Çfarë informacioni...?
Çdo të shtunë rubrika Gazetaria dhe jeta publike
N mnyr perverse, elementi prbrs i informacionit t prbashkt rrezikohet prej vete shprndarjes s tij. N vitet 1990, ne kemi rrezikuar t paralizohemi, prej bollkut t jashtzakonshm t informacionit, i cili mundsohet prej teknologjis. Paraliza nuk zhvillohet n natyrn e vet rrjedhjes s informacionit, pasi ai, pr nga natyra e vet, sht neutral, sht nj produkt, madje edhe ather kur sht masiv. Paraliza buron nga natyra e kulturs s shoqris, t zn n mes t ktij trafiku.
Postmani (n vitin 1985), n studimin e tij zbulues t dimensioneve t reja - Zbavitja e Vetvetes deri n Vdekje - trajton origjinn e paaftsis:
Si n kulturat gojore, ashtu edhe tipografike, informacioni e pron rndsin e tij si nj mundsi pr veprim... Por situata e krijuar nga telegrafia dhe me pas e prkeqsuar prej teknologjis q e pasoi, bn q marrdhniet midis informacionit dhe veprimit t jen si abstrakte, ashtu edhe t vjetruara. Pr t parn her n historin e njerzimit, individt u ballafaquan me problemin e informacionit t tejbollshm, ka do t thot se, paralelisht me t, ata u ballafaquan edhe me problemin e paksimit t fuqis shoqrore dhe politike... Pr t parn her na u transmetua informacion i cili nuk i prgjigjej asnj pyetjeje q kishim ngritur, dhe q, n do rast, nuk linte vend pr t drejtn e prgjigjes... Kshtu, lidhur me pyetjen e respektuar t ngritur nga Morsi: far ka
Zoti?, u dgjua t vinte nj prgjigje shqetsuese: nj grup i panjohur dhe nj sasi e pavler; nj bot fragmentesh dhe mungese vazhdimsie (f. 68 ). Informacioni i mbingarkuar sht shpirtrisht budallallepss. Brenda hapsirs s nj emisioni t shkurtr lajmesh apo t nj faqeje gazete, ballafaqohesh menjher me pes apo gjasht shtje, q duket se krkojn t njjtin nivel vmendjeje, se ngren shqetsime t vrteta dhe, nga mnyra se si jan paraqitur, e prforcojn pafuqin e individit pr t influencuar mbi to.
T ballafaquar me nj vrshim t till informacioni, lvizja instiktive sht ajo e vet trheqjes (e mbylljes n vetvete). Ne nuk jemi n gjendje ta prballojm me qetsi dhe n mnyr graduale breshrin e papushimt t informacionit, nprmjet diskutimeve apo arsyetimeve analitike. Pr kt arsye, duke u mbshtetur tek reflekset, ne shkoqisim t vrtetn apo t rremn, t rndsishmen nga e pavlera, t kujdesemi apo t mos kujdesemi nprmjet instinkteve dhe vlerave tona individuale; nj trekndsh i dshpruar ky, i depozituar n dhomn e mbingarkuar t urgjencs s trurit.
Dhe, sikur t mos mjaftonte kjo, informacioni mbrrin n syt dhe vesht e publikut i servirur n mnyr t pazgjidhshme dhe t pashpres. Ai sht prcaktuar nga politikant dhe gazetart si nj gar bardh e zi, i parashtruar nga fjalt e ekspertve dhe t absolutistve. Secila prej palve sht e interesuar pr vazhdimsin e argumentit; askush pr zgjidhjen e tij. Qytetart e zakonshm, q kan interes, jan t 'orientuar prej prplasjes s ktij informacioni pa kontekst dhe paraqitjes s polarizuar t problemeve. Nga mnyra e servirjes s informacionit t krijohet prshtypja se nuk ka vend ku ta kapsh dhe se njkohsisht nuk ka vend pr qytetaret vullnetmir pr t filluar krkimin e tyre pr gjetjen e zgjidhjeve.
N mesin e viteve 1990, ne jemi dshmitar vetm t fillimit t informacionit t tejbollshm dhe polarizimit t vazhdueshm. E ndrsa vazhdon t konsolidohet tendenca pr t'i dhn pesh ideologjike, qoft edhe shtjeve m t rndomta, mundsia pr t pasur informacion rritet me prmasa marramendse. Kombinimi krcnues i njanshmris totale dhe i rrjedhjes s pafundme t fakteve gjendet n shkallen m t keqe t mundshme n internet. Duhet t kini parasysh vetm kt dileme t madhe: N rast se ne nuk do t mund t biem dakord lidhur me nj organizm t nj rndsie t prbashkt, n rast se prgjigjja pr do pyetje duhet t gjendet n nj vlersim ekstrem apo n tjetrin, m shum sesa diku atje midis tyre, arsyetimet apo debatet publike q synojn marrjen e vendimeve bhen problematike dhe n prgjithsi m tej, t pamundura.