i tij ishte triumfi madhështor kundër kampiones së Europës, Greqisë (2-1, 4 shtator 2004 në “Qemal Stafa”). Solli një disiplinë taktike e frymë të jashtëzakonshme grupi te lojtarët e Kombëtares, por edhe prurje të reja. Fitoi edhe një mandat të dytë me përfaqësuesen, por në të tretin ju vunë kushte të papranueshme prej tij në kontratë. Ndeshja e tij e fundit zyrtare ishte ajo me Turqinë (të humbur 1-0, më 12 tetor 2005). I larguar kokëlart e me respekt nga Shqipëria.
BARIÇ
Kroati Oto Bariç ishte një zgjedhje personale e Armand Dukës, dhe njëherësh nga më befasueset, pasi në kohën që “Oto Maximale” morri përfaqësuesen tonë ishte thuajse 74-vjeç, njëherësh edhe trajneri më i moshuar në botë, që drejtonte një ekip Kombëtar. Bariç do të mbahet më mend si “më i madhi” i trajnerëve që ka drejtuar ndonjëherë Shqipërinë, por edhe si më “revolucionari” pasi “plakushi” ishte i dashuruar me futbollistët e rinj dhe të talentuar. Dy ndeshje të mëdha me Bullgarinë e dy dinjitoze me Holandën, por me dy humbje të turpshme me Bjellorusinë (4-2, në Tiranë) dhe Rumaninë (6-1, në Bukuresht), e detyruan të jepte dorëheqjen, pa e përfunduar në kohë kontratën (si afat), por me ndeshje të përfunduara. Kishte pranuar në parim rinovimin, por nuk preferoi më bashkëpunimin pas humbjes me Rumaninë. Profesionist i madh, takticien i pagabueshëm.
HAN
I përzgjedhur me rekomandimin e avokatit të njohur shqiptaro-austriak Skënder Fani, presidenti Armand Duka ia imponoi zgjedhjen e holandezit “hokatar” Ari Han, Komitetit Ekzekutiv të FSHF-së. I mirëpaguar, 300 mijë euro kontratë, Hani nuk dëshmoi se e meritonte atë shumë të kripur për buxhetin e FSHF-së. Gjithsesi, tre barazimet e mëdha me Suedinë (0-0 në Tiranë) dhe Portugalinë (0-0, në Braga) duket se kanë qenë më shumë pjesë e fatit dhe kontributit të lojtarëve se sa fryt i punës së tij. Edhe pse pjesë e Holandës së futbollit total nuk guxoi kurrë të luante në sulm, edhe pse luanim kundër Maltës. Shkarkimi i tij erdhi si presion popullor, por dhe mosrealizimit e objektivit kryesor, zënien e vendit të katërt. Hani tani është thjesht një kujtim që duhet harruar.
KUZHE
Kroati Josip Kuzhe, 58 vjeç, mori drejtimin e skuadrës në maj të vitit 2009, duke pasuar në bankinë holandezin Arin Han. Kuzhe ka zhvilluar deri tani në stolin e Shqipërisë, 24 ndeshje, duke koleksionuar 8 fitore, 7 barazime dhe 9 humbje. Ndeshja me Rumaninë ishte e 24-ta e tij në krye të Kombëtares. Njihej si mjeshtri i miqësoreve (11 ndeshje, 6 fitore, 3 barazime dhe 2 humbje), por në 11 takimet zyrtare arriti vetëm 2 fitore (me Luksemburgun dhe Bjellorusinë), si dhe 3 barazime dhe 6 humbje. Fitorja 6-1 në miqësoren me Qipron, e futi përjetësisht në histori (të paktën deri tani), si trajnerin që ka regjistruar fitoren më të thellë me Kombëtaren. Shqipëria barazoi 1-1 te martën kundër Rumanisë (11 tetor), e qe koincidoi edhe me ndeshjen e fundit për eliminatoret e Euro 2012-s, dhe që besohet se do të jetë e fundit e trajnerit Josip Kuzhe në stolin e Kombëtares
Trajnerët e huaj të Shqipërisë
Josip Kuzhe (kroat)
20.05.2009-31.12.2011
Ari Han (holandez)
01.01.2008-15.04.2009
Oto Bariç (kroat)
01.07.2006 01.06.2007
Hans Peter Brigel (gjerman)
29.03.2003 30.05.2006
Xhuzepe Dosena (italian)
12.07.2002 16.12.2002
Nikolaj Ljukshinov (rus)
1958
Miklos Vadas (hungarez)
29.11.1953
Ljubisha Broshiç (serb)
22.09.1946 13.10.1946
(Dash Frasheri, gazeta TELEGRAF) - Edhe pse përdori një gjuhë diplomatike pas humbjes me Francën (3-0), si në të gjitha deklaratat e tij gjatë 17 muajve në krye të Shqipërisë (maj 2009-tetor 2011), trajneri Josip Kuzhe la të kuptohej se ndihej i “tradhtuar” nga lojtarët.
