E Diel, 1 Nëntor 2026

Hipertensioni rrezik edhe familja ja si ekzaminohet

Shkencetaret propozojne nje strategji per ekzaminimin e pergjithshem te hiperkolesterolemise familjare

Shkencetaret keshillojne qe te matet kolesteroli ne serum te femijet e moshave 1-9-vjecare gjate vizitave rutine te kujdesit shendetesor dhe ato te cilet kane vlera anormale te kolesterolit total duhet te bejne teste gjenetike ose hulumtime klinike per te percaktuar diagnozen. Nje program i tille ekzaminues do ti identifikoje prinderit e femijeve te cilet dalin pozitive ne ekzaminim.

Propozimi bazohet ne analizat e bera lidhur me hiperkolesterolemine familjare. Ky studim tregoi qe matja e kolesterolit ne serum te femijet e moshes 1-9-vjecare mund te zbuloje 88 94 dhe 96 te rasteve me hiperkolesterolemi. Autoret theksojne se nuk ekzistojne te dhena lidhur me demet qe mund te shkaktoje identifikimi dhe mjekimi i femijeve me hiperkolesterolemi familjare.

Ekzaminimi

Me shume kujdes i eshte kushtuar ekzaminimeve per crregullimet e lipideve te moshat e reja meqenese gjysma e femijeve me perqendrime te larta te kolesterolit total dhe LDL lipoproteinave me densitet te ulet do te kene rritje te nivelit te lipideve ne adoleshence dhe ne rini. Keshtu identifikimi dhe trajtimi i ketyre personave mund te parandaloje semundjet koronare.

Programi ekzaminues mund te identifikoje tre grupe femijesh me hiperkolesterolemi ato me dislipidemi monogjenike te padiagnostikuar sic eshte hiperkolesterolemia familjare ato me dislipidemi sekondare te padiagnostikuar diabet hipertiroidizem etj dhe ato me dislipidemi multifaktorale p.sh. obeziteti. Grupi i cili do te perfitonte me se shumti nga identifikimi i hershem dhe trajtimi jane femijet me hiperkolesterolemi familjare.

Te keto femije mjekimi me statine dhe rreshira te acidit biliar permireson nivelet e lipideve dhe ndermjeteson rezultatet. Te femijet me lipide abnormale por pa hiperkolesterolemi familjare dislipidemite multifaktorale faktet tregojne qe trajtimet mjekesore apo te sjelljes nuk i permiresojne nivelet e lipideve.

Studiuesit

Studiuesit amerikane rekomandojne ekzaminimin e femijeve me histori familjare per hiperkolesterolemi si dhe ato qe jane te rrezikuar. Mirepo kjo ka qene e veshtire te realizohet per shkak te shkalles se larte te rezultateve te rrejshme nga 17 deri ne 90.

Strategjia e re e propozuar kerkon te zbuloje vetem femijet me hiperkolesterolemi familjare duke kerkuar kritere specifike per nje diagnoze klinike vleren totale te kolesterolit ose vleren e LDL-kolesterolit kolesterolin e rritur ne serum dhe nje histori familjare. Sic raportohet vleftat e gjetjes jane relativisht te larta por jepen edhe vlera te rreme pozitive. Megjithate ky program ekzaminues universal pa pasur fare konfirmimin gjenetik do ti identifikoje femijet te cilet nuk e kane kete crregullim.

Strategji

Nje tjeter strategji diagnostikuese e cila perdoret ne Britani te Madhe eshte ekzaminimi kaskade ku te gjithe anetaret e familjes se personave te njohur me hiperkolesterolemi familjare i nenshtrohen ekzaminimit klinik ose testeve gjenetike. Fatkeqesisht nuk ekzistojne te dhena mbi efektet anesore per asnjerin nga ekzaminimet e lartpermendura. Po ashtu nuk ekzistojne te dhena mbi sigurine e perdorimit te barnave qe nga mosha femijerore ose adoleshenca. Megjithese perqendrimi i lipideve te femijet me hiperkolesterolemi familjare mund te permiresohet me ane te mjekimit nuk ka fakte mbi jetegjatesine e ketij beneficioni.

Mjekimi

Mjekimi eshte i panevojshem per femijet te te cilet vlerat e rrejshme pozitive jane te uleta te cilet e kane te rritur kolesterolin por qe nuk kane hiperkolesterolemi familjare ose qe mund te jene te rreme pozitiv. Trajtimi i ketyre femijeve nuk ka treguar ndonje permiresim ne rezultatet shendetesore si dhe nuk eshte percaktuar perdorimi i gjate i agjenteve qe ulin nivelin e lipideve.

Ne baze te te dhenave aktuale arritja me kosto-efektive e zbulimit te personave me hiperkolesterolemi familjare eshte metoda e gjetjes se anetareve te tjere nese njeri anetar familjes vuan nga ky crregullim.

Më shumë nga Sociale

Të gjitha ›