Kush vendos për pavarësinë e mbikëqyrur?
Kosova ka ende fusha, t cilat duhet t’i prmbush n kuadr t zbatimit t Planit t Ahtisarit, thuhet n qndrimet e Zyrs Civile Ndrkombtare pas deklaratave t Kryeministrit Hashim Thai, se pavarsis s mbikqyrur po i vjen fundi. ICO-ja i rikujton qeveris s Kosovs se vlersimin pr t arriturat n Kosov do ta bj Grupi Drejtues Ndrkombtar, ku bjn pjes SHBA-t, vendet e BE-s q e kan njohur Kosovn dhe Turqia. Grupi Drejtues Ndrkombtar sht trupi prgjegjs q do ta vlersoj shkalln e prparimeve n Kosov, para se t mund t kalohet n fazn e pavarsis s plot dhe t pambikqyrur. Q nga shpallja e mendimit t Gjykats Ndrkombtare t Drejtsis, Kryeministri Hashim Thai n disa raste e ka prsritur se Kosova tashm po kalon n fazn e pavarsis s plot, duke e ln pas mbikqyrjen ndrkombtare. Duke iu referuar ktyre deklaratave, Zyra Civile Ndrkombtare n Kosov, e njohur me shkurtesn ICO, si nj trup q mbikqyr t arriturat n shtetin e Kosovs, vlerson se “ICO-ja sht nj organizat dinamike dhe se aktiviteti dhe struktura e saj i prgjigjen progresit t arritur n Kosov”.
Nj zdhns i ICO-s, Endi Mekgafi, prmes nj deklarate me shkrim, thot se “Grupi Drejtues Ndrkombtar ka rn dakord pr nj lloj rebalancimi t par t ICO-s n shkurt t ktij viti. I takon Grupit Drejtues Ndrkombtar q t’i prcaktoj ndryshimet e mtejshme n aktivitetin dhe strukturn e ICO-s, natyrisht duke informuar plotsisht dhe marr edhe mendimin e Qeveris s Kosovs”, - shprehet Mekafi. Sidoqoft, ai trheq vmendjen edhe n disa detyra q n baz t Planit t Ahtisarit, mbeten ende fusha t paprmbushura nga ana e shtetit t Kosovs. “Duhet theksuar megjithat se ka edhe nj sr fushash pr zbatimin e plot dhe t rregullt t dispozitave t Pakos s Ahtisarit, t cilat mbeten n proces pr t’u arritur”, - thekson zdhnsi Endi Mekgafi. Ndrkoh, zvendskryeministri Hajredin Kui thot se ideja e Kryeministrit sht serioze dhe mbshtetet n t arriturat dhe faktet e reja q ka sjell pr shtetin e Kosovs, mendimi i Gjykats Ndrkombtare t Drejtsis. “Pse e kemi
kt ide apo propozim, jan tri arsye: e para sht ngritja e kapaciteteve q ka ndodhur n Kosov dhe n prputhje me kt duhet t kemi ngritje t kapaciteteve institucionale dhe reduktim t atyre ndrkombtare. E dyta - e dini q edhe Plani i Ahtisarit ka afat kohor dhe e treta, sht mendimi i GJND-s. Kosova pas 22 korrikut nuk sht e njjt pr prezencn ndrkombtare me at q ka qen para 22 korrikut”, - thot Kui.
Duke mos ln anash t arriturat n procesin e decentralizimit dhe integrimit t pakics serbe, zvendspresidentja e partis opozitare Aleanca Kosova e Re, Mimoza Kusari-Lila, thot se Kosova ka ende nevoj pr asistenc dhe mbikqyrje ndrkombtare, sidomos n fushn e sundimit t ligjit, duke aluduar sidomos n vazhdimin e pandryshuar t puns s misionit t EULEX-it. “As kjo qeveri dhe as qeverit paraprake nuk kan arritur t ngren kapacitetet n funksionimin e rendit dhe ligjit n Kosov. Ne ende kemi nevoj pr asistenc nga bashksia ndrkombtare n kt aspekt dhe ende kemi nevoj q t kemi nj mats t vlerave t caktuara t jets n Kosov nga nj institucion ndrkombtar, n kt rast n fushn e rendit dhe ligjit”, - shprehet Kusari-Lila. N ann tjetr, Hajredin Kui nnvizon se Kryeministri Thai e ka edhe mbshtetjen e partnerve ndrkombtar lidhur me krkesn e tij pr prfundimin e fazs s pavarsis s mbikqyrur. “Krkesa e Kryeministrit sht q ne t prgatitemi, bashksia ndrkombtare t prgatitet, jo n kuptimin e konkurrencs s njri-tjetrit por prgatitjes adekuate pr nj fuqizim t institucioneve tona, pr nj pavarsi t plot q mendoj se n kt drejtim kemi edhe mbshtetjen e plot t partnerve tan ndrkombtar”, - nnvizon Kui.
Ndryshe nga krert e qeveris, Mimoza Kusari-Lila thot se Kosova ka munges t kapaciteteve dhe planeve afatgjate zhvillimore, kshtu q sipas saj, deklaratat e Thait duhet par me skepticizm. “Konsideroj se n nj form t caktuar asistenca ndrkombtare sht shikuar edhe vetm si nj mbshtetje n munges t kapaciteteve vendore, jo n munges t mekanizmave institucional, por n munges t kapaciteteve pr t menaxhuar dhe qeverisur drejt me Kosovn”, - vlerson Kusari-Lila. N nenin 11 t dispozitave themelore t Planit t Ahtisarit, prvese prcaktohen mekanizmat mbikqyrs, thuhet se Grupi Drejtues Ndrkombtar do t ket prgjegjsin e gjithmbarshme pr mbikqyrje dhe do t jet autoriteti final n Kosov lidhur me interpretimin e marrveshjes, t njohur si Pakoja e Ahtisarit. Ky Grup si e ka caktuar shefin e Zyrs Civile Ndrkombtare, sht trupi prgjegjs q i vazhdon mandatin shefit t ICO-s duke i ofruar udhzime pr largimin n faza deri n prfundim t plot t mandatit. Shqyrtimi i par i ktij mandati tashm sht
n shkurt t ktij viti dhe pritet q Grupi Drejtues Ndrkombtar t vendos nse duhet t kalohet edhe n nj faz tjetr t rishikimit t mbikqyrjes s pavarsis s Kosovs.