“Nuk mund t’i falësh një gol Francës qysh në minutën e dhjetë. Do të thotë që ke vrarë veten tënde. Ne jo vetëm që bëmë gabimin e parë, por bëmë edhe një të dytë, me pas edhe një të tretë. Një trajneri i vjen keq të humbasë në këtë mënyrë”, - tha Kuzhe pas humbjes me Francën, ku të paktën në dy gola ishte fajtor i pastër portieri Samir Ujkani, ndërkohë që ne tjetri topi u devijua nga mbrojtësi Dallku.
Edhe pse ka besuar fort, se kroati mund të realizonte nënshkrimin e tretë më Federatën Shqiptare të Futbollit (pas atyre në maj 2009 dhe korrik 2009), duket se aventura e trajnerit të tetë të huaj në krye të Kombëtares sonë është e përfunduar. Ndeshja kundër Rumanisë, me shumë gjasë do të jetë e fundit e tij, të paktën ato zyrtare.
Vetëm tre nga pesë trajnerët e huaj të punësuar në “epokën Duka” (nga viti 2002), gjermani Hans Peter Brigel (2002-2005), kroati Oto Bariç (2006-2007) dhe kroati tjetër Josip Kuzhe (2009-2011) kanë mundur ta përfundojnë kontratën e tyre në drejtimin e Kombëtares, ndërsa nga dy të tjerët, italiani Xhuzepe Dosena (korrik-tetor 2007) e holandezi Ari Han (janar 2008-prill 2009) e kanë ndërprerë atë para kohe: i pari, e braktisi Shqipërinë, ndërkohë që i fundit u shkarkua.
Në fakt, trajnerët e huaj i kanë kushtuar “një djall e gjysmë” buxhetit të Federatës Shqiptare të Futbollit. Duke marrë në konsideratë vëtëm katër nga pesë trajnerët e huaj, që kanë drejtuar Shqipërinë nga viti 2002 (pa italianin Dosena, 120 mijë euro), atëherë fatura shkon në 1.36 milionë euro.
Një shumë e kripur, po të kemi parasysh se Shqipëria është renditur përgjithësisht në vendet e parafundit (bën përjashtim Brigel, në eliminatoret e Botërorir 2006, që laas dy skuadra). Trajneri që ka përfituar më shumë është Hans-Peter Brigel, kjo dhe për faktin se gjermani (pasoi Dosenën) është i vetmi që qendroi në dy edicione eliminatore: Euro 2004 (ku mundi 3-1 Rusinë) dhe Botërori 2006 (ku mundi 2-1 Greqinë). Brigel përfitoi 400 mijë euro.
Ari Han përfitoi 300 mijë euro (ju paguan edhe tre muajt pas shkarkimit të tij), por holandezi i paguante vetë ndihmësin e tij të parë, trajnerin e portierave si dhe masazhatorin, të tre të ardhur nga Holanda. Edhe Josip Kuzhe paguan ndimësin e tij Xhemal Mustedanagiç. Trajneri më i paguar shqiptar ka qenë Sulejman Demollari (1 milionë lekë të vjetra), njëherësh edhe i fundit që drejtoi përfaqësuesen.
DOSENA
Italiani Xhuzepe Dosena ishte dhe i pari në serinë e gjatë të trajnerëve të huaj të emëruar nga FSHF-ja, përmes presidentit Armand Duka. Dosena mbërriti në Shqipëri për të pasuar të shkarkuarin Sulejman Demollari (prill 2002, pas humbjes 2-0 me Andorrrën), i fundit trajner shqiptar që ka drejtuar përfaqësuesen. Pa asnjë mundësi për ndeshje miqësore, Kombëtarja nën drejtimin e Dosenës barazoi me Zvicrën (1-1, 12 tetor) në Tiranë dhe humbi në transfertë me Rusinë (4-1, 16 teror 2002). Italiani u “arratis” pa lënë të paktën një letër lamtumire, ndërkohë që FSHF ia morri me gjyq një pjesë të parave që i kishte dhënë. Përpara se të merrte Shqipërinë, Dosena kishte drejtuar Ganën dhe kishte qenë ndihmës i Cezare Maldinit te Paraguai në Kupën Botës 2002. Mbahet mend si një “tradhtar” i besimit të FSHF-së.
