Vjetërsia në punë. ISSH-ja: Ndjekje penale per ndërmarrjet që nuk dorëzojnë dokumentacionin
Sipas specialistëve të ISSH-së, deri tani janë listuar rreth 70 ndërmarrje të tilla. Qytetarët që nuk i gjejnë dokumentet duhet ti vërtetojnë ato në mënyrë gjyqësore
Jonida Tashi
Ndërmarrjet që zotërojnë dokumentacionin e vjetërsisë në punë, por nuk e dorëzojnë atë në Institutin e Sigurimeve Shoqërore do të ndiqen penalisht. Penalizmi i subjekteve që nuk dorëzojnë dokumentacionin bëhet i ditur nga drejtuesit e Institutit të Sigurimeve Shoqërore në Tiranë. Për këtë, nëndrejtori i ISSH-së, Ali Emini, konfirmon: “Do të çojmë në ndjekje penale ato subjekte që i kanë dokumentet, por nuk i dorëzojnë”. Sipas tij, mungesa e këtyre regjistrave është vërtet një problem serioz edhe për ISSH-në, e cila po krijon arkivin qendror, ku do të ruhen të gjitha dokumentet e vjetërsisë së punës të të gjithë shqiptarëve. Sipas specialistëve të ISSH-së, mosdorëzimi i dokumenteve nga ndërmarrjet është një çështje pak e komplikuar, sepse një pjesë e dokumenteve, sipas tyre, janë në duart e likuidatorëve, ndërkohë që një pjesë edhe janë djegur.
Të dhënat
Nga të dhënat e ISSH-së rezulton se janë rreth 70 ndërmarrje që funksiononin në kohën e diktaturës, por që ende nuk i kanë dorëzuar këto regjistra, duke humbur kështu vitet e punës për qindra punëtorë shqiptarë. Të gjendur përballë kërkesës së qytetarëve për gjetjen e viteve të punës që ata kanë në këto ndërmarrje, ISSH-ja ka kërkuar që vetë këta shtetas të dorëzojnë dokumentet që kanë. Vetëm pak vite pas ndryshimit të sistemit politik në Shqipëri, shumë ndërmarrje shtetërore u mbyllën, ndërsa një pjesë e tyre u privatizuan. Menjëherë pas fillimit të mbylljes së këtyre ndërmarrjeve, qeveria nxori një vendim të posaçëm për dorëzimin e dokumentacionit të vjetërisë në punë në arkivat vendorë. Por edhe pse kanë kaluar 18 vjet, rreth 70 ndërmarrje që funksiononin në kohën e diktaturës ende nuk i kanë dorëzuar këto regjistra.
Vendimi
Sipas Vendimit nr. 42, datë 13.1.1997 “Për dokumentacionin e periudhës së sigurimit (të vjetërsisë në punë) dhe plotësimin e dokumenteve në rrugë gjyqësore”, dokumentacioni i periudhës së sigurimit për anëtarët e ish-kooperativave bujqësore, të administruara më parë nga komunat, do të administrohet nga agjencitë dhe degët e sigurimeve shoqërore në rrethe, nëpërmjet punonjësve të tyre në komuna dhe bashki. Ndërmarrjet dhe institucionet buxhetore e jobuxhetore, të cilat kanë ndërprerë aktivitetin e tyre (dhe nuk e kanë dorëzuar dokumentacionin në arkivat e rretheve), ose janë drejt mbylljes, duhet të bëjnë azhornimin e plotë të dokumentacionit të periudhës së sigurimit të punonjësve, duke përputhur listë-pagesat, regjistrat themeltarë dhe librezat e punës, brenda datës 1.4.1997. Një ditë më pas, librezat e punës duhet t’u jepeshin punonjësve përkatës, ndërsa regjistrat themeltarë depozitohen në organet e sigurimeve shoqërore me procesverbale të rregullta. Në ndërmarrje, institucione, shoqëri tregtare dhe persona të tjerë juridikë, kur aktet që vërtetojnë vjetërsinë në punë, saktësinë e pagës, llojin e punës dhe aksidentin në punë janë zhdukur, kanë humbur dhe nuk mund të bëhen përsëri ose nuk mund të merren në ndonjë rrugë tjetër, personi i interesuar ka të drejtë të kërkojë që këto fakte të vërtetohen në rrugë gjyqësore në përputhje me dispozitat e Kodit të Procedurës Civile.
