Pronat e sindikatave, ish-pronareve
Blerina Hoxha
Pronat e sindikatave (ish- Bashkimeve Profesionale), do t'i kalojne ish-pronareve. Komisioni kuvendor i Ekonomise ka miratuar ligjin qe iu merr pronat e sindikatave dhe i rikthen ato ne pronesine e shtetit. Sipas projektligjit, qeveria do te krijoje nje agjenci te posacme e cila do te administroje pronat e marra nga sindikatat dhe do t'i perdore ato per kompensimin e ish-pronareve. "Pronat, sindikatave ia ka marre gjykata, pasi jane dy vendime, si te Gjykates se Larte ashtu dhe te asaj Kushtetuese qe ia kane hequr te drejten e pronesise sindikatave", u shpreh Edmond Spaho, kryetari i Komisionit te Ekonomise. Sipas Ministrise se Drejtesise, sindikatat kane shkelur ligjin pasi kane shitur apo dhene me qira shume prej pronave, kur ato i kishin vetem nen administrim. "Me kete ligj, marreveshjet e shitjeve behen automatikisht te paligjshme dhe pronat kalojne direkt ne pronesi te shtetit",-tha para deputeteve, Gazmend Bardhi nga Ministria e Drejtesise. Kryeministri Berisha, ka sqaruar me pare se kjo nisme eshte marre qe te mos lejohet abuzimi me keto prona dhe te sigurohet rikonstruksioni i plote i ketyre ndertimeve. Por ajo cka synon qeveria eshte qe, jo vetem te rindertoje keto resorte qe jane ne zona turistike, por edhe t'i shese ato. Historia e pronave te grupimeve sindikale, ka nisur qysh ne fillimet e viteve 90 kur Shqiperia kishte hyre ne proceset demokratike. Me nje dekret presidencial te vitit 1992, sindikatave i kaluan ne pronesi pronat e trasheguara nga Bashkimet Profesionale te kohes se diktatures. Ne vitin 1998, Parlamenti miratoi me ligj kete kalim pronesor, por duke vene klauzole qe deri ne vitin 2020 nuk do te kishte asnje tjetersim prone nga sindikalistet. Presidenti i Konfederatave Sindikale, Kol Nikolli, ka pohuar pak kohe me pare per mediat se projektligji eshte si nje ligj qe behet per te shkelur nje ligj tjeter. "Pasi me kete shkelen parimet themelore elementare jo vetem te pronesise, por dhe te demokracise. Sepse sindikata dhe e gjithe shoqeria civile eshte nje shtylle e fuqishme e demokracise. Elementet e pronesise ndikojne ne forcimin e dhe vitalizimin e cdo grupimi shoqeror, ne kete rast dhe te sindikatave", eshte shprehur Nikolli. Sipas tij, neni 50 i Kushtetutes se Shqiperise e garanton te drejten e prones dhe ne jemi nje grup i pronesuar ne perputhje te plote me ligjin. Sipas Nikollit, projektligji eshte ne kundershtim dhe me Karten Sociale Evropiane te te Drejtave te Njeriut, qe garanton lirine e organizimit dhe funksionimit te sindikatave. "Kjo e rrudhos dhe e atrofizon aktivitetin tone. Dhe qeveria nuk duhet te kundervere nje grup interesi me nje grup tjeter. Nuk duhet te na i marre ne pronat per t`ia shperndare p.sh ish pronareve, apo atyre qe kane vuajtur nga regjimi komunist", thote Nikolli. Ne lidhje me argumentet e abuzimeve me keto prona, Nikolli pranon qe ka pasur raste te vecanta, por ato nuk duhen pergjithesuar, pasi kjo do t`i bente dem sindikalizmit.
Projekti per kthimin e Drejtorise se Pergjithshme te Rrugeve ne ent publik, shkon ne Kuvend
Administrimi i rrugeve, jo i varur nga qeveria
Institucionet nderkombetare financiare, te tilla si Banka Boterore kane kerkuar qe Drejtoria e Pergjithshme e Rrugeve te shnderrohet ne ent publik dhe te jete e pavarur nga qeveria. Propozimi eshte derguar nga Ministria e Transporteve ne Kuvend dhe keto dite nis shqyrtimi ne komisionet parlamentare. Duke qene se Drejtoria e Pergjithshme e Rrugeve administron pothuajse gjysmen e fondeve te buxhetit te shtetit, ajo duhet te jete autoritet edhe me natyre mbikeqyrese ne drejtim te investimeve ne rruge. Sipas zevendesministrit te Transporteve Ernest Noka, institucionet nderkombetare si Banka Boterore kane kerkuar qe ky institucion te jete i pavarur me argumentin se administron rreth 50 per qind te fondeve te buxhetit. Diten e sotme ministri i Transporteve, Sokol Olldashi pritet te raportoje ne komisionin e ekonomise lidhur me kete projektligj dhe me pas te merret vendimi perfundimtar ne lidhje me varesine e tij. Vitet e fundit jane shtuar dukshem investimet ne infrastrukturen rrugore, sidomos me fondet e buxhetit te shtetit. Kater vite me pare, me fondet e buxhetit nuk beheshin dot as studimet e fisibilitetit dhe projektet e zbatimit per ndertimin e rrugeve. Por duke qene se keto kohe infrastruktura rrugore hyn ne prioritetet kryesore te qeverise, administrimi i fondeve per mbeshtetjen e ketij prioriteti kerkon nje vemendje me te madhe kane keshilluar eksperte te Bankes Boterore.
Pronat e sindikatave (ish- Bashkimeve Profesionale), do t'i kalojne ish-pronareve. Komisioni kuvendor i Ekonomise ka miratuar ligjin qe iu merr pronat e sindikatave dhe i rikthen ato ne pronesine e shtetit. Sipas projektligjit, qeveria do te krijoje nje agjenci te posacme e cila do te administroje pronat e marra nga sindikatat dhe do t'i perdore ato per kompensimin e ish-pronareve. "Pronat, sindikatave ia ka marre gjykata, pasi jane dy vendime, si te Gjykates se Larte ashtu dhe te asaj Kushtetuese qe ia kane hequr te drejten e pronesise sindikatave", u shpreh Edmond Spaho, kryetari i Komisionit te Ekonomise. Sipas Ministrise se Drejtesise, sindikatat kane shkelur ligjin pasi kane shitur apo dhene me qira shume prej pronave, kur ato i kishin vetem nen administrim. "Me kete ligj, marreveshjet e shitjeve behen automatikisht te paligjshme dhe pronat kalojne direkt ne pronesi te shtetit",-tha para deputeteve, Gazmend Bardhi nga Ministria e Drejtesise. Kryeministri Berisha, ka sqaruar me pare se kjo nisme eshte marre qe te mos lejohet abuzimi me keto prona dhe te sigurohet rikonstruksioni i plote i ketyre ndertimeve. Por ajo cka synon qeveria eshte qe, jo vetem te rindertoje keto resorte qe jane ne zona turistike, por edhe t'i shese ato. Historia e pronave te grupimeve sindikale, ka nisur qysh ne fillimet e viteve 90 kur Shqiperia kishte hyre ne proceset demokratike. Me nje dekret presidencial te vitit 1992, sindikatave i kaluan ne pronesi pronat e trasheguara nga Bashkimet Profesionale te kohes se diktatures. Ne vitin 1998, Parlamenti miratoi me ligj kete kalim pronesor, por duke vene klauzole qe deri ne vitin 2020 nuk do te kishte asnje tjetersim prone nga sindikalistet. Presidenti i Konfederatave Sindikale, Kol Nikolli, ka pohuar pak kohe me pare per mediat se projektligji eshte si nje ligj qe behet per te shkelur nje ligj tjeter. "Pasi me kete shkelen parimet themelore elementare jo vetem te pronesise, por dhe te demokracise. Sepse sindikata dhe e gjithe shoqeria civile eshte nje shtylle e fuqishme e demokracise. Elementet e pronesise ndikojne ne forcimin e dhe vitalizimin e cdo grupimi shoqeror, ne kete rast dhe te sindikatave", eshte shprehur Nikolli. Sipas tij, neni 50 i Kushtetutes se Shqiperise e garanton te drejten e prones dhe ne jemi nje grup i pronesuar ne perputhje te plote me ligjin. Sipas Nikollit, projektligji eshte ne kundershtim dhe me Karten Sociale Evropiane te te Drejtave te Njeriut, qe garanton lirine e organizimit dhe funksionimit te sindikatave. "Kjo e rrudhos dhe e atrofizon aktivitetin tone. Dhe qeveria nuk duhet te kundervere nje grup interesi me nje grup tjeter. Nuk duhet te na i marre ne pronat per t`ia shperndare p.sh ish pronareve, apo atyre qe kane vuajtur nga regjimi komunist", thote Nikolli. Ne lidhje me argumentet e abuzimeve me keto prona, Nikolli pranon qe ka pasur raste te vecanta, por ato nuk duhen pergjithesuar, pasi kjo do t`i bente dem sindikalizmit.
Projekti per kthimin e Drejtorise se Pergjithshme te Rrugeve ne ent publik, shkon ne Kuvend
Administrimi i rrugeve, jo i varur nga qeveria
Institucionet nderkombetare financiare, te tilla si Banka Boterore kane kerkuar qe Drejtoria e Pergjithshme e Rrugeve te shnderrohet ne ent publik dhe te jete e pavarur nga qeveria. Propozimi eshte derguar nga Ministria e Transporteve ne Kuvend dhe keto dite nis shqyrtimi ne komisionet parlamentare. Duke qene se Drejtoria e Pergjithshme e Rrugeve administron pothuajse gjysmen e fondeve te buxhetit te shtetit, ajo duhet te jete autoritet edhe me natyre mbikeqyrese ne drejtim te investimeve ne rruge. Sipas zevendesministrit te Transporteve Ernest Noka, institucionet nderkombetare si Banka Boterore kane kerkuar qe ky institucion te jete i pavarur me argumentin se administron rreth 50 per qind te fondeve te buxhetit. Diten e sotme ministri i Transporteve, Sokol Olldashi pritet te raportoje ne komisionin e ekonomise lidhur me kete projektligj dhe me pas te merret vendimi perfundimtar ne lidhje me varesine e tij. Vitet e fundit jane shtuar dukshem investimet ne infrastrukturen rrugore, sidomos me fondet e buxhetit te shtetit. Kater vite me pare, me fondet e buxhetit nuk beheshin dot as studimet e fisibilitetit dhe projektet e zbatimit per ndertimin e rrugeve. Por duke qene se keto kohe infrastruktura rrugore hyn ne prioritetet kryesore te qeverise, administrimi i fondeve per mbeshtetjen e ketij prioriteti kerkon nje vemendje me te madhe kane keshilluar eksperte te Bankes Boterore.