BRIGEL
Gjermani Hans Peter Brigel, edhe pse pa ndonjë eksperiencë të madhe si trajner, arriti të vendoste shtatë rekorde me Shqipërinë, ku spikat numri 13 i pikëve të grumbulluara, gjë që nuk e ka arritur askush më parë, qoftë ky i huaj apo shqiptar. Brigeli e nisi me një fitore historike kundër Rusisë (3-1, 29 mars 2003, në Shkodër), por kulmi i tij ishte triumfi madhështor kundër kampiones së Europës, Greqisë (2-1, 4 shtator 2004 në “Qemal Stafa”). Solli një disiplinë taktike e frymë të jashtëzakonshme grupi te lojtarët e Kombëtares, por edhe prurje të reja. Fitoi edhe një mandat të dytë me përfaqësuesen, por në të tretin ju vunë kushte të papranueshme prej tij në kontratë. Ndeshja e tij e fundit zyrtare ishte ajo me Turqinë (të humbur 1-0, më 12 tetor 2005). I larguar kokëlart e me respekt nga Shqipëria.
BARIÇ
Kroati Oto Bariç ishte një zgjedhje personale e Armand Dukës, dhe njëherësh nga më befasueset, pasi në kohën që “Oto Maximale” morri përfaqësuesen tonë ishte thuajse 74-vjeç, njëherësh edhe trajneri më i moshuar në botë, që drejtonte një ekip Kombëtar. Bariç do të mbahet më mend si “më i madhi” i trajnerëve që ka drejtuar ndonjëherë Shqipërinë, por edhe si më “revolucionari” pasi “plakushi” ishte i dashuruar me futbollistët e rinj dhe të talentuar. Dy ndeshje të mëdha me Bullgarinë e dy dinjitoze me Holandën, por me dy humbje të turpshme me Bjellorusinë (4-2, në Tiranë) dhe Rumaninë (6-1, në Bukuresht), e detyruan të jepte dorëheqjen, pa e përfunduar në kohë kontratën (si afat), por me ndeshje të përfunduara. Kishte pranuar në parim rinovimin, por nuk preferoi më bashkëpunimin pas humbjes me Rumaninë. Profesionist i madh, takticien i pagabueshëm.
HAN
I përzgjedhur me rekomandimin e avokatit të njohur shqiptaro-austriak Skënder Fani, presidenti Armand Duka ia imponoi zgjedhjen e holandezit “hokatar” Ari Han, Komitetit Ekzekutiv të FSHF-së. I mirëpaguar, 300 mijë euro kontratë, Hani nuk dëshmoi se e meritonte atë shumë të kripur për buxhetin e FSHF-së. Gjithsesi, tre barazimet e mëdha me Suedinë (0-0 në Tiranë) dhe Portugalinë (0-0, në Braga) duket se kanë qenë më shumë pjesë e fatit dhe kontributit të lojtarëve se sa fryt i punës së tij. Edhe pse pjesë e Holandës së futbollit total nuk guxoi kurrë të luante në sulm, edhe pse luanim kundër Maltës. Shkarkimi i tij erdhi si presion popullor, por dhe mosrealizimit e objektivit kryesor, zënien e vendit të katërt. Hani tani është thjesht një kujtim që duhet harruar.
KUZHE
Kroati Josip Kuzhe, 58 vjeç, mori drejtimin e skuadrës në maj të vitit 2009, duke pasuar në bankinë holandezin Arin Han. Kuzhe ka zhvilluar deri tani në stolin e Shqipërisë, 24 ndeshje, duke koleksionuar 8 fitore, 7 barazime dhe 9 humbje. Ndeshja me Rumaninë ishte e 24-ta e tij në krye të Kombëtares. Njihej si mjeshtri i miqësoreve (11 ndeshje, 6 fitore, 3 barazime dhe 2 humbje), por në 11 takimet zyrtare arriti vetëm 2 fitore (me Luksemburgun dhe Bjellorusinë), si dhe 3 barazime dhe 6 humbje. Fitorja 6-1 në miqësoren me Qipron, e futi përjetësisht në histori (të paktën deri tani), si trajnerin që ka regjistruar fitoren më të thellë me Kombëtaren. Shqipëria barazoi 1-1 te martën kundër Rumanisë (11 tetor), e qe koincidoi edhe me ndeshjen e fundit për eliminatoret e Euro 2012-s, dhe që besohet se do të jetë e fundit e trajnerit Josip Kuzhe në stolin e Kombëtares
Trajnerët e huaj të Shqipërisë
Josip Kuzhe (kroat)
20.05.2009-31.12.2011
Ari Han (holandez)
01.01.2008-15.04.2009
Oto Bariç (kroat)
01.07.2006 01.06.2007
Hans Peter Brigel (gjerman)
29.03.2003 30.05.2006
Xhuzepe Dosena (italian)
12.07.2002 16.12.2002
Nikolaj Ljukshinov (rus)
1958
Miklos Vadas (hungarez)
29.11.1953
Ljubisha Broshiç (serb)
22.09.1946 13.10.1946