Retro/Press: Cika e pyetjes historike

Historjanët qi kan pershkrue jeten e veprimet e kreshnikut Shqyptar Kastriotit pa as nji ndyrshim e dyshim bien se Flamuri (Labar) i Derës së Kstrioteve kje Lami i kuc me dyë Shqype të zeza, sikursë e trashigote preië të parëve. Kush kjene të parët e ksajë Dere, o të Kastriotëve? Historiaku F. Rocha në vepren e vet shtypun vjetin 1568 face e sidomos face 1 thotë se kastrioteit rrjedhin preië njaijë pinjolli të vjetër e fisnik të Italis, i cilli ndai voni u baë sundimtar në nji pjesë të Shqypnis (face 1). Per shein o kryet e dhis ci ka Perkrenarja e Kreshnikut t’onë komtar kurrkund nuk kam hetue se ceket preië Historiakve, por natyrisht pa as nji gabim do të mendohet se nji shembëllesë historike do t’a ket, e ai ci e vuni do t’a dite rrjedhen e psehin sikursë diti rrjedhjen e Flamurit ci i prite. Gjergj Kastrioti, ci me shkollë ci bani bashkë me Mehmetin e II të birin e Muratit II, e xuë amtare, a thue nuk e kerkoi rrjedhjen e të parëve të vet? A thue nuk mueit me hasë në dokumenta e shkresa të vjetra qi sod nuk janë egërsia Otomane i shduku, o mendosha janë por në vende qi na s’i dim e dikurë kan me u dit? Emni Skander = Aleksander nuk ju vuë kot, por prejë gjasimit qi pat me Aleksanderin, se njani ene tjetri në cdo lufta ci bane , dulne gjith herë fisnesa, e menoshta Aleksandri i mram kishte rrjedhje prejë të parit, Kastrioteit preië pinjollit të mretnave të Macedonis. Na shofim në përshkrimin ci bani Profetë Danielli 680-650 para Krishtit, per 4 mretnit e mdha të botës në Kaptinat II v. 39 etj.;Kapt. VII v. 2 etj. e Kapt se mretnia e tretë, bisha e tretë asht mretnia e Lekës së Madh e thirret me shei të vecantë të dhis, hircus capraraum =skjap dhish (kapt. VIII, 5, 6 , 7,8,9 ETJ). E NË LIBRIN E Makaibeve të I Kapt. I v. 1 thohet se Leka o Aleksandri duel preië tokës Cetim=Cidhna? E preië kti vendi u emdnue ai Macedo e kreit vendi Macedoni= Mat-Cidhna? Gjergj Kastriti qi vuni e dhis në Perkrenare të vet nuk mund thohet se e vu kot per madhni, se per madhni e forcade kishte vue kryet e dhis qi asht nji shtasë e padukshme, e pa randsi gadi në cdo pikapmje kso dore. Perpjekjet e bashkimet e ktyne cikave e gjasimeve e di se nuk rrjedhin nje vertetsi historike sa duhet në ket ceshtje, por ata qi e kerkoin grima grima e gjurmë gjurmë mrrin aty ku del e verteta ci lypet. Prandai Shcyptarafilat e historianët përgjithësisht në mos u pelceshin pikat e parafolme, mirfillt kan me pranue mendimin e vullndesen e cenen qi kam tiu kerkue neper terrtina të largëta e të mrolta per me ba dritë per histori të komit t’ynë me cdo sheje e grima qi kan gjasë se janë dobija e Shqypnis, o së pakut se po guxoi me nxitë vlersin e atyne ci kan mjete ma të plota e dieni ma të kthellë per me zhvillue e ktjiell të vërteta ci koha e barabarizmi i lane në terr e shcymit i zhdukne.

D. Nikoll Kimeza