13 Mars 2009
Jonida Tashi
Ndërmarrjet që zotërojnë dokumentacionin e vjetërsisë në punë, por nuk e dorëzojnë atë në Institutin e Sigurimeve Shoqërore do të ndiqen penalisht. Penalizmi i subjekteve që nuk dorëzojnë dokumentacionin bëhet i ditur nga drejtuesit e Institutit të Sigurimeve Shoqërore në Tiranë. Për këtë, nëndrejtori i ISSH-së, Ali Emini, konfirmon: “Do të çojmë në ndjekje penale ato subjekte që i kanë dokumentet, por nuk i dorëzojnë”. Sipas tij, mungesa e këtyre regjistrave është vërtet një problem serioz edhe për ISSH-në, e cila po krijon arkivin qendror, ku do të ruhen të gjitha dokumentet e vjetërsisë së punës të të gjithë shqiptarëve. Sipas specialistëve të ISSH-së, mosdorëzimi i dokumenteve nga ndërmarrjet është një çështje pak e komplikuar, sepse një pjesë e dokumenteve, sipas tyre, janë në duart e likuidatorëve, ndërkohë që një pjesë edhe janë djegur.
Të dhënat
Nga të dhënat e ISSH-së rezulton se janë rreth 70 ndërmarrje që funksiononin në kohën e diktaturës, por që ende nuk i kanë dorëzuar këto regjistra, duke humbur kështu vitet e punës për qindra punëtorë shqiptarë. Të gjendur përballë kërkesës së qytetarëve për gjetjen e viteve të punës që ata kanë në këto ndërmarrje, ISSH-ja ka kërkuar që vetë këta shtetas të dorëzojnë dokumentet që kanë. Vetëm pak vite pas ndryshimit të sistemit politik në Shqipëri, shumë ndërmarrje shtetërore u mbyllën, ndërsa një pjesë e tyre u privatizuan. Menjëherë pas fillimit të mbylljes së këtyre ndërmarrjeve, qeveria nxori një vendim të posaçëm për dorëzimin e dokumentacionit të vjetërisë në punë në arkivat vendorë. Por edhe pse kanë kaluar 18 vjet, rreth 70 ndërmarrje që funksiononin në kohën e diktaturës ende nuk i kanë dorëzuar këto regjistra.
Vendimi
Sipas Vendimit nr. 42, datë 13.1.1997 “Për dokumentacionin e periudhës së sigurimit (të vjetërsisë në punë) dhe plotësimin e dokumenteve në rrugë gjyqësore”, dokumentacioni i periudhës së sigurimit për anëtarët e ish-kooperativave bujqësore, të administruara më parë nga komunat, do të administrohet nga agjencitë dhe degët e sigurimeve shoqërore në rrethe, nëpërmjet punonjësve të tyre në komuna dhe bashki. Ndërmarrjet dhe institucionet buxhetore e jobuxhetore, të cilat kanë ndërprerë aktivitetin e tyre (dhe nuk e kanë dorëzuar dokumentacionin në arkivat e rretheve), ose janë drejt mbylljes, duhet të bëjnë azhornimin e plotë të dokumentacionit të periudhës së sigurimit të punonjësve, duke përputhur listë-pagesat, regjistrat themeltarë dhe librezat e punës, brenda datës 1.4.1997. Një ditë më pas, librezat e punës duhet t’u jepeshin punonjësve përkatës, ndërsa regjistrat themeltarë depozitohen në organet e sigurimeve shoqërore me procesverbale të rregullta. Në ndërmarrje, institucione, shoqëri tregtare dhe persona të tjerë juridikë, kur aktet që vërtetojnë vjetërsinë në punë, saktësinë e pagës, llojin e punës dhe aksidentin në punë janë zhdukur, kanë humbur dhe nuk mund të bëhen përsëri ose nuk mund të merren në ndonjë rrugë tjetër, personi i interesuar ka të drejtë të kërkojë që këto fakte të vërtetohen në rrugë gjyqësore në përputhje me dispozitat e Kodit të Procedurës Civile.
13 Mars